|
|
Tàu khu trục USS Delbert D. Black của Hải quân Mỹ. Ảnh: US Navy. |
Một tàu khu trục của Hải quân Mỹ ngày 30/1 đã cập cảng Eilat, thành phố cực Nam của Israel bên bờ Vịnh Aqaba, trong bối cảnh Washington tiếp tục gia tăng hiện diện quân sự tại Trung Đông khi căng thẳng với Iran leo thang đáng kể.
Hình ảnh được công bố cho thấy con tàu là USS Delbert D. Black, một trong sáu tàu khu trục Mỹ đang hoạt động tại khu vực Trung Đông. Lực lượng hải quân Mỹ tại đây còn bao gồm một tàu sân bay cùng ba tàu tác chiến ven bờ khác, tạo thành một cụm lực lượng hải quân hùng hậu áp sát các điểm nóng chiến lược, AFP đưa tin.
Truyền thông Israel cho biết việc USS Delbert D. Black cập cảng Eilat - thành phố ven Biển Đỏ, gần biên giới Israel với Ai Cập và Jordan - đã được lên kế hoạch từ trước và nằm trong khuôn khổ hợp tác quân sự thường xuyên giữa Mỹ và Israel. Tuy nhiên, động thái này diễn ra đúng thời điểm căng thẳng Mỹ - Iran gia tăng, khiến dư luận khu vực đặc biệt chú ý.
Quân đội Israel hiện chưa đưa ra bình luận chính thức về sự kiện trên. Lầu Năm Góc cũng chưa phản hồi ngay trước các yêu cầu làm rõ mục đích cụ thể của chuyến cập cảng.
“Tối hậu thư” và thời hạn bí mật
Việc triển khai thêm lực lượng diễn ra trong bối cảnh Tổng thống Mỹ Donald Trump phát đi những tín hiệu trái chiều: vừa để ngỏ khả năng đối thoại với Iran, vừa công khai nhấn mạnh sức mạnh quân sự của Mỹ tại Trung Đông.
Phát biểu trước báo giới, ông Trump cho biết Mỹ hiện có một “hạm đội lớn” đang tiến gần Iran, song bày tỏ hy vọng Washington sẽ không phải sử dụng đến lực lượng này.
“Chúng tôi hy vọng đạt được một thỏa thuận. Nếu có thỏa thuận thì tốt. Nếu không, chờ xem điều gì sẽ xảy ra”, ông Trump nói.
Một quan chức quốc phòng Mỹ khẳng định quân đội không thể công khai các chi tiết tác chiến vì vấn đề an ninh, đồng thời nhấn mạnh an toàn của binh sĩ Mỹ là ưu tiên hàng đầu. Bộ trưởng Chiến tranh Pete Hegseth cũng tuyên bố quân đội Mỹ đã sẵn sàng triển khai mọi phương án hành động theo quyết định của Tổng thống.
 |
| Tổng thống Mỹ Donald Trump tại Phòng Bầu dục ngày 30/1. Ảnh: Reuters. |
Tổng thống Trump trước đó đã nhiều lần cảnh báo Iran phải quay lại bàn đàm phán về chương trình hạt nhân, nếu không sẽ phải đối mặt với những hành động “khắc nghiệt hơn nhiều” từ phía Mỹ. Đáp lại, Tehran tuyên bố sẽ trả đũa Mỹ, Israel và các đồng minh nếu bị tấn công.
Trả lời các phóng viên tại Phòng Bầu dục cũng trong ngày 30/1, Tổng thống Trump xác nhận ông đã trực tiếp thông báo cho Tehran về một thời hạn cụ thể, song từ chối tiết lộ chi tiết.
“Chỉ có họ mới biết chắc chắn điều đó”, ông nói.
Khi được hỏi về khả năng rút quân Mỹ khỏi khu vực, ông Trump cũng không đưa ra mốc thời gian cụ thể, chỉ khẳng định các lực lượng Mỹ “phải neo đậu ở đâu đó” và “tốt nhất là ở gần Iran”.
Washington từng cho biết một thỏa thuận tiềm năng với Tehran sẽ bao gồm lệnh cấm Iran làm giàu uranium, hạn chế kho tên lửa tầm xa và chấm dứt hỗ trợ cho các lực lượng ủy nhiệm trong khu vực - những điều khoản mà Iran nhiều lần tuyên bố không chấp nhận.
