- Iran bác bỏ kế hoạch 15 điểm của Mỹ: ‘Phi lý và lừa dối’
- Tổng thư ký NATO bị chỉ trích vì ủng hộ chiến tranh Iran
- Iran nã tên lửa hạng nặng vào Israel và các tiền đồn Mỹ
- Canada và Na Uy đẩy mạnh nguồn cung dầu
- Israel tuyên bố tấn công "đầu não" tàu ngầm Iran
- EU hoãn cấm vận dầu Nga trước "cơn bão" năng lượng từ chiến tranh Iran
Mỹ - Israel gia tăng tấn công Iran cả về tần suất và cường độ
Theo Fox News, ngày 25/5, Bộ Chỉ huy Trung tâm Hoa Kỳ (CENTCOM) cho biết tàu sân bay USS Abraham Lincoln đang tiếp tục các hoạt động tấn công nhằm vào các mục tiêu quân sự ở Iran, đồng thời chia sẻ những hình ảnh mới về hoạt động bay trên tàu.
CENTCOM cho biết trong một bài đăng trên mạng xã hội X: “Tàu USS Abraham Lincoln tiếp tục các hoạt động bay nhằm vào mục tiêu quân sự ở Iran trong khi di chuyển trong vùng biển khu vực”.
Bài đăng kèm theo bốn bức ảnh chụp cảnh máy bay cất cánh và hoạt động từ boong tàu sân bay, nhấn mạnh vai trò tiếp diễn của con tàu trong các chiến dịch của Mỹ tại khu vực.
Theo Al Jazeera, chiến dịch không kích của liên quân Mỹ - Israel đang diễn ra không ngừng với quy mô và phạm vi địa lý ngày càng mở rộng vào khu vực Shiraz, sân bay Lamerd, Isfahan, Kara…
Có thêm hai thành phố của Iran lần đầu phải hứng chịu không kích là Mashhad và Taybad nằm ở vùng cực bắc, gần biên giới giữa Iran và Afghanistan.
Hãng thông tấn IRNA đưa tin có hai thiếu niên đã thiệt mạng trong một cuộc tấn công của Mỹ và Israel vào một khu dân cư tại làng Kafri, huyện Shiraz vào tối thứ Tư. Danh tính của hai cậu bé được xác định là Ilya và Amir Hossein Sharafi.
![]() ![]() ![]() ![]() |
Bài đăng kèm theo bốn bức ảnh chụp cảnh máy bay cất cánh và hoạt động từ boong tàu sân bay, nhấn mạnh vai trò tiếp diễn của con tàu trong các chiến dịch của Mỹ tại khu vực. Ảnh: Quân đội Mỹ. |
Iran mở mặt trận mới
Nếu chiến sự tiếp tục leo thang, Iran có thể sẽ gây ảnh hưởng tới một tuyến vận tải chiến lược khác trong khu vực, đó là eo biển Bab al-Mandeb ở biển Đỏ.
|
| Hai eo biển chiến lược của Trung Đông. Ảnh: Economic Times. |
Ngày 25/3, hãng tin Tasnim của Iran dẫn lời một quan chức cho biết nếu Mỹ và Israel leo thang xung đột và tấn công đổ bộ vào các đảo của Iran, Iran sẽ mở thêm các mặt trận khác để cái giá của chiến tranh tăng lên nhiều lần.
Eo biển Bab al-Mandeb là một trong những eo biển chiến lược của thế giới, "Iran có cả ý chí lẫn năng lực để tạo ra mối đe dọa đối với khu vực này. Nếu người Mỹ muốn tìm giải pháp cho eo biển Hormuz bằng biện pháp kém sáng suốt, họ nên cẩn trọng để không phải đối mặt với một eo biển khác gặp vấn đề", quan chức phía Iran cho hay.
Israel tố Iran tấn công nhà máy điện
Theo Times of Israel, tên lửa đạn đạo Iran đã rơi xuống miền bắc Israel ngày 25/3, từ vị trí tên lửa rơi xuống, Israel cho rằng mục tiêu bị nhắm đến là nhà máy điện Orot Rabin lớn nhất Israel, nằm tại thành phố Hadera.
Đòn tấn công diễn ra trong bối cảnh Không quân Israel tiếp tục không kích dồn dập các mục tiêu tại Iran. Công ty Điện lực Israel cho biết cơ sở hạ tầng của họ không bị thiệt hại tính đến thời điểm này.
Iran trước đó đã đe dọa tấn công các nhà máy điện ở Israel. Truyền thông nhà nước Iran công bố trong ngày 23/3 rằng Iran nhắm đến các mục tiêu tiềm năng tại Israel, như nhà máy điện Orot Rabin và nhà máy điện Rutenberg - nhà máy điện lớn thứ hai của Israel.
Để đáp trả, ngày 25/3, không quân Israel không kích trúng mục tiêu vào trung tâm nghiên cứu tàu ngầm duy nhất của Iran đặt tại Isfahan.
