Copilot là trọng tâm trong chiến lược AI của Microsoft. Tuy nhiên, nỗ lực xây dựng công cụ cạnh tranh ChatGPT gặp nhiều khó khăn.
Trả lời WSJ, một số nhân viên và cựu nhân viên Microsoft thừa nhận chiến lược định vị thương hiệu, những vấn đề trong khả năng tương tác của Copilot khiến người dùng thất vọng. Tỷ lệ trả phí và sử dụng Copilot so với Gemini giảm qua từng tháng.
Nói cách khác, Copilot chẳng khác gì cơn đau đầu với CEO Satya Nadella, người có tầm nhìn đưa Microsoft trở thành công ty ưu tiên AI. Theo lời một số lãnh đạo, Copilot là một trong những ưu tiên hàng đầu của ông.
Thế khó của Microsoft
Cổ phiếu Microsoft lao dốc sau đợt báo cáo tài chính quý gần nhất. Nhà đầu tư lo ngại tốc độ tăng trưởng chậm tại Azure, mảng kinh doanh quan trọng nhất của công ty. Bộ phận AI vẫn phụ thuộc vào OpenAI trong khi Copilot chưa chứng minh hiệu quả.
Theo WSJ, cổ phiếu Microsoft giảm gần 3% trong phiên giao dịch ngày 3/2, giữa lúc thị trường phần mềm giảm điểm do lo ngại các công cụ AI làm suy yếu nhu cầu đăng ký thuê bao phần mềm doanh nghiệp.
"Chúng ta đã trải qua giai đoạn khám phá AI đầu tiên", Nadella chia sẻ trong bài viết hồi tháng 12/2025. Ông nói thêm rằng ngành công nghiệp đang bước vào giai đoạn "phân biệt giữa sự phô trương và bản chất".
Dù tụt hậu trong cuộc đua chatbot, Microsoft vẫn kiếm hàng tỷ USD từ nhu cầu điện toán đám mây phục vụ AI, giữ vị thế một trong những công ty giá trị nhất thế giới.
 |
| Quảng cáo máy tính Copilot trong một cửa hàng của Microsoft. Ảnh: WSJ. |
Giới phân tích nhận định Microsoft có lợi thế thu hẹp khoảng cách với những chatbot đối thủ, lý do đến từ hàng trăm triệu người dùng doanh nghiệp sử dụng phần mềm Microsoft. Đây là lượng khách hàng tiềm năng để công ty quảng bá sản phẩm AI mới.
Chad A. Morganlander, nhà quản lý danh mục đầu tư tại Washington Crossing Advisors, cho biết dù Copilot đang gặp khó khăn, Microsoft vẫn có ưu thế nhờ lượng lớn khách hàng trung thành, tiềm lực tài chính dồi dào cho cuộc đua đường dài.
Các phiên bản Copilot được tích hợp vào nhiều ứng dụng Microsoft, chẳng hạn như bộ phần mềm Microsoft 365 (Word, Excel, PowerPoint...), bên cạnh nền tảng lập trình GitHub. Một phiên bản khác được tích hợp dưới dạng chatbot trong trình duyệt Edge.
Có 3 loại Copilot chính: công cụ doanh nghiệp bán cho công ty và chuyên gia, Copilot cho lập trình viên và nhân sự ngành công nghệ thông tin, cuối cùng là chatbot phục vụ người dùng phổ thông. Bộ phận này được dẫn dắt bởi Mustafa Suleyman, Giám đốc mảng AI tại Microsoft.
Suleyman gia nhập Microsoft năm 2024 để giám sát các sản phẩm AI cho người dùng, xây dựng mô hình có thể cạnh tranh đối thủ. Đến nay, Microsoft vẫn dựa vào OpenAI và Anthropic cho các dịch vụ Copilot.
Lý do Copilot bị ghét
Trong quý gần nhất, Microsoft tuyên bố bán 15 triệu giấy phép Copilot cho doanh nghiệp sử dụng Microsoft 365. Cuối năm ngoái, công ty ghi nhận hơn 150 triệu người dùng Copilot hoạt động hàng tháng. Con số trên với Google Gemini là 650 triệu, trong khi ChatGPT có khoảng 900 triệu người dùng hoạt động mỗi tuần.
Dữ liệu từ các công ty nghiên cứu bên thứ ba cho thấy nhiều người dùng Copilot, kể cả tài khoản doanh nghiệp, ngày càng ưa chuộng sản phẩm do đối thủ phát triển.
Từ tháng 7/2025 đến cuối tháng 1 năm nay, tỷ lệ người sử dụng Copilot làm công cụ chính giảm từ 18,8% xuống 11,5%, theo khảo sát của Recon Analytics thực hiện trên hơn 150.000 đáp viên ở Mỹ. Tỷ lệ trên với Gemini tăng từ 12,8% lên 15,7%.
Một số lý do khiến Copilot không được ưa chuộng bao gồm chất lượng chatbot khác tốt hơn, trải nghiệm người dùng Copilot kém và hạn mức sử dụng ít. Dữ liệu cho thấy với người lao động được cấp tài khoản Copilot, ChatGPT và Gemini, họ có tỷ lệ chọn ChatGPT, Gemini cao hơn.
 |
| Thị phần một số chatbot AI phổ biến dựa trên sự ưu tiên của người dùng. Ảnh: WSJ. |
Theo Citi Research, một số công ty mua gói Copilot chỉ ghi nhận 10% nhân viên sử dụng. Các nhà phân tích cho rằng "kho dữ liệu không được sắp xếp" là vấn đề với Copilot.
