Nền tảng dám đối đầu Amazon

Ảnh: Bookshop.org

Năm 2020, Bookshop.org được thành lập với mục tiêu mang đến một kênh mua sắm trực tuyến giúp hỗ trợ các hiệu sách độc lập, đồng thời chuyển hướng doanh số bán hàng từ Amazon và các nền tảng cạnh tranh khác sang các hiệu sách truyền thống.

Amazon không công khai số liệu bán sách của mình. Tuy nhiên, vào năm 2024, Business Insider đã đưa tin dựa trên các tài liệu bị rò rỉ rằng Amazon đạt tổng giá trị hàng hóa bán ra (là 16,9 tỷ USD trong mảng sách chỉ trong 10 tháng đầu năm 2022. Con số này bao gồm cả sách điện tử và sách nói.

Trong khi đó, nhiều hiệu sách lúc đó không có sự hiện diện trên các sàn thương mại điện tử. Andy Hunter, nhà sáng lập kiêm CEO của Bookshop.org, chia sẻ: "Tôi hiểu tầm quan trọng của các hiệu sách độc lập đối với toàn bộ thị trường, tôi ví chúng như những rạn san hô giữa đại dương vậy. Dù doanh số bán sách của họ có thể chỉ chiếm 10-15% tổng thị trường, nhưng đó là nơi các cộng đồng tương tác với tác giả, nơi họ hợp tác với hệ thống trường học và các doanh nghiệp tại địa phương, họ tạo ra tác động to lớn, vượt xa tỷ trọng doanh số mà họ nắm giữ".

Khởi đầu khiêm tốn của Bookshop

Khi mới ra mắt, Hunter và đội ngũ của ông chỉ huy động được 750.000 USD trong mục tiêu 1,2 triệu USD. Số vốn của ông chỉ đủ để duy trì hoạt động trong khoảng 8 tháng.

Hai tháng sau khi Bookshop.org đi vào hoạt động, đại dịch Covid-19 bùng phát khiến các hiệu sách không thể phục vụ khách hàng theo cách truyền thống.

Lúc này, Bookshop.org hoạt động vừa như một kênh bán hàng riêng, vừa cung cấp dịch vụ bán hàng liên kết (affiliate) cho các cửa hàng độc lập và những người có sức ảnh hưởng (influencer).

Thông thường, khách hàng có thể chỉ định một cửa hàng cụ thể để nhận doanh thu từ đơn hàng của mình, hoặc đóng góp vào một quỹ chung được chia sẻ cho hơn 3.000 hiệu sách trên nền tảng Bookshop.

“Chúng tôi luôn sát cánh hỗ trợ họ với quy trình gia nhập cực kỳ đơn giản. Các hiệu sách chỉ mất khoảng nửa giờ để đăng ký, thiết lập gian hàng trực tuyến và bắt đầu bán sách,” Hunter chia sẻ. “Chúng tôi đã đưa 1.200 cửa hàng lên nền tảng chỉ trong vòng 2 tháng và đạt doanh thu 60 triệu USD từ con số 0 trong 8 tháng đầu hoạt động”.

Hunter cho biết mặc dù công ty đã có một năm 2021 thành công rực rỡ, nhưng khi khách hàng bắt đầu quay lại mua sắm trực tiếp tại các hiệu sách vào năm 2022, doanh thu đã sụt giảm khoảng 40%.

Lúc này họ đã nhanh chóng xây dựng lại trang web và xem xét lại phương thức vận hành để vực dậy đà tăng trưởng. “Khi hệ thống bắt đầu bộc lộ những hạn chế và trở nên lỗi thời, chúng tôi nhận thấy cần phải xây dựng lại toàn bộ”, ông nói.

Họ đã thành công. “Các chỉ số ảnh hưởng đến trải nghiệm người dùng, như kết quả tìm kiếm tự nhiên, tốc độ và khả năng phản hồi của trang web, đều tăng mạnh”, Hunter chia sẻ.