Iran có thể tấn công du kích, gây thương vong lớn cho Mỹ
Theo Fox News, một nhà phân tích quân sự hàng đầu đã đưa ra cảnh báo rằng Iran có khả năng làm gia tăng đáng kể thương vong cho lực lượng Mỹ trong khu vực, nếu các lực lượng quân đội tinh nhuệ và ủy nhiệm của Tehran chuyển sang kiểu tấn công du kích.
Nhận định trên được đưa ra bởi ông Michael Eisenstadt, thuộc Viện Chính sách Cận Đông Washington, trong bối cảnh các báo cáo cho thấy Lầu Năm Góc đang điều các đơn vị của Sư đoàn Dù 82 thuộc Lục quân vào Trung Đông.
"Iran sở hữu các đơn vị bộ binh lớn trong quân đội, tương đương với đội hình chiến đấu cấp lữ đoàn của Sư đoàn Dù 82", ông Eisenstadt, vốn là một cựu sĩ quan Lục quân Dự bị Mỹ, cho biết với Fox News Digital.
"Lực lượng của Sư đoàn Dù 82 là quá nhỏ để có thể gây ra những thiệt hại đáng kể cho Iran. Tuy nhiên, lực lượng này lại đủ lớn để dễ bị tổn thương trước các cuộc tấn công từ phía Tehran. Điều này sẽ tạo điều kiện cho Iran làm gia tăng đáng kể thương vong đối với quân đội Mỹ," ông Eisenstadt giải thích thêm.
Nhật Bản bắt đầu xả kho dự trữ dầu quốc gia
Nhật Bản đã chính thức xả thêm một phần dự trữ dầu chiến lược nhằm giảm bớt áp lực từ việc giá năng lượng tăng vọt do ảnh hưởng của cuộc chiến tại Iran.
Động thái này nằm trong lộ trình giải vây cơn khát năng lượng mà Tokyo đã công bố xả lượng dầu tương đương 01 tháng sử dụng đối với kho dầu của chính phủ. Kho dự trữ tư nhân cũng xả lượng dầu tương đương 15 ngày sử dụng.
Về diễn biến thị trường, sau gần 4 tuần xung đột, ngày 26/3, thị trường chứng khoán đã có nhịp hồi phục nhẹ nhờ các báo cáo về kế hoạch hòa bình của Mỹ. Nhà phân tích Jack Ablin từ Cresset nhận định: "Các nhà đầu tư đang nắm lấy bất kỳ tin tức hứa hẹn nào để giải tỏa áp lực".
Giá dầu Brent giảm 2,2%, chốt ở mức 102,22 USD/thùng.
Dù thị trường lạc quan, thực tế tại thực địa vẫn rất căng thẳng. Tổng thống Donald Trump đe dọa sẽ "trút xuống địa ngục" nếu Iran không chấp nhận thỏa thuận.
Ngoại trưởng Abbas Araghchi khẳng định Tehran không có ý định đàm phán. Quân đội Iran thậm chí đe dọa nhắm vào các tàu vận tải tại Biển Đỏ nếu Washington tấn công trên bộ.
Mỹ tấn công hơn 10.000 mục tiêu Iran, vô hiệu hóa phần lớn Hải quân
Hôm thứ Tư (25/3), Đô đốc Brad Cooper, Tư lệnh Bộ Chỉ huy Trung tâm Mỹ (CENTCOM), cho biết các lực lượng Mỹ đã đánh trúng hơn 10.000 mục tiêu quân sự bên trong Iran, bao gồm hàng chục tàu hải quân và các cơ sở tên lửa chiến lược, như một phần của chiến dịch phối hợp đang diễn ra.
"Chúng tôi đã đánh trúng mục tiêu Iran thứ 10.000 chỉ cách đây vài giờ," ông Cooper tuyên bố trong một thông điệp video được chia sẻ trên mạng xã hội X.
Tình hình căng thẳng khu vực đã leo thang dữ dội kể từ ngày 28/2, khi lực lượng phối hợp Mỹ và Israel phát động một cuộc tấn công quy mô lớn vào Iran, làm hơn 1.300 người thiệt mạng, trong đó có cựu Lãnh đạo Tối cao Ali Khamenei. Phía Iran đã đáp trả bằng các cuộc tấn công bằng máy bay không người lái và tên lửa nhắm vào Israel cùng các quốc gia vùng Vịnh nơi có các căn cứ quân sự của Mỹ.
Theo Đô đốc Cooper, Mỹ đã tiêu diệt 92% số tàu chiến lớn nhất của Hải quân Iran. Ông khẳng định: "Họ không còn khả năng ra khơi, và hoàn toàn mất năng lực phô trương sức mạnh cùng ảnh hưởng hải quân".
