|
|
Ảnh: Frankfurt. |
Vào đầu tháng 10, Spotify thông báo mở rộng quyền truy cập sách nói tới hơn 180 thị trường trên toàn thế giới, bao gồm các khu vực ở châu Âu, châu Mỹ, vùng Caribe, Trung Đông, châu Phi và châu Á, theo TechCrunch. Đây là một bước đi dài, khi 3 năm trước, Spotify mới bắt đầu bổ sung 15 giờ nghe sách nói vào gói đăng ký Premium của họ.
Audible, đơn vị đang thống trị thị trường sách nói dành cho người nghe bằng tiếng Anh, phản ứng ra sao trước tình hình này?, trang The Bookseller đặt câu hỏi.
Câu trả lời chính là các nội dung độc quyền (Originals). Một ví dụ là vào tháng 11/2025, Audible đã ra mắt phiên bản Harry Potter với dàn đọc hùng hậu, hơn 200 người cùng hiệu ứng âm thanh sống động. Các phần sách nói được phát hành hàng tháng cho đến tháng 5 năm nay.
Lối đi “tắt” của Spotify
Tuy nhiên, trong khi Audible đặt cược vào nội dung độc quyền cùng các tính năng cho phép người nghe tương tác với các nhân vật trong sách, Spotify cũng không ngừng đổi mới, nhưng theo một hướng khác. Spotify đặt cược vào khả năng tiếp cận: giúp người đọc có những trải nghiệm ấn tượng khi tìm kiếm, nghe và chuyển đổi giữa các cuốn sách.
 |
| Độc giả dễ dàng trải nghiệm với Spotify. |
Tại Hội sách Frankfurt tháng trước, Spotify cho biết số lượng người nghe sách nói hàng tháng đã tăng gần 40% trong vòng một năm, đồng thời khẳng định họ đang nắm giữ khoảng 20% thị phần tại Mỹ.
Đáng chú ý nhất là gần một nửa số người nghe sách trên nền tảng này mới bắt đầu tham gia trong 12 tháng qua, trong đó có rất nhiều người lần đầu tiên trải nghiệm.
Spotify không có nội dung độc quyền, nhưng họ đưa sách vào những nền tảng người dùng vốn đã quen sử dụng, chọn tính phí theo giờ thay vì theo từng đầu sách và cho phép mua thêm thời lượng nghe thay vì phải đăng ký một gói dịch vụ hoàn toàn mới.
Ngoài ra, còn có tính năng Page Match, cho phép người đọc quét một cuốn sách in và tiếp tục nghe nội dung đó từ đúng vị trí tương ứng. Kể từ tháng 2 năm nay, đã có hơn 1 triệu người sử dụng tính năng này. Những thay đổi này tuy không hào nhoáng, nhưng lại thể hiện một tư duy hoàn toàn mới trong chiến lược tiếp cận người dùng.
Chiến lược dài hạn tập trung vào nội dung của Audible
Trong khi đó, chiến lược của Audible tập trung vào việc phát triển nền tảng. Các nội dung gốc của họ đa dạng, ít nhất có thể chia thành 3 loại.
 |
| Vị thế của Audible hiện đến từ kho tác phẩm gốc đồ sộ. |
Loại thứ nhất là đẩy mạnh các tác phẩm chuyển thể quy mô lớn. Chẳng hạn, loạt sách Harry Potter là một minh chứng rõ nét cho thấy sách nói có thể thể hiện sự sống động mà sách in không thể. Cách tiếp cận này của họ đã nâng cao kỳ vọng của người nghe đối với thể loại này.
Ngoài ra, Audible còn tăng tốc quá trình chuyển ngữ các tác phẩm gốc để tiếp cận thêm độc giả. Tính đến tháng 9 năm nay, Audible đã "tăng gấp 4 lần" số lượng tác phẩm dịch từ các ngôn ngữ châu Âu sang tiếng Anh, tương đương mức tăng 300% so với cùng kỳ năm ngoái, theo Publishers Weekly.
Loại thứ hai, điển hình như trường hợp sáp nhập nền tảng podcast Wondery, giúp Audible nhanh chóng sở hữu một loại hình mới là podcast và sẵn sàng phát triển các nội dung đi kèm. Tuy nhiên, liệu quá trình này có thực sự giúp Audible trở nên tốt hơn hay không thì vẫn còn là một dấu hỏi.
Loại hình thứ ba chính là yếu tố có khả năng cao nhất giúp giữ vững vị thế của Audible: những câu chuyện được sáng tác dành riêng cho hình thức nghe, không có phiên bản in ấn đi kèm. Ví dụ, kể từ năm 2021, tác giả James Patterson đã bắt đầu viết các tác phẩm giật gân dành riêng cho sách nói với dàn giọng đọc đầy đủ của Audible, tiêu biểu như The Coldest Case hay Trapped.
Tác phẩm đầu tiên của Lisa Jewell theo định dạng này, All She Wants for Christmas, cũng sẽ ra mắt trong tháng này và được phát hành đồng thời bằng 4 ngôn ngữ.
Hiện tại, xu hướng "ưu tiên âm thanh" (audio-first) không còn là một thị trường ngách. Tại Mỹ, phân khúc này đã tăng trưởng 50%, đạt doanh thu 136 triệu USD vào năm 2025, chiếm khoảng 6% thị phần.
Đây cũng là lĩnh vực mà các nhà xuất bản đặt cược nhiều nhất: đầu tư vào tác phẩm mới của những tác giả ăn khách và phát hành độc quyền trên một nền tảng duy nhất.
Audible cũng đã thực hiện một số thay đổi về sản phẩm, dù thận trọng hơn: Giới thiệu gói tiêu chuẩn với mức giá rẻ hơn trước đây, đồng thời đạt thỏa thuận đưa khoảng 700 tác phẩm gốc lên nền tảng Apple Podcasts.
Thành công thực sự?
Theo The Bookseller, những bước đi của Audible đều hợp lý, nhưng chưa tạo ra sự thay đổi căn bản trong cách người dùng khám phá hoặc chi trả cho sách nói. Còn Spotify, dù chưa có thế mạnh về nội dung, nhưng lại ghi nhận sự tăng trưởng nhanh về số lượng người dùng mới.
Về dài hạn, việc sở hữu và sản xuất các tác phẩm gốc cho thấy tiềm năng phát triển mạnh mẽ của định dạng sách nói. Tuy nhiên, việc có tác phẩm hay chưa đủ nếu không có người thưởng thức. Thành công của Spotify cho thấy độc giả muốn sự thuận tiện trong việc tìm kiếm, thanh toán và trải nghiệm sách nói đến mức nào.
Trong bối cảnh sách nói đang còn rất nhiều tiềm năng phát triển, thành công cuối cùng có thể sẽ thuộc về đơn vị nào kết hợp được cả hai yếu tố: sở hữu những tác phẩm gốc nặng ký và phát triển được một nền tảng mang lại trải nghiệm sử dụng dễ dàng, lôi cuốn.
Đọc được sách hay, hãy gửi review cho Tri Thức - Znews
Bạn đọc được một cuốn sách hay, bạn muốn chia sẻ những cảm nhận, những lý do mà người khác nên đọc cuốn sách đó, hãy viết review và gửi về cho chúng tôi. Tri Thức - Znews mở chuyên mục “Cuốn sách tôi đọc”, là diễn đàn để chia sẻ review sách do bạn đọc gửi đến qua Email: books@znews.vn. Bài viết cần gửi kèm ảnh chụp cuốn sách, tên tác giả, số điện thoại.
Trân trọng.