Trong một cuộc phỏng vấn, Jared Spataro, Giám đốc marketing mảng AI công việc tại Microsoft, cho biết lượng người dùng hoạt động hàng ngày của Microsoft 365 Copilot tăng gấp 10 lần năm ngoái, vượt trội hơn những dịch vụ khác trong gói Microsoft 365.
"Chúng tôi ghi nhận tốc độ tăng trưởng cao nhất từ trước đến nay", Spataro phản bác dữ liệu từ Citi Research, dù không nói rõ con số cụ thể.
Theo nguồn tin nội bộ, khảo sát từ Microsoft cho thấy người dùng khó phân biệt các phiên bản Copilot khác nhau. Một số người phản ánh việc Copilot tự động cài đặt lên thiết bị và hiển thị trên mọi thứ, từ tài liệu đến trình duyệt web.
Vấn đề khác là trải nghiệm thiếu liên kết giữa các phiên bản Copilot. CEO Satya Nadella từng trực tiếp phàn nàn tình trạng. Dù đã giải quyết một phần, người dùng vẫn chưa hoàn toàn hài lòng.
Thời gian gần đây, một công cụ của Anthropic, mang tên Claude Cowork được đánh giá cao nhờ khả năng hoạt động liền mạch trên nhiều ứng dụng Microsoft 365. Các lãnh đạo tại Microsoft được cho đã thảo luận phát triển sản phẩm tương tự Cowork.
Chiến lược của Microsoft
Theo Spataro, việc tách Copilot cho doanh nghiệp và người dùng giúp phân biệt rõ dữ liệu công việc với cá nhân. Tuy nhiên, một số nhân viên cho biết sự phân chia giữa đội ngũ phát triển Copilot cá nhân và doanh nghiệp gây khó khăn trong việc thống nhất tầm nhìn.
Kế hoạch phát triển mô hình riêng của Microsoft cũng bị cản trở do thiếu hụt năng lực tính toán. Công ty phải phân bổ thời gian vận hành máy chủ, phục vụ OpenAI và các khách hàng của Azure. Trong các bài kiểm tra nội bộ, mô hình của Microsoft xếp hạng thấp hơn nhiều đối thủ.
Trong đợt báo cáo tài chính mới nhất, Microsoft nhấn mạnh đang phân bổ thêm sức mạnh tính toán để cải thiện Copilot. Tuy nhiên theo ghi chú từ công ty đầu tư UBS, các cổ đông chưa thực sự thuyết phục với sự đánh đổi này.
 |
| Scott Guthrie, Phó chủ tịch nhóm Đám mây và AI tại Microsoft. Ảnh: Shutterstock. |
Thành công hiếm hoi của Microsoft trong việc khuyến khích sử dụng Copilot đến từ nội bộ. Theo nguồn tin của WSJ, Nadella đã kêu gọi lãnh đạo và nhân viên tận dụng tối đa công cụ AI, yêu cầu họ định lượng cách sử dụng các công cụ như Copilot trong quy trình làm việc.
Sau khi sa thải hơn 15.000 nhân viên vào năm ngoái, Microsoft đã tổ chức các khóa đào tạo chuyên sâu cho kỹ sư phần mềm, nhà thiết kế và quản lý sản phẩm để làm quen công cụ AI, mục tiêu tận dụng AI nhằm làm việc hiệu quả hơn.
Katy George, Phó chủ tịch nhóm chuyển đổi lực lượng lao động tại Microsoft, tiết lộ nghiên cứu của công ty rằng mức độ sử dụng AI thường xuyên có mối tương quan với sự thành công trong các bộ phận như bán hàng.
Dù có thể thu hút nhân viên sử dụng và hoàn thiện sản phẩm, Microsoft vẫn cần người dùng cá nhân và doanh nghiệp lựa chọn Copilot.
Để đạt mục tiêu này, Microsoft không ngại đầu tư tăng nhận diện thương hiệu. Theo iSpot, công ty đã chi khoảng 60 triệu USD để quảng cáo Copilot trên TV vào năm 2025. Để so sánh, chi phí quảng bá Copilot trên LinkedIn chưa đến 1 triệu USD.
Microsoft dự tính quảng cáo Copilot tại Super Bowl 2026 diễn ra vào cuối tuần. Đây là quảng cáo thứ 2 của công ty tại sự kiện từ năm 2024. Giá một đoạn quảng cáo 30 giây trong trận đấu có thể hơn 8 triệu USD.
Những câu hỏi chúng ta phải đối mặt trong thế giới AI
Chúng ta có rất nhiều câu hỏi về thế giới AI, mà đó đều là những nghi hoặc không dễ có ngay đáp án.
Cuốn sách Thời đại AI - Và tương lai loài người chúng ta trình bày cách AI làm thay đổi mối quan hệ của chúng ta với tri thức, chính trị và xã hội. Mục tiêu tối thượng của cuốn sách này là giải thích về AI và cung cấp cho độc giả những câu hỏi mà chúng ta sẽ phải đối mặt trong những năm tới lẫn bộ công cụ để bắt đầu trả lời chúng.