Bên cạnh đó, Mỹ cũng làm suy giảm đáng kể khả năng tên lửa và máy bay không người lái hải quân của Iran.
Chiến dịch phối hợp này cũng gây thiệt hại về phía Mỹ, với 13 binh sĩ thiệt mạng và khoảng 290 người khác bị thương kể từ khi bắt đầu.
Nạn trộm cắp dầu mỏ: Lỗ hổng hàng tỷ USD
Các nhà chức trách Mỹ cho biết giá dầu thời chiến đang thúc đẩy nạn trộm dầu đá phiến, tạo ra lỗ hổng tài chính khổng lồ tại Lưu vực Permian.
Dù nằm ở vùng Tây Texas hoang thưa giếng dầu nhiều hơn người, Cảnh sát trưởng Randy Cozart vẫn không hề nhàn rỗi. Cứ ít nhất một lần mỗi tuần, một cuộc gọi lại báo rằng mỏ dầu của họ bị cướp: rơ-moóc mất tích, dây đồng bị giật, và quan trọng nhất là dầu thô bị trộm.
Cảnh sát trưởng Cozart ước tính tổng cộng khoảng 500 thùng dầu bị mất tích ở Hạt Martin mỗi tuần. Với mức giá trung bình 65 USD/thùng của năm ngoái, mức tổn thất hàng năm rơi vào khoảng 1,7 triệu USD.
Với mức giá leo thang thời chiến hiện nay, con số đó sẽ còn lớn hơn nhiều. Kịch bản tương tự đang diễn ra ở hàng chục hạt khác khắp Lưu vực Permian của Tây Texas và New Mexico, mỏ dầu đá phiến trù phú nhất thế giới.
Các quan chức thực thi pháp luật, nhà lập pháp, hiệp hội thương mại và các nhà sản xuất năng lượng đều khẳng định rằng kẻ trộm đang ăn cắp nhiều dầu thô hơn bao giờ hết, thường là bằng cách "rửa" nó vào chuỗi cung ứng địa phương hoặc lái xe đến Mexico để tiêu thụ.
Cảnh sát trưởng Cozart, người từng làm việc trong ngành dầu khí, chia sẻ: "Nơi nào có tiền, nơi đó có tội phạm. Và hiện tại có rất nhiều tiền trong dầu”.
Các nhà chức trách đang chuẩn bị cho nhiều khó khăn hơn khi giá dầu thô leo thang. Ella Feldman nhận định, nạn trộm dầu đang đốt mất hàng tỷ USD, tạo ra lỗ hổng tài chính khổng lồ cho nền kinh tế Tây Texas.
Iran phóng 101 quả tên lửa nhắm vào tàu sân bay Mỹ
Tổng thống Donald Trump tuyên bố ngày 25/3 Iran đã phóng 101 quả tên lửa nhắm vào tàu sân bay USS Abraham Lincoln nhưng đều bị lực lượng hải quân Mỹ đã đánh bại.
Theo Daily Mail, tại Phòng Bầu dục, Tổng thống Donald Trump nhấn mạnh: "Mọi quả đều bị bắn rơi và đang nằm dưới đáy biển". Ông ca ngợi đây là thành tựu quân sự xuất sắc trong Chiến dịch Epic Fury.
|
| Tổng thống Donald Trump. Ảnh: Reuters. |
Tuy nhiên, phía Iran lại đưa ra kịch bản hoàn toàn trái ngược. Vệ binh Cách mạng Hồi giáo (IRGC) tuyên bố UAV đã đánh trúng tàu Lincoln tại Biển Oman khi chiến hạm này tiếp cận cách lãnh hải Iran 340km. Tehran khẳng định đòn tấn công đã buộc nhóm tác chiến tàu sân bay Mỹ phải tháo chạy và rút lui hơn 1.000km.
Bộ Chỉ huy Trung tâm Hoa Kỳ (CENTCOM) lập tức bác bỏ, gọi báo cáo của Iran là "sai sự thật". Mỹ khẳng định tàu Lincoln không hề hấn gì, vẫn duy trì khả năng tác chiến đầy đủ và tiếp tục các hoạt động bay định kỳ tại Vịnh Oman.
Tạm dừng kế hoạch "chặt đầu" để đàm phán
Theo RT, Mỹ và Israel đã ám sát nhiều quan chức Iran và hiện được cho là đã tạm thời đưa Ngoại trưởng Abbas Araghchi và Chủ tịch Quốc hội Mohammad Bagher Ghalibaf ra khỏi danh sách mục tiêu để có người đối thoại.
Nhà Trắng đe dọa sẽ “trút cơn thịnh nộ kinh hoàng” trừ khi Tehran chấp nhận thỏa thuận sau tối hậu thư 15 điểm mà Iran đã bác bỏ. Lời cảnh báo đưa ra giữa lúc có nhiều đồn đoán rằng với sự tiếp viện của lực lượng lính dù tinh nhuệ, Mỹ có thể tấn công đảo Kharg - trung tâm dầu mỏ xử lý 90% sản lượng xuất khẩu của Iran.
