 |
| Tàu sân bay USS Gerald R. Ford tại Biển Caribe hôm 19/1. Ảnh: US Navy. |
Quân đội Mỹ đang chuẩn bị cho khả năng tiến hành các chiến dịch quân sự kéo dài nhiều tuần nhằm vào Iran nếu Tổng thống Donald Trump ra lệnh tấn công.
Thông tin do hai quan chức Mỹ tiết lộ với Reuters cho thấy xung đột tiềm tàng lần này có thể nghiêm trọng và quy mô lớn hơn nhiều so với những lần đối đầu trước đây giữa hai nước.
Các quan chức cho biết sự chuẩn bị này đang làm gia tăng sức ép đối với các nỗ lực ngoại giao giữa Washington và Tehran.
Kịch bản tấn công nhiều tuần
Theo kế hoạch, đặc phái viên Mỹ Steve Witkoff và Jared Kushner sẽ tiến hành đàm phán với Iran tại Geneva vào ngày 17/2, với Oman đóng vai trò trung gian. Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio hôm 14/2 thừa nhận Tổng thống Trump ưu tiên đạt được một thỏa thuận với Tehran, song cảnh báo điều đó “rất khó thực hiện”.
Trong khi cánh cửa ngoại giao vẫn để ngỏ, ông Trump đồng thời tăng cường hiện diện quân sự tại khu vực, làm dấy lên lo ngại về nguy cơ hành động quân sự mới.
Các quan chức Mỹ cho biết Lầu Năm Góc đang điều thêm một tàu sân bay tới Trung Đông, cùng hàng nghìn binh sĩ, máy bay chiến đấu, tàu khu trục mang tên lửa dẫn đường và nhiều khí tài khác có khả năng vừa tấn công vừa phòng thủ.
Theo các quan chức Mỹ, tàu Gerald R. Ford, tàu sân bay mới nhất và lớn nhất thế giới, sẽ mất ít nhất một tuần để tới khu vực.
Phát biểu sau một sự kiện quân sự tại Fort Bragg (Bắc Carolina), ông Trump thậm chí công khai đề cập khả năng thay đổi chính quyền tại Iran, cho rằng đó “có vẻ là điều tốt nhất có thể xảy ra”. Tuy nhiên, ông không nêu rõ lực lượng nào sẽ thay thế, chỉ nói rằng “có những người” phù hợp.
“Suốt 47 năm qua, họ chỉ nói và nói”, ông Trump nhấn mạnh.
 |
| Tổng thống Mỹ Donald Trump đề cập đến khả năng thay đổi chính quyền Iran tại sự kiện quân sự tại Fort Bragg (Bắc Carolina) ngày 13/2. Ảnh: Reuters. |
Dù nhiều lần bày tỏ hoài nghi về việc đưa bộ binh vào Iran, ông Trump trước đây từng khẳng định “điều cuối cùng bạn muốn là triển khai lực lượng mặt đất”.
Thực tế, cấu trúc lực lượng Mỹ hiện diện ở Trung Đông cho thấy Washington đang thiên về các phương án không kích và tác chiến hải quân. Tại Venezuela, ông Trump từng cho thấy sẵn sàng sử dụng lực lượng đặc nhiệm trong chiến dịch bắt giữ Tổng thống Nicolas Maduro hồi tháng trước.
Khi được hỏi về khả năng mở chiến dịch quân sự kéo dài, người phát ngôn Nhà Trắng Anna Kelly tuyên bố: “Tổng thống Trump để ngỏ mọi lựa chọn liên quan đến Iran”.
“Ông lắng nghe nhiều quan điểm khác nhau, nhưng quyết định cuối cùng sẽ dựa trên lợi ích tốt nhất cho đất nước và an ninh quốc gia”, bà Kelly nói thêm.
Hiện, Lầu Năm Góc từ chối bình luận về thông tin trên.
Năm ngoái, Mỹ từng triển khai hai tàu sân bay tới khu vực khi tiến hành không kích các cơ sở hạt nhân của Iran.
Tuy nhiên, chiến dịch mang mật danh “Búa Đêm” hồi tháng 6 chỉ là đòn tấn công đơn lẻ, với máy bay ném bom tàng hình xuất phát từ lãnh thổ Mỹ nhằm vào các cơ sở hạt nhân Iran. Tehran khi đó đáp trả hạn chế bằng một cuộc tấn công vào căn cứ Mỹ tại Qatar.
Rủi ro gia tăng
Theo các quan chức, kế hoạch hiện nay phức tạp hơn đáng kể. Trong một chiến dịch kéo dài, quân đội Mỹ có thể nhắm mục tiêu không chỉ vào hạ tầng hạt nhân mà còn vào các cơ sở nhà nước và an ninh của Iran. Chi tiết cụ thể không được tiết lộ.
Giới chuyên gia cảnh báo rủi ro đối với lực lượng Mỹ sẽ lớn hơn nhiều, bởi Iran sở hữu kho tên lửa đáng gờm. Các đòn đáp trả của Tehran có thể làm bùng phát xung đột trên diện rộng trong khu vực.
Một quan chức Mỹ thừa nhận Washington “hoàn toàn dự liệu” Iran sẽ trả đũa, dẫn đến các vòng tấn công và phản công kéo dài.
Iran nhiều lần cảnh báo sẽ đáp trả bất kỳ cuộc không kích nào nhằm vào lãnh thổ nước này. Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo tuyên bố có thể tấn công mọi căn cứ quân sự Mỹ trong khu vực nếu bị nhắm mục tiêu.
 |
| Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi cảnh báo về một kịch bản Iran có thể tấn công các căn cứ quân sự Mỹ nếu ngoại giao thất bại trong cuộc phỏng vấn với RT ngày 10/2. Ảnh: RT. |
Hiện, Mỹ duy trì mạng lưới căn cứ trải khắp Trung Đông, bao gồm tại Jordan, Kuwait, Saudi Arabia, Qatar, Bahrain, Các Tiểu vương quốc Arab Thống nhất và Thổ Nhĩ Kỳ.
Trong bối cảnh đó, Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu đã gặp Tổng thống Trump tại Washington, nhấn mạnh rằng bất kỳ thỏa thuận nào với Iran “phải bao gồm những yếu tố then chốt đối với Israel”.
Về phần mình, Iran tuyên bố sẵn sàng thảo luận việc hạn chế chương trình hạt nhân để đổi lấy dỡ bỏ trừng phạt, song bác bỏ việc gắn vấn đề này với chương trình tên lửa đạn đạo.
Vấn đề Trung Đông
Mục Thế giới giới thiệu cuốn sách "Châu Phi - Trung Đông: Những vấn đề chính trị và kinh tế nổi bật". Cuốn sách giới thiệu cuộc cải cách thể chế chính trị và kinh tế ở châu Phi và Trung Đông từ sau Chiến tranh Lạnh đến nay. Cuốn sách bao trùm nhiều vấn đề về sắc tộc, khả năng giải quyết mâu thuẫn sắc tộc, tôn giáo, chính sách của các nước lớn, dầu mỏ, khí đốt ở hai khu vực này,...
