|
|
Sầu riêng đã vượt cherry thành mặt hàng được nhập khẩu nhiều nhất vào Trung Quốc. Ảnh: Chánh Thu Group. |
Chia sẻ tại hội thảo Sầu riêng châu Á lần thứ 2 và Kết nối thương mại cung cầu sầu riêng Việt Nam - Trung Quốc do Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam, Chi nhánh khu vực TP.HCM (VCCI-HCM) tổ chức, bà Cai Jianfei, nhà sáng lập iFresh Asia Fruit (nền tảng dịch vụ B2B trong ngành trái cây Trung Quốc), cho biết năm 2025, Trung Quốc nhập khẩu hơn 1,8 triệu tấn sầu riêng, đưa quy mô thị trường bán lẻ lên khoảng 80,5 tỷ nhân dân tệ (11 tỷ USD).
Đến năm 2026, lượng nhập khẩu dự kiến vượt 2 triệu tấn, trong khi quy mô thị trường bán lẻ có thể đạt hơn 82 tỷ nhân dân tệ (11,4 tỷ USD), qua đó tiếp tục khẳng định vị thế là thị trường tiêu thụ sầu riêng lớn nhất thế giới.
Sản lượng sầu riêng nội địa Trung Quốc còn hạn chế
Việc GDP bình quân đầu người của Trung Quốc duy trì trên 13.000 USD trong 3 năm liên tiếp kéo theo xu hướng tiêu dùng thay đổi. Khách hàng ngày càng quan tâm đến các sản phẩm chất lượng cao, có thương hiệu, nguồn gốc rõ ràng và mang tính cá nhân hóa.
Trong bối cảnh đó, sầu riêng đã trở thành loại trái cây được người tiêu dùng Trung Quốc quan tâm nhiều nhất. Trước đây, cherry nhập khẩu có thể cạnh tranh về mức độ phổ biến với loại "trái cây vua" nhưng hiện nay, lợi thế này đã suy giảm do sản lượng cherry nội địa tăng mạnh. Trong khi đó, sản lượng sầu riêng trồng trong nước của Trung Quốc vẫn còn rất hạn chế, dù đảo Hải Nam đã phát triển một số vùng trồng. Vì vậy, triển vọng của sầu riêng nhập khẩu vẫn được đánh giá rất cao.
 |
| Bà Cai Jianfei, nhà sáng lập iFresh Asia Fruit, chia sẻ tại sự kiện. Ảnh: Anh Nguyễn. |
Theo dữ liệu từ nền tảng thương mại điện tử (TMĐT) Douyin giai đoạn từ năm 2025 đến tháng 5/2026, Quảng Đông tiếp tục là địa phương tiêu thụ sầu riêng lớn nhất Trung Quốc, chiếm khoảng 28,7% doanh số, tiếp theo là Giang Tô, Chiết Giang và Sơn Đông. Đáng chú ý, các thành phố cấp thấp và khu vực cấp huyện hiện chiếm tới 48% lượng tiêu thụ loại trái cây này, qua đó cho thấy nhu cầu đang mở rộng mạnh mẽ ra ngoài các đô thị lớn.
Không chỉ tiêu thụ dưới dạng trái tươi, sầu riêng còn được sử dụng ngày càng nhiều trong các sản phẩm chế biến như đồ uống, bánh ngọt, kem, đồ ăn nhẹ và nhiều dòng thực phẩm khác. Điều này cho thấy sầu riêng đã vượt ra khỏi phạm vi một loại trái cây thông thường để trở thành nguyên liệu quan trọng của ngành công nghiệp thực phẩm.
Cơ hội cho sầu riêng Việt Nam
Liên quan đến chất lượng sầu riêng Việt Nam vào Trung Quốc, nhà sáng lập iFresh nhận định việc được phép nhập khẩu vào Trung Quốc chỉ đồng nghĩa đáp ứng các yêu cầu về kiểm dịch và an toàn thực phẩm của nước nhập khẩu. Tuy nhiên, dưới góc độ của các nhà nhập khẩu và phân phối tại Trung Quốc, điều họ quan tâm hơn cả là tính ổn định của chất lượng.
Bà giải thích điều khiến nhiều nhà phân phối Trung Quốc lo ngại nhất hiện nay là chất lượng sầu riêng Việt Nam có sự biến động giữa các lô hàng. Chính sự thiếu ổn định này đang là rào cản lớn nhất đối với quá trình xây dựng thương hiệu sầu riêng Việt Nam tại thị trường Trung Quốc.
Để khắc phục, các nền tảng phân phối và doanh nghiệp cần phối hợp với vùng nguyên liệu để xây dựng hệ thống tiêu chuẩn chất lượng nghiêm ngặt hơn, thậm chí cao hơn cả các tiêu chuẩn tối thiểu hiện hành, nhằm bảo đảm chất lượng sản phẩm ổn định và tạo dựng niềm tin lâu dài đối với người tiêu dùng Trung Quốc.
Sau khi bảo đảm chất lượng sản phẩm, yếu tố tiếp theo cần được chú trọng là xây dựng lộ trình phát triển thương hiệu. Tùy từng khu vực thị trường, từng kênh phân phối như chợ đầu mối, hệ thống bán lẻ, thương mại điện tử hay livestream, doanh nghiệp cần có chiến lược tiếp cận và định vị phù hợp. Khi thương hiệu được xây dựng bài bản, sức cạnh tranh trên thị trường sẽ được nâng lên đáng kể.
Ngoài các yếu tố trên, các doanh nghiệp thu mua của Trung Quốc cũng quan tâm đến giá sầu riêng. Tuy nhiên, giá cả chỉ có thể ổn định khi chất lượng sản phẩm được duy trì đồng đều. Trong trường hợp chất lượng không duy trì ở mức ổn định, doanh nghiệp sẽ phải liên tục điều chỉnh giá theo từng lô hàng, dẫn đến rủi ro lớn và ảnh hưởng trực tiếp đến lợi nhuận.
Đánh giá về triển vọng của ngành sầu riêng Việt Nam, bà cho rằng trong 3-5 năm tới, ngành hàng này sẽ có ảnh hưởng rất lớn đến nhu cầu tiêu dùng của thị trường Trung Quốc. Xét về sản lượng, sầu riêng Việt Nam đã vượt Thái Lan trong năm qua. Tuy nhiên, về giá trị xuất khẩu, Việt Nam vẫn chưa vượt được đối thủ. Vì vậy, ngành sầu riêng Việt Nam cần tận dụng cơ hội hiện nay để xây dựng thương hiệu, xác lập vị thế rõ ràng trên thị trường Trung Quốc và khai thác tốt tiềm năng của từng khu vực tiêu thụ.
Nền kinh tế với độ mở lớn như Việt Nam không thể tránh khỏi những tác động từ xu hướng kinh tế thế giới. Trong thế giới kinh doanh phức tạp và thay đổi liên tục như hiện nay, việc cập nhật kiến thức và hiểu biết về các xu hướng kinh doanh trên thế giới rất quan trọng. Để độc giả có thể tiếp cận những thông tin kinh tế quốc tế mới nhất, Tri Thức - Znews giới thiệu Tủ sách kinh tế thế giới với những cuốn sách và câu chuyện kinh doanh đáng chú ý. Từ việc nghiên cứu các công ty hàng đầu đến việc khám phá những xu hướng kinh tế mới, Tủ sách sẽ là nơi cập nhật các thông tin mới nhất về hoạt động kinh tế toàn cầu.