Tổng thống Donald Trump tuyên bố một số quan chức Iran đang rất khao khát đạt được thỏa thuận. “Họ rất muốn đạt được thỏa thuận, nhưng không dám nói ra vì sợ bị chính người dân của mình giết. Họ cũng sợ bị chúng ta tiêu diệt,” ông Trump nói.
Theo hãng tin Anadolu, Tổng thống Donald Trump đang cân nhắc kịch bản quân sự cứng rắn nhất đối với trung tâm xuất khẩu dầu mỏ của Iran nếu các nỗ lực ngoại giao không mang lại kết quả.
Một nguồn tin giấu tên tiết lộ ông Trump rất muốn chấm dứt chiến tranh, nhưng nếu đàm phán thất bại, ông sẽ ra lệnh chiếm giữ đảo Kharg để nắm giữ đòn bẩy kinh tế tuyệt đối trước Tehran. Các công tác chuẩn bị cho kịch bản chiếm đóng này hiện đã được khởi động và đang trong quá trình thực hiện khẩn trương.
|
| Đồ họa: Bloomberg. |
Israel tăng tốc tấn công Iran trong “cửa sổ thời gian” hạn chế
Theo New York Times, trong bối cảnh có khả năng diễn ra các cuộc đàm phán giữa Mỹ và Iran, quân đội Israel đang đẩy mạnh tấn công vào nhiều mục tiêu quan trọng nhất của Iran, do lo ngại cuộc chiến có thể sớm bị chặn lại.
Theo hai quan chức cấp cao của Israel chia sẻ, Thủ tướng Benjamin Netanyahu chỉ đạo quân đội Israel tận dụng tối đa khoảng thời gian 48 giờ tới để phá hủy càng nhiều càng tốt năng lực công nghiệp sản xuất vũ khí của Iran.
Sự gấp rút của phía Israel phản ánh lo ngại trong chính phủ nước này rằng Tổng thống Trump có thể bất ngờ công bố các cuộc đàm phán hòa bình đang diễn ra. Khi ấy, hoạt động tấn công sẽ ngay lập tức bị yêu cầu dừng lại.
Việc Israel tấn công dồn dập còn cho thấy những hạn chế mà nước này phải đối mặt với vai trò là đối tác cấp dưới của Mỹ trong cuộc chiến, theo 5 quan chức an ninh quốc gia Israel chia sẻ với New York Times. Các quan chức cho biết quyết định kết thúc chiến tranh thuộc về ông Trump, và ông Netanyahu có rất ít ảnh hưởng đối với quyết định này.
Lễ tang các nhân viên y tế bị Israel sát hại tại miền Nam Lebanon. Lực lượng Israel đã sát hại hàng chục nhân viên y tế tại Lebanon kể từ khi leo thang các cuộc tấn công hồi đầu tháng này, trong đó nhiều người là nhân viên cứu thương đang thực hiện nhiệm vụ ứng cứu các đợt tập kích. Ảnh: Anadolu. |
Iran bác bỏ kế hoạch 15 điểm của Mỹ: ‘Phi lý và lừa dối’
Nguồn tin ngoại giao cấp cao xác nhận với Al Jazeera rằng Tehran đã nhận được đề xuất 15 điểm từ phía Mỹ, nhưng đánh giá đây là một bản yêu sách "tối đa và phi lý".
Nguồn tin khẳng định nội dung thực tế của đề xuất khác xa với những gì truyền thông đăng tải và "thậm chí không tốt đẹp ngay cả trên giấy tờ". Phía Iran cáo buộc kế hoạch này mang tính dối trá, gây hiểu lầm trong cách trình bày và cho rằng Mỹ thường xuyên "thay đổi luật chơi".
Hiện tại, Iran khẳng định giữ lập trường rõ ràng về các điều kiện chấp nhận hoặc từ chối. Kể từ ngày 28/02, đôi bên không thực hiện bất kỳ cuộc đàm phán gián tiếp nào mà chỉ trao đổi thông điệp thông qua các bên trung gian.
Theo CNN, các đại diện của Iran đã thông báo với chính quyền Trump rằng họ không muốn tái khởi động đàm phán với đặc phái viên Steve Witkoff và con rể của Tổng thống là Jared Kushner, thay vào đó họ ưu tiên làm việc với Phó Tổng thống JD Vance. Ông Trump cho biết Phó Tổng thống JD Vance, Ngoại trưởng Marco Rubio cùng những người khác đang thực hiện các cuộc thương lượng và bày tỏ sự lạc quan về một thỏa thuận sắp tới.
Phản hồi mâu thuẫn
Dù các hãng tin lớn xác nhận Pakistan đã chuyển giao bản kế hoạch 15 điểm của Mỹ cho Iran, nhưng các luồng tin từ Tehran lại vô cùng mâu thuẫn, cho thấy một tiến trình đàm phán vô cùng phức tạp và khó đoán định.
