|
|
Scotland là đội gần nhất đánh bại Tây Ban Nha trong 90 phút. |
Tây Ban Nha bước vào trận chung kết với Argentina trong vị thế của đội bóng thuyết phục nhất World Cup 2026. Sau bảy trận, thầy trò HLV Luis de la Fuente mới chỉ để lọt lưới một bàn, gần như không cho đối thủ tạo ra những cơ hội thực sự nguy hiểm và kéo dài chuỗi bất bại lên con số 37.
Ở bán kết, "La Roja" khiến hàng công từng được xem là đáng sợ nhất giải đấu của tuyển Pháp hoàn toàn bế tắc. Bộ tứ Kylian Mbappe, Ousmane Dembele, Michael Olise và Desire Doue gần như không có khoảng trống để tạo khác biệt. Sau màn trình diễn ấy, câu hỏi được đặt ra là liệu còn đội bóng nào đủ khả năng đánh bại Tây Ban Nha.
Theo The Athletic, câu trả lời lại nằm ở Scotland, đội tuyển chỉ đứng thứ 42 trên bảng xếp hạng FIFA và đã bị loại ngay từ vòng bảng World Cup.
Ba năm trước, Scotland đánh bại Tây Ban Nha 2-0 trên sân Hampden Park tại vòng loại EURO 2024. Đó cũng là thất bại gần nhất của "La Roja" trong 90 phút. Dù đội hình hiện tại thay đổi đáng kể, trận đấu ấy vẫn được xem là bản tham khảo hiếm hoi cho bất kỳ đối thủ nào muốn tìm cách hóa giải cỗ máy đang vận hành gần như hoàn hảo của Luis de la Fuente.
Muốn thắng Tây Ban Nha, trước hết phải khóa Rodri
Scotland không cố tranh quyền kiểm soát bóng với Tây Ban Nha. Họ chủ động lùi sâu trong hệ thống 5-4-1, chỉ pressing khi đối phương triển khai bóng ở những khu vực đã được tính toán trước.
Ryan Christie và John McGinn liên tục băng lên gây áp lực vào các trung vệ, buộc Tây Ban Nha phải triển khai bóng theo hướng ít nguy hiểm hơn. Khi giành được lợi thế, Scotland lùi đội hình rất thấp, chấp nhận để đối thủ kiểm soát bóng nhưng hạn chế tối đa khoảng trống ở trung lộ.
Chiến thuật ấy phát huy hiệu quả gần như tuyệt đối. Tây Ban Nha cầm bóng tới 75%, nhưng chỉ tung ra tám cú sút, ít hơn Scotland. Hai bàn thắng của đội chủ nhà đều xuất phát từ những pha chuyển đổi trạng thái rất nhanh bên cánh trái. Scott McTominay là người kết thúc cả hai tình huống sau các pha căng ngang của Andy Robertson và Kieran Tierney.
 |
| Rodri là trái tim trong hệ thống của Tây Ban Nha. Theo The Athletic, hạn chế tầm ảnh hưởng của tiền vệ này là chìa khóa nếu Argentina muốn bảo vệ ngôi vô địch World Cup. |
Quan trọng hơn cả, Scotland đã làm giảm đáng kể tầm ảnh hưởng của Rodri.
Tại World Cup 2026, tiền vệ của Manchester City là cầu thủ chạm bóng nhiều nhất, thực hiện nhiều đường chuyền nhất và gần như quyết định nhịp độ trong mọi đợt lên bóng của Tây Ban Nha. Khi Rodri được chơi theo ý mình, Tây Ban Nha rất hiếm khi đánh mất quyền kiểm soát thế trận.
Chính vì vậy, The Athletic cho rằng bất kỳ đội bóng nào muốn đánh bại "La Roja" đều phải bắt đầu từ việc khiến Rodri không còn thoải mái cầm nhịp.
Sau thất bại trước Scotland năm 2023, Rodri từng công khai chỉ trích lối chơi của đối thủ vì liên tục câu giờ, va chạm và khiêu khích. Phản ứng ấy cho thấy tiền vệ người Tây Ban Nha không dễ giữ được sự bình tĩnh khi bị kéo ra khỏi nhịp thi đấu quen thuộc.
Argentina sở hữu nhiều "vũ khí" hơn Scotland
Theo The Athletic, tuyển Pháp đã mắc sai lầm ở bán kết khi cố pressing cao nhưng thiếu sự đồng bộ. Họ liên tục bị Tây Ban Nha vượt qua lớp áp sát đầu tiên và cuối cùng phải chạy theo nhịp chơi của đối thủ.
Scotland chọn cách tiếp cận hoàn toàn khác. Họ không ngại biến trận đấu thành cuộc chiến thể lực với những pha va chạm, phạm lỗi chiến thuật và kéo giảm tốc độ trận đấu. Những pha tranh chấp quyết liệt của Lyndon Dykes, Andy Robertson hay John McGinn khiến các cầu thủ Tây Ban Nha nhiều lần mất bình tĩnh và đánh mất sự mạch lạc trong lối chơi.
Đó cũng là điểm khiến Argentina trở thành đối thủ đặc biệt nguy hiểm.
 |
| Argentina sở hữu nhiều phương án tấn công hơn Scotland, nhưng muốn đánh bại Tây Ban Nha, thầy trò Lionel Scaloni trước hết phải phá vỡ nhịp kiểm soát và kéo đối thủ vào một trận đấu giàu va chạm. |
Đội bóng của Lionel Scaloni nhiều lần chứng minh họ có thể thích nghi với mọi hoàn cảnh. Khi cần kiểm soát, Argentina sẵn sàng cầm bóng. Khi phải phòng ngự, họ không ngần ngại lùi sâu. Còn nếu trận đấu cần thêm sự quyết liệt, các nhà đương kim vô địch cũng không e ngại những pha va chạm để phá vỡ nhịp chơi của đối phương.
Điều đó đã được thể hiện rất rõ ở bán kết với tuyển Anh. Ngay từ những phút đầu, các cầu thủ Argentina liên tục áp sát quyết liệt, khiến đối thủ không thể triển khai bóng theo cách mong muốn. Khi bị dẫn bàn, họ vẫn giữ được sự bình tĩnh để thay đổi cách tiếp cận và lật ngược thế trận trong những phút cuối.
Tất nhiên, việc lặp lại chiến thắng của Scotland không hề đơn giản. Tây Ban Nha hiện tại hoàn thiện hơn rất nhiều so với ba năm trước. Họ sở hữu Lamine Yamal, Pau Cubarsi cùng một tập thể giàu kinh nghiệm hơn sau chức vô địch EURO 2024.
Dẫu vậy, bài học từ Hampden Park vẫn còn nguyên giá trị. Muốn đánh bại Tây Ban Nha, đối thủ không thể chỉ nghĩ đến việc giành quyền kiểm soát bóng. Điều quan trọng hơn là phá vỡ nhịp chơi của họ, buộc Rodri không còn điều tiết trận đấu theo ý muốn và kéo "La Roja" vào một cuộc chiến giàu va chạm lẫn cảm xúc.
Scotland từng làm được điều đó. Và với chất lượng đội hình vượt trội cùng một Lionel Messi luôn biết cách tạo khác biệt, Argentina có đủ cơ sở để tin rằng họ cũng có thể tái hiện kịch bản ấy trong trận chung kết World Cup 2026.
