Tại dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Thuế thu nhập cá nhân, Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp và Luật Thuế giá trị gia tăng, Bộ Tài chính đề xuất không ấn định cứng ngưỡng doanh thu miễn thuế với hộ kinh doanh, thay vào đó, giao Chính phủ quy định.
Có nên vội thay đổi?
Ngưỡng miễn thuế 500 triệu đồng/năm áp dụng từ 1/1/2026. Tuy nhiên, cơ quan soạn thảo cho rằng cần tiếp tục điều chỉnh để phù hợp với biến động kinh tế, hướng tới chính sách linh hoạt hơn và đảm bảo người nộp thuế có thể tuân thủ.
Trước đề xuất mới của Bộ Tài chính, nhiều hộ kinh doanh bày tỏ đồng tình, mong chờ ngưỡng miễn thuế ở mức cao hơn.
Chị Nguyễn Thu Trang - hộ kinh doanh tại Hà Nội - cho biết, cùng với nâng ngưỡng doanh thu tính thuế, các tiểu thương trao đổi với nhau đều kỳ vọng đồng thời nâng ngưỡng doanh thu không phải xuất hóa đơn điện tử, có thể lên 3-5 tỷ đồng/năm.
 |
| Đề xuất giao Chính phủ điều chỉnh ngưỡng doanh thu miễn thuế đối với hộ kinh doanh. |
Với quy định hiện hành, doanh thu 1 tỷ đồng đã phải xuất hoá đơn, tức bán được chưa tới 3 triệu đồng/ngày, kéo theo rất nhiều chi phí, thời gian cho các hộ nhỏ lẻ. Bên cạnh đó, nhiều ý kiến hộ kinh doanh mong muốn có thêm lựa chọn cho nhóm doanh thu trên 3 tỷ đồng được nộp thuế trên tỷ lệ doanh thu, thay vì bắt buộc theo phương pháp khấu trừ thuế giá trị gia tăng.
Cũng có ý kiến cho rằng, nếu nâng ngưỡng miễn thuế, ngưỡng bắt buộc xuất hóa đơn, cơ quan quản lý cần đồng thời điều chỉnh cách tính thuế đối với các nhóm còn lại theo hướng hợp lý hơn, nhằm đảm bảo môi trường cạnh tranh công bằng.
Bà Nguyễn Thị Huệ - hộ kinh doanh tại Hà Nội - lo ngại việc hộ kinh doanh nhỏ không lấy hóa đơn đầu vào, bán ra không xuất hóa đơn nên có thể hạ giá, trong khi các hộ kinh doanh lớn phải thực hiện đầy đủ nghĩa vụ thuế nên bất lợi hơn. Theo bà Huệ, quan trọng nhất là tạo sân chơi công bằng để người làm ăn chân chính yên tâm kinh doanh.
Về đề xuất của Bộ Tài chính là giao Chính phủ quy định mức doanh thu không phải nộp thuế của hộ kinh doanh, trao đổi với PV Tiền Phong, bà Lê Yến - Chủ tịch Hội đồng quản trị Công ty TNHH Tư vấn thuế Hà Nội HanoiTax - cho rằng, hướng đi có tính linh hoạt hơn trong điều hành chính sách tài khóa, nhất là trong bối cảnh kinh tế có nhiều biến động. Nhà nước cần có dư địa phản ứng chính sách kịp thời.
Tuy nhiên, bà Yến cho rằng chưa nên đặt vấn đề điều chỉnh ngay ngưỡng 500 triệu đồng/năm, bởi chính sách mới áp dụng từ ngày 1/1/2026. “Khi ngưỡng mới vừa có hiệu lực, điều quan trọng nhất là cần thời gian đủ dài để đánh giá tác động, trước khi tiếp tục thay đổi. Việc điều chỉnh quá sớm có thể làm giảm tính ổn định của chính sách, khiến hộ kinh doanh khó xây dựng kế hoạch, còn cơ quan quản lý cũng khó đánh giá hiệu quả thật sự của chính sách mới”, bà Yến nói.
Cần thiết kế ngưỡng miễn thuế theo ngành
Chủ tịch HanoiTax đề xuất, ngưỡng miễn thuế nên giữ ổn định tối thiểu 2 năm, luật thiết kế theo hướng cho phép Chính phủ định kỳ xem xét điều chỉnh trong khoảng từ 2-5 năm, căn cứ vào tình hình kinh tế - xã hội, diễn biến lạm phát và đặc biệt là chỉ số giá tiêu dùng. Cách làm sẽ hợp lý hơn là điều chỉnh theo phản ứng ngắn hạn.
Về dài hạn, bà Yến cho rằng nên nghiên cứu ngưỡng miễn thuế theo nhóm ngành nghề, thay vì áp dụng một mức cào bằng. Lý do là biên lợi nhuận của các ngành khác nhau, chưa phản ánh đúng bản chất thu nhập chịu thuế.
 |
| Hiện hộ kinh doanh có doanh thu 1 tỷ đồng trở lên phải áp dụng hóa đơn điện tử. |
Vấn đề điều chỉnh ngưỡng phải xuất hóa đơn cũng được quan tâm. Bà Lê Yến cho rằng, ngưỡng thuế và ngưỡng hóa đơn nên được thiết kế đồng bộ, theo hướng đơn giản, dễ làm, dễ kiểm soát và không tạo áp lực quá lớn cho nhóm kinh doanh nhỏ nhất.
Luật sư Nguyễn Văn Được - Tổng Giám đốc Công ty TNHH Kế toán và Tư vấn thuế Trọng Tín - cho rằng, để đảm bảo công bằng giữa các nhóm người nộp thuế, cần xây dựng một ngưỡng doanh thu không chịu thuế với hộ kinh doanh, tương đồng mức giảm trừ gia cảnh của người làm công ăn lương (186 triệu đồng/năm).
Mức doanh thu miễn thuế được tính bằng giá trị gia tăng của hộ kinh doanh tạo ra tương ứng với mức giảm trừ gia cảnh cho bản thân người nộp thuế. Mức đề xuất khoảng 1 tỷ đồng/năm. Ngưỡng này phù hợp với quy định hộ kinh doanh phải sử dụng hoá đơn điện tử từ máy tính tiền kết nối với cơ quan thuế. Ông Được nhìn nhận mức 1 tỷ đồng chưa thể đảm bảo công bằng tuyệt đối, nhưng góp phần thu hẹp chênh lệch giữa các nhóm đối tượng.