Reuters dẫn lời quan chức Iran cho biết phản hồi ban đầu là "không khả quan" nhưng vẫn đang xem xét. Ngược lại, truyền thông nhà nước Press TV khẳng định Iran đã bác bỏ thẳng thừng và đưa ra các điều kiện riêng.
Hãng tin Fars tuyên bố Tehran coi việc ngừng bắn là "không hợp lý" và bác bỏ khả năng đàm phán vào lúc này.
Trong khi Tổng thống Donald Trump khẳng định Iran đang "rất khao khát" một thỏa thuận. Hiện có thông tin Phó Tổng thống JD Vance có thể lên đường tới Pakistan hoặc Thổ Nhĩ Kỳ ngay cuối tuần này để thúc đẩy đối thoại.
Iran ra điều kiện kết thúc chiến tranh
Ngày 25/3, hãng thông tấn Fars News của Iran dẫn lời một nguồn tin am hiểu hoạt động ngoại giao cho biết Tehran không chấp nhận lệnh ngừng bắn, đồng thời đánh giá việc đàm phán với Mỹ lúc này là “không hợp lý”.
Nguồn thạo tin chia sẻ với Fars News: “Iran không chấp nhận lệnh ngừng bắn. Về cơ bản, việc tham gia tiến trình đàm phán với những bên đã vi phạm các thỏa thuận là không hợp lý”.
Cùng ngày, đài truyền hình Press TV của Iran cho biết nước này đã đặt ra những điều kiện riêng để kết thúc chiến tranh, giữa bối cảnh Mỹ đưa ra đề xuất 15 điểm.
Một quan chức an ninh cấp cao của Iran cho Press TV biết hiện Iran đưa ra 5 điều kiện cho Mỹ và Israel gồm: 1. Chấm dứt hoàn toàn “các hành động gây hấn và ám sát”. 2. Thiết lập các cơ chế cụ thể để đảm bảo chiến tranh nhằm vào Iran sẽ không tái diễn. 3. Đảm bảo thanh toán đầy đủ và rõ ràng các thiệt hại chiến tranh, bồi thường thỏa đáng. 4. Chiến tranh phải kết thúc trên mọi mặt trận và với tất cả các lực lượng ủy nhiệm của Iran trong khu vực (điều này sẽ đòi hỏi Israel chấm dứt các cuộc tấn công tại Lebanon nhằm vào Hezbollah). 5. Đảm bảo Iran có thể thực thi quyền chủ quyền và quyền pháp lý đối với eo biển Hormuz.
Quan chức Iran nhấn mạnh với Press TV, Tehran sẽ không để Tổng thống Trump quyết định thời điểm kết thúc chiến tranh. “Iran sẽ kết thúc chiến tranh khi thấy đã đến thời điểm làm như vậy, khi tất cả các điều kiện mà Iran đặt ra đều được đáp ứng”, quan chức cho hay.
Nhà Trắng đặt giới hạn thời gian cho chiến tranh Iran
Trong cuộc họp báo tại Nhà Trắng diễn ra trong ngày 25/3, Thư ký báo chí Nhà Trắng Karoline Leavitt nhắc lại mốc thời gian dự kiến đối với cuộc chiến tại Iran là khoảng 4 đến 6 tuần.
Ông Trump cũng nhiều lần cho biết ông muốn sớm kết thúc cuộc chiến, dù chưa đưa ra cam kết cụ thể về thời gian. Bà Leavitt thông báo thêm rằng chuyến thăm Trung Quốc của ông Trump, vốn bị hoãn sau khi chiến tranh Iran nổ ra, đã được định lại ngày và sẽ diễn ra trong hai ngày 14 và 15/5.
Ngoài ra, bà Leavitt cho biết Tổng thống Trump sẽ không xin phép Quốc hội trước khi triển khai thêm quân đội tới Iran. “Việc có sự phê chuẩn chính thức từ Quốc hội là không cần thiết vì chúng tôi hiện đang trong các hoạt động tác chiến lớn tại Iran,” bà Leavitt nói.
Leavitt khẳng định chính quyền “sẽ luôn tuân thủ pháp luật”. Khi được hỏi về khoảng 1.000 binh sĩ Mỹ thuộc Sư đoàn Dù 82 của Lục quân được triển khai tới Trung Đông trong những ngày tới, bà nói: “Tổng thống muốn duy trì các phương án sẵn có trong tay”.
Israel lo ngại Mỹ ngừng bắn để đàm phán với Iran
Hai nguồn tin từ Israel tiết lộ với CNN rằng Tel Aviv đang đứng ngồi không yên trước khả năng Washington đơn phương tuyên bố ngừng bắn một tháng để mở đường đàm phán với Tehran.
