|
|
Ảnh: buzzmag. |
Thế giới đang ghi nhận sự phát triển mạnh mẽ của manga và anime trong ngành công