Doanh thu của Bookshop.org trong cả năm 2024 và 2025 cũng đều đạt tín hiệu tích cực. Năm 2025, doanh số bán hàng tăng khoảng 55% so với năm trước đó, và Hunter kỳ vọng mức tăng trưởng sẽ đạt thêm 25% trong năm nay.

Bookshop đa dạng sản phẩm và hoạt động

Nền tảng này đã ra mắt mảng sách điện tử vào năm 2025, cho phép khách hàng đọc sách ngay trên trình duyệt, qua ứng dụng Bookshop.org, hoặc trên các thiết bị iPhone và Android. Các hiệu sách độc lập có thể tích hợp tính năng bán sách điện tử vào trang web riêng của họ và giữ lại toàn bộ số tiền thu được.

Vào tháng 2 năm nay, Bookshop.org đã thiết lập quan hệ đối tác với nền tảng xuất bản kỹ thuật số Draft2Digital, cho phép các hiệu sách độc lập kiếm lợi nhuận từ việc bán sách điện tử tự xuất bản.

Một trạm sách nói thí điểm của Bookshop.org tại Anh. Ảnh: The Bookseller.

Bookshop.org cũng tiếp tục tổ chức các đợt khuyến mãi mang tinh thần vào dịp Prime Day của Amazon.

Năm 2023, họ còn bổ sung các sản phẩm lưu niệm cho đợt bán hàng này, bao gồm chiếc túi vải có in dòng chữ "Tôi yêu các hiệu sách".

Theo số liệu từ công ty, trong chiến dịch Anti-Prime (Chống lại Prime) diễn ra tháng 6, Bookshop.org đã đạt doanh thu 1,48 triệu USD và ghi nhận 39.000 đơn hàng (tăng 11% so với cùng kỳ năm ngoái), đồng thời quyên góp được 210.000 USD cho các hiệu sách địa phương.

Theo The Bookseller, Bookshop.org cũng đang triển khai dịch vụ sách nói tại Vương quốc Anh từ tháng 7. Khách hàng có thể nghe thử sách nói trên ứng dụng của Bookshop.org và sẽ được chuyển hướng đến trang web để đăng ký và mua hàng. Kho dữ liệu ban đầu có khoảng nửa triệu đầu sách nói.

Theo trang Modern Retail, sự hồi sinh của các hiệu sách độc lập trong vài năm qua cũng mang lại lợi thế cho Bookshop.org. Theo báo cáo thường niên năm 2025 của Hiệp hội các nhà bán sách Mỹ, tổng cộng có 605 hiệu sách mới mở cửa trong năm 2025, tăng 87% so với năm 2024. Tổ chức này ghi nhận có 3.783 địa điểm hiệu sách độc lập vào năm 2025, tăng từ con số 3.281 vào năm 2024.

Allison Hill, Giám đốc điều hành của Hiệp hội các nhà bán sách Mỹ, tổ chức đã đầu tư vào Bookshop khi nền tảng này ra mắt vào năm 2020, cho biết trong vài năm qua, mọi người đã có xu hướng tìm đến các hiệu sách độc lập nhiều hơn.

Xu hướng này xuất phát từ tâm lý phản đối các tỷ phú và thuật toán, cũng như sự ủng hộ cho sự đóng góp cộng đồng của các hiệu sách. Bà cũng cho biết những hiệu sách độc lập có lợi nhuận cao nhất cũng chính là những đơn vị tham gia tích cực nhất vào nền tảng Bookshop.

"Khách hàng của các hiệu sách độc lập có thể mua sắm trực tiếp tại cửa hàng, mua qua trang thương mại điện tử riêng của từng hiệu sách, hoặc mua sắm trên Bookshop. Họ có thể trở thành một phần của cộng đồng các hiệu sách độc lập thông qua những hình thức đa dạng này", bà Hill chia sẻ.