Thủ tướng Benjamin Netanyahu dự kiến họp khẩn với nội các an ninh vào tối thứ Tư (25/3) sau khi tham vấn các quan chức cấp cao. Trọng tâm cuộc họp là đánh giá kế hoạch 15 điểm mà Mỹ vừa gửi cho Iran.
|
| Thủ tướng Benjamin Netanyahu. Ảnh: Reuters. |
Dù ghi nhận một số điểm "tích cực và có lợi cho Israel" liên quan đến hạt nhân và các lực lượng ủy nhiệm, phía Israel vẫn giữ thái độ hoài nghi. Israel nhận định mức "nhượng bộ tối đa" của Iran vẫn chưa chạm tới "yêu cầu tối thiểu" của Mỹ, gần như bằng không ở thời điểm hiện tại.
Bất chấp các nỗ lực ngoại giao dồn dập từ Washington, ‘bộ máy chiến tranh’ của Israel vẫn không có dấu hiệu hạ nhiệt. Bộ trưởng Quốc phòng Israel Katz và Tổng tham mưu trưởng IDF đã phê duyệt thêm danh sách các địa điểm tấn công tại Iran.
Một nguồn tin quân sự khẳng định với CNN rằng kế hoạch tác chiến chung Mỹ - Israel vẫn diễn ra đúng tiến độ, không bị ảnh hưởng bởi các tuyên bố ngoại giao từ Washington.
Hàng nghìn người Israel đòi chính phủ bồi thường thiệt hại
Trong bối cảnh xung đột với Iran tiếp tục leo thang, gần 13.000 người Israel đã đệ đơn yêu cầu bồi thường thiệt hại do các cuộc tấn công bằng tên lửa và UAV.
Theo báo cáo ngày 25/3, có 8.726 đơn liên quan đến hư hại nhà cửa, 1.324 đơn liên quan đến tài sản bị thiệt hại, 2.552 đơn liên quan đến phương tiện bị thiệt hại, cùng 243 đơn cho các loại thiệt hại khác.
Xét theo khu vực, thành phố Tel Aviv ghi nhận số lượng đơn lớn nhất với 6.543 trường hợp. Chính phủ Israel cho biết các đội hỗ trợ đã được triển khai ngay từ đầu xung đột, phối hợp với kỹ sư, chuyên gia thẩm định và chính quyền địa phương nhằm hỗ trợ người dân có nhà cửa và tài sản bị hư hại.
Trước đó, Cơ quan Thuế Israel (ITA) đã triển khai cơ chế bồi thường trực tuyến, cho phép chi trả tối đa 30.000 shekel (gần 10.000 USD) cho người dân mà không cần chờ đánh giá trực tiếp. Chương trình này đặt mục tiêu hoàn tất chi trả trong vòng 7 ngày sau khi hồ sơ hợp lệ được nộp, với yêu cầu người dân xác thực danh tính và cung cấp tài liệu như hình ảnh thiệt hại, báo giá sửa chữa.
Iran nã tên lửa hạng nặng vào Israel và các tiền đồn Mỹ
Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) thông báo triển khai đợt tấn công thứ 80 trong chiến dịch đáp trả "Lời hứa Đích thực 4". Đợt tập kích lần này nhắm vào các vị trí chiến lược và trung tâm quân sự tại miền Bắc các vùng lãnh thổ bị chiếm đóng, đồng thời oanh tạc các tiền đồn của Mỹ trong khu vực.
Theo Press TV, trong tuyên bố ngày 25/3, IRGC cho biết Lực lượng Không gian Vũ trụ đã thực hiện giai đoạn này nhằm ủng hộ các chiến dịch tấn công của phong trào Hezbollah tại Lebanon và sát cánh cùng người dân miền Nam Lebanon trước sự gây hấn của Israel.
Tuyên bố nêu rõ: "Các địa điểm chiến lược và trung tâm quân sự tại miền Bắc các vùng lãnh thổ bị chiếm đóng đã bị san phẳng dưới các đợt nã tên lửa hạng nặng liên tục từ Lực lượng Không gian Vũ trụ của IRGC”.
IRGC tuyên bố đã tập kích các mục tiêu tại miền Trung vùng lãnh thổ bị chiếm đóng (bao gồm Tel Aviv, Kiryat Shmona và Bnei Brak) cùng hàng loạt căn cứ quân sự Mỹ tại Kuwait (Ali al-Salem, Arifjan), Jordan (al-Azraq) và Bahrain (Sheikh Isa) bằng tên lửa dẫn đường chính xác (nhiên liệu lỏng và rắn) cùng máy bay không người lái tấn công.
Tổng thư ký NATO bị chỉ trích vì ủng hộ chiến tranh Iran
Theo NYT, việc Tổng thư ký NATO Mark Rutte công khai ủng hộ quyết định sát cánh cùng Israel trong cuộc chiến chống Iran của Tổng thống Donald Trump đang vấp phải làn sóng chỉ trích gay gắt chưa từng thấy.
