Những hành động khi thức dậy có thể 'rước' nguy cơ đột quỵ

Bật dậy khỏi giường ngay khi vừa thức giấc: Theo Sohu, đây thực sự là thói quen khi thức dậy cần thay đổi sớm. Vào buổi sáng, cơ thể cần quá trình chuyển tiếp từ trạng thái ngủ sang tỉnh táo. Việc đột ngột ngồi dậy hoặc đứng lên có thể khiến huyết áp tăng vọt, gây biến động mạnh về huyết động học, từ đó dễ làm vỡ các mạch máu nhỏ trong não hoặc khiến mảng xơ vữa bong ra. Nghiên cứu theo dõi tim mạch - não bộ của Đại học Oxford (Anh) trên 35.000 người cho thấy những người thường xuyên có thói quen bật dậy đột ngột có nguy cơ đột quỵ tăng khoảng 18%. Ảnh: Shutterstock.

Vừa mở mắt đã kiểm tra điện thoại: Thói quen đọc tin tức hoặc lướt mạng xã hội ngay khi vừa thức dậy tác động theo cách âm thầm nhưng không kém phần nguy hiểm, theo India Times. Khi tiếp nhận thông tin ngay lập tức - đặc biệt là những nội dung gây căng thẳng, lo lắng hoặc kích thích cảm xúc - cơ thể sẽ nhanh chóng kích hoạt hệ thần kinh giao cảm, làm tăng tiết các hormone stress như cortisol và adrenaline. Hệ quả là nhịp tim tăng, mạch máu co lại và huyết áp tăng lên chỉ trong thời gian ngắn. Về lâu dài, việc duy trì trạng thái căng thẳng ngay từ đầu ngày không chỉ làm rối loạn nhịp sinh học mà còn khiến huyết áp khó kiểm soát, tạo điều kiện thuận lợi cho các tổn thương mạch máu tích tụ và làm tăng nguy cơ đột quỵ. Ảnh: Shutterstock.

Nhịn tiểu: Ngủ dậy muộn, trễ giờ làm có thể là nguyên nhân khiến nhiều người không đi tiểu ngay khi vừa thức dậy, thậm chí nhịn tiểu đến lúc tới trường học, công ty. Tuy nhiên, sau một đêm, bàng quang thường đầy. Vì vậy, việc nhịn tiểu sẽ kích thích hệ thần kinh giao cảm, làm huyết áp tăng cao đột biến. Nếu buổi sáng thức dậy mà cố nhịn để làm việc khác, đến khi không chịu được mới đi tiểu, huyết áp sẽ dao động mạnh hơn, dễ gây xuất huyết não hoặc nhồi máu não. Ảnh: Interior Health.

Ăn sáng quá mặn: Ăn sáng với các món quen thuộc như mì ăn liền, đồ muối chua hay thực phẩm chế biến sẵn tưởng chừng tiện lợi nhưng lại gây áp lực cho tim mạch trong thời điểm nhạy cảm nhất của cơ thể. Sau một đêm ngủ, cơ thể rơi vào trạng thái thiếu nước nhẹ, thể tích tuần hoàn giảm và máu có xu hướng cô đặc hơn, đồng thời, buổi sáng cũng là lúc huyết áp có xu hướng tăng tự nhiên do nhịp sinh học. Khi nạp vào một lượng lớn natri ngay lúc này, cơ thể sẽ giữ nước để cân bằng nồng độ muối, làm tăng thể tích máu lưu thông, từ đó đẩy huyết áp tăng nhanh và mạnh hơn bình thường. Natri còn làm giảm khả năng giãn nở của thành mạch, khiến mạch máu cứng hơn, dễ bị tổn thương khi áp lực tăng đột ngột. Ảnh: Shutterstock.

Hút thuốc lá ngay sau khi thức dậy: Điếu thuốc đầu tiên trong ngày, ngay sau khi thức dậy, khiến mạch máu co thắt mạnh, huyết áp tăng trong thời gian ngắn. Nicotine trong thuốc lá còn thúc đẩy kết tập tiểu cầu. Tạp chí Hiệp hội Tim mạch Mỹ cho biết nguy cơ xảy ra các biến cố tim mạch ở người hút thuốc buổi sáng cao hơn 33% so với hút vào thời điểm khác trong ngày. Đặc biệt với người đã mắc xơ vữa động mạch, việc hút thuốc buổi sáng càng tăng thêm áp lực lên các mảng bám vốn đã dễ vỡ. Ảnh: Unsplash.

Uống trà đặc hoặc cà phê đậm khi bụng đói: Việc nạp lượng lớn caffeine khi bụng rỗng sẽ kích thích hệ thần kinh giao cảm, làm tăng huyết áp và nhịp tim, chất theophylline trong trà đặc cũng có tác dụng tương tự. Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) khuyến cáo tiêu thụ trên 200 mg caffeine khi đói có thể gây rối loạn nhịp tim và biến động huyết áp. Thay vào đó, sau khi thức dậy, hãy uống một cốc nước ấm (khoảng 200-300 ml). Điều này có thể làm loãng độ nhớt của máu, kích thích nhu động ruột và giảm táo bón. Ảnh: Freepik.

Tập thể dục cường độ cao khi bụng đói: Không ăn sáng mà đã tập nặng, chạy bộ nhanh có thể khiến đường huyết giảm đột ngột, làm não và tim không được cung cấp đủ máu, theo Sohu. Đồng thời, lúc này độ nhớt của máu cao hơn, làm tăng nguy cơ hình thành cục máu đông. Nghiên cứu đăng trên tạp chí Thần kinh học Trung Quốc cho thấy độ nhớt huyết tương ở người tập luyện cường độ cao khi đói cao hơn 12,6% so với người ăn uống bình thường trước khi tập. Ảnh: Self.