Trước đó, trong một bài đăng trên mạng xã hội hôm 28/1, ông Trump tiếp tục gia tăng sức ép, kêu gọi Iran nhanh chóng ngồi vào bàn đàm phán, đồng thời cảnh báo “cuộc tấn công tiếp theo sẽ còn tồi tệ hơn nhiều” nếu không đạt được thỏa thuận.
Israel nâng cao cảnh giác, Mỹ - Israel siết chặt phối hợp
Trong bối cảnh rủi ro xung đột gia tăng, Tổng tham mưu trưởng Israel tuần trước cho biết quân đội nước này đã chuẩn bị sẵn sàng cho nhiều kịch bản khác nhau, đồng thời không ngừng nâng cao năng lực tác chiến.
Tư lệnh Bộ Chỉ huy Trung tâm Mỹ (CENTCOM), Đô đốc Brad Cooper, cũng đã thăm Israel trong chuyến đi được Tel Aviv mô tả là nhằm làm sâu sắc hơn quan hệ chiến lược và tăng cường hợp tác quốc phòng giữa hai đồng minh.
Giới quan sát cho rằng việc tàu khu trục Mỹ xuất hiện tại Eilat không chỉ mang ý nghĩa hậu cần, mà còn là thông điệp răn đe trong bối cảnh khu vực Vịnh Aqaba - Biển Đỏ ngày càng trở thành không gian chiến lược nhạy cảm, đặc biệt khi Iran và các lực lượng thân Tehran mở rộng ảnh hưởng.
 |
| Việc tàu khu trục Mỹ cập cảng Eilat cho thấy Washington vừa gia tăng sức ép quân sự, vừa để ngỏ đối thoại với Tehran. Ảnh: Times of Israel. |
Căng thẳng hiện nay gợi lại ký ức về cuộc đối đầu quân sự trực tiếp giữa Mỹ, Israel và Iran hồi tháng 6 năm ngoái. Khi đó, Mỹ và Israel đã phối hợp không kích các cơ sở bị nghi phục vụ chương trình làm giàu uranium bên trong lãnh thổ Iran.
Đáp trả, Iran đã tiến hành các đợt tấn công vào Israel và các căn cứ của Mỹ trong khu vực, kéo theo một cuộc xung đột kéo dài 12 ngày, làm dấy lên lo ngại về nguy cơ chiến tranh quy mô lớn tại Trung Đông.
Cùng ngày 30/1, trong cuộc phỏng vấn với kênh Rossiya-24, Đại diện thường trực của Nga tại Liên hợp quốc Vasily Nebenzya nhận định tình hình hiện nay “rất đáng báo động” và không loại trừ khả năng một cuộc tấn công mới nhằm vào Iran, theo Tass.
“Tuy nhiên, Iran hiện đã chuẩn bị tốt hơn cho các kịch bản như vậy so với mùa hè năm 2025”, ông Nebenzya nói, đồng thời kêu gọi Mỹ cân nhắc kỹ lưỡng trước bất kỳ hành động quân sự nào.
Điện Kremlin cũng nhấn mạnh vẫn còn dư địa cho đàm phán giữa Mỹ và Iran, cảnh báo rằng việc sử dụng vũ lực chỉ có thể gây ra hỗn loạn và làm mất ổn định nghiêm trọng hệ thống an ninh khu vực.
“Chúng tôi tiếp tục kêu gọi tất cả các bên kiềm chế và từ bỏ bất kỳ việc sử dụng vũ lực nào để giải quyết các vấn đề. Tiềm năng cho các cuộc đàm phán vẫn còn rất nhiều. Chúng ta phải tập trung trước hết vào các cơ chế đàm phán”, người phát ngôn Điện Kremlin Dmitry Peskov nói với các phóng viên.
Vấn đề Trung Đông
Mục Thế giới giới thiệu cuốn sách "Châu Phi - Trung Đông: Những vấn đề chính trị và kinh tế nổi bật". Cuốn sách giới thiệu cuộc cải cách thể chế chính trị và kinh tế ở châu Phi và Trung Đông từ sau Chiến tranh Lạnh đến nay. Cuốn sách bao trùm nhiều vấn đề về sắc tộc, khả năng giải quyết mâu thuẫn sắc tộc, tôn giáo, chính sách của các nước lớn, dầu mỏ, khí đốt ở hai khu vực này,...