Giới phê bình nhấn mạnh rằng vấn đề không còn dừng lại ở việc ông Rutte "nịnh bợ" cá nhân đối với ông Trump. Ông Rutte đang bị cáo buộc ủng hộ một "cuộc chiến tự chọn"- điều mà 31 đồng minh còn lại trong khối coi là không cần thiết và vi phạm luật pháp quốc tế. Trước đó, hôm thứ Ba, Tổng thống Đức Frank-Walter Steinmeier cũng đã đưa ra những tuyên bố tương tự.
Bằng việc hậu thuẫn cho một chiến dịch không thuộc phạm vi phòng thủ tập thể của NATO, ông Rutte bị cho là đã vượt quá thẩm quyền. Thay vì duy trì vai trò điều phối trung lập, ông dường như đang dành sự ủng hộ quá lớn cho một phương án tác chiến vốn còn gây nhiều tranh cãi trong nội bộ liên minh.
| |
| Tổng thư ký NATO Mark Rutte ủng hộ kế hoạch tham chiến của Tổng thống Trump chống lại Iran. Ảnh: Reuters. |
Phát biểu trong chương trình “Face the Nation” của đài CBS hôm Chủ nhật, ông Rutte nói: “Tổng thống Trump đang hành động để thế giới an toàn hơn. Các chương trình hạt nhân và tên lửa đạn đạo của Iran là mối nguy hiểm đối với cả châu Âu. Việc làm suy giảm năng lực của Iran là cần thiết”.
Tuy nhiên, giới chức châu Âu lại bày tỏ sự bất an sâu sắc. Các quan chức giấu tên cảnh báo rằng cuộc chiến do ông Trump và Thủ tướng Benjamin Netanyahu khơi mào có thể phản tác dụng. Đẩy Tehran vào vị thế cứng rắn hơn và quyết tâm theo đuổi vũ khí hạt nhân. Giá năng lượng leo thang kéo dài sẽ giáng đòn mạnh vào đà tăng trưởng của châu Âu và toàn cầu.
Cuộc chiến tại Iran có thể rút cạn tiền bạc và khí tài lẽ ra dành cho Ukraine, trong khi Nga lại là bên hưởng lợi trực tiếp từ việc giá dầu tăng cao do xung đột.
Iran cảnh cáo Mỹ điều quân tới Trung Đông
Chủ tịch Quốc hội Iran Mohammad Baqer Qalibaf vừa đưa ra cảnh báo trước thông tin Mỹ có kế hoạch điều động thêm khoảng 3.000 binh sĩ tới khu vực.
|
| Mỹ triển khai thêm quân sẵn sàng chiến dịch trên bộ tại Iran. Ảnh: Press TV. |
Theo PressTV, trong bài đăng trên mạng xã hội X ngày 25/03/2026, ông Qalibaf khẳng định Tehran đang theo dõi sát sao mọi biến động quân sự của Washington: “Chúng tôi đang giám sát chặt chẽ mọi động thái của Mỹ trong khu vực, đặc biệt là việc triển khai quân đội. Những gì các tướng lĩnh đã làm hỏng, binh sĩ không thể cứu vãn. Thay vào đó, họ sẽ chỉ trở thành nạn nhân cho những ảo tưởng của Netanyahu. Đừng thử thách quyết tâm bảo vệ lãnh thổ của chúng tôi”.
Tuyên bố này được đưa ra trong bối cảnh căng thẳng leo thang, tròn 26 ngày kể từ khi các cuộc tấn công của liên minh Mỹ-Israel nhằm vào Iran bắt đầu. Hiện các quan chức Iran vẫn chưa chính thức xác nhận bất kỳ đề xuất đàm phán nào từ Tổng thống Donald Trump. Giới phân tích nhận định thời hạn đàm phán 5 ngày do phía Mỹ đưa ra có thể chỉ là "vỏ bọc" cho các kế hoạch đối đầu quân sự gay gắt hơn.
Trước đó, truyền thông Mỹ đưa tin Lầu Năm Góc đã lệnh cho khoảng 2.000 binh sĩ thuộc Sư đoàn Dù 82 triển khai tới Tây Á, sau những bình luận của ông Trump về việc đánh chiếm đảo Kharg.
Để đáp trả các động thái trên biển, Hải quân Iran tuyên bố đã thực hiện chiến dịch tên lửa nhắm vào nhóm tác chiến tàu sân bay USS Abraham Lincoln, buộc lực lượng này phải thay đổi vị trí hoạt động.
EU hoãn cấm vận dầu Nga trước "cơn bão" năng lượng từ chiến tranh Iran
Trước những biến động khó lường từ xung đột Trung Đông, Liên minh châu Âu (EU) đã buộc phải tạm dừng kế hoạch cấm vận hoàn toàn dầu mỏ Nga, vốn là một phần trọng yếu của lộ trình REPowerEU nhằm chấm dứt phụ thuộc vào nhiên liệu hóa thạch của Moscow vào năm 2027.
