Học cách vẽ bằng niềm đam mê

Được cha mẹ chu cấp, Rembrandt bắt đầu học vẽ với Jacob van Swanenburgh (1571-1638), một họa sĩ địa phương chuyên vẽ chân dung, kiến trúc và phong cảnh huyền hoặc, từng sống và làm việc nhiều năm ở Italy, bấy giờ được xem là trung tâm của nghệ thuật Tây phương. Trong ba năm, Rembrandt học những kỹ thuật cơ bản từ van Swanenburgh, nhưng phong cách của người thầy này lại không ảnh hưởng lâu dài lên người họa sĩ trẻ.

Bức họa Balaam và con lừa được họa sĩ người Hà Lan Pieter Lastman sáng tác vào năm 1622. Ảnh: wikimedia.

Sau đó, chỉ trong sáu tháng vào năm 1624, Rembrandt theo học việc Pieter Lastman (1583-1633) ở Amsterdam. Lastman, một họa sĩ nổi tiếng chuyên vẽ cảnh lịch sử, cũng từng học ở Italy về. Tại Italy, ông khám phá ra tranh của Caravaggio, người kết hợp quan sát tường tận về chi tiết hình thể lẫn cảm xúc với bố cục kịch tính cùng sự chuyển đột ngột giữa ánh sáng và bóng tối.

Lastman truyền niềm cảm hứng với Caravaggio cho người học việc trẻ tuổi, và những nét đặc sắc tràn đầy năng lượng này từ tranh Caravaggio về sau trở thành đặc trưng trong tranh Rembrandt xuyên suốt sự nghiệp ông, theo một cách thức càng ngày càng tinh tế.

Bức họa Balaam và con lừa của danh họa Rembrandt sáng tác vào năm 1626. Ảnh: wikipedia.

Bức tranh thời kỳ đầu của Rembrandt, Balaam và con lừa năm 1626, phỏng theo một tác phẩm của Lastman, và có lẽ là món quà dành cho người thầy.

Đề tài tranh là một điển tích Kinh Thánh: con lừa tìm cách cảnh báo người chủ mù quáng của nó, vị tu sỹ Balaam, về một thiên thần đang chặn đường không cho ông đi đến vùng đất dữ. Balaam đánh con lừa vì tội cứng đầu, cho đến khi con vật đáng thương được phép màu và cất tiếng nói hé lộ sự thật.

Phiên bản của Rembrandt cho thấy khả năng truyền tải một câu chuyện hấp dẫn qua một khung tranh duy nhất của ông - cái mà đạo diễn phim Peter Greenaway miêu tả là kỹ thuật tạo hình “mang chất điện ảnh” của Rembrandt.