Ủy ban châu Âu đã loại bỏ dự thảo cấm vận dầu Nga (dự kiến công bố giữa tháng 4) khỏi chương trình nghị sự do tình hình địa chính trị phức tạp.
Việc Iran phong tỏa tuyến đường thủy huyết mạch từ eo biển Hormuz đối với tàu vận tải các nước đã đẩy giá dầu Brent tăng vọt, khiến EU không thể mạo hiểm cắt đứt thêm nguồn cung từ Moscow lúc này.
Đặc phái viên Điện Kremlin, Kirill Dmitriev, nhận định cuộc chiến tại Iran đã phơi bày những sai lầm chiến lược trong chính sách năng lượng của EU suốt nhiều thập kỷ. Moscow đồng thời đưa ra cảnh báo về một "cơn sóng thần giá năng lượng" chuẩn bị đổ bộ và bao vây toàn bộ châu Âu.
Bộ trưởng Kinh tế Đức, bà Katherina Reiche, cũng nhận định rằng dù hiện tại lượng dự trữ vẫn tạm đủ về mặt khối lượng, nhưng cục diện sẽ thay đổi nhanh chóng. "Nếu xung đột không kết thúc, tình trạng khan hiếm thực sự có thể xuất hiện vào khoảng tháng 4 hoặc tháng 5”.
Canada và Na Uy đẩy mạnh nguồn cung dầu
Canada và Na Uy đang ráo riết đẩy mạnh khai thác và xuất khẩu dầu khí để lấp đầy khoảng trống năng lượng tại châu Á và châu Âu do cuộc khủng hoảng tại Trung Đông.
Trả lời phỏng vấn FT tại hội nghị CeraWeek (Houston), Bộ trưởng Năng lượng Canada Tim Hodgson khẳng định thế giới đang đối mặt với sự gián đoạn nguồn cung lịch sử, và các nhà sản xuất Canada đang ở vị thế lý tưởng để cung cấp các giải pháp thay thế.
“Đã từ rất lâu rồi, tầm quan trọng của an ninh năng lượng đối với an ninh quốc gia mới trở nên rõ rệt như hiện nay. Đây chính là thời khắc của Canada. Thế giới đang tuyệt vọng tìm kiếm một nhà cung cấp đáng tin cậy” ông Tim Hodgson nói.
Ông nhận định cuộc chiến tại Iran đang đẩy các nước châu Á vào tình cảnh tương tự như châu Âu năm 2022, khi chi phí năng lượng tăng vọt đe dọa làm tê liệt nền kinh tế. Khủng hoảng bắt đầu từ Nam Á, lan sang Đông Nam Á, Đông Bắc Á và sẽ tác động mạnh nhất tới châu Âu từ tháng 4.
Na Uy tăng tốc khai thác vùng Bắc Cực. CEO Equinor (Na Uy) Anders Opedal cho biết công ty sẽ tăng sản lượng quốc tế thêm 25% (lên mức 900.000 thùng/ngày) vào năm 2030 và sẵn sàng khởi động các dự án mở rộng.
Ngành LNG Canada đang đứng trước cơ hội bùng nổ khi các nhà máy của Qatar bị hư hại do chiến tranh, buộc công suất xuất khẩu của nước này phải ngừng hoạt động trong nhiều năm.
Israel tuyên bố tấn công "đầu não" tàu ngầm Iran
Quân đội Israel (IDF) vừa xác nhận không kích phá hủy Trung tâm Nghiên cứu Dưới nước tại Isfahan - cơ sở duy nhất của Tehran chuyên thiết kế, phát triển tàu ngầm và tàu không người lái. Trước đó, IDF cũng đã triệt hạ xưởng sản xuất thuốc nổ cùng hàng loạt bãi phóng tên lửa và hệ thống phòng không trọng yếu tại khu vực này.
Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) ngay lập tức đáp trả bằng chiến dịch tên lửa dẫn đường và UAV quy mô lớn nhắm vào các đô thị tại Israel cũng như hệ thống căn cứ Mỹ đồn trú tại Kuwait, Jordan và Bahrain.
Vấn đề Trung Đông
Mục Thế giới giới thiệu cuốn sách "Châu Phi - Trung Đông: Những vấn đề chính trị và kinh tế nổi bật". Cuốn sách giới thiệu cuộc cải cách thể chế chính trị và kinh tế ở châu Phi và Trung Đông từ sau Chiến tranh Lạnh đến nay. Cuốn sách bao trùm nhiều vấn đề về sắc tộc, khả năng giải quyết mâu thuẫn sắc tộc, tôn giáo, chính sách của các nước lớn, dầu mỏ, khí đốt ở hai khu vực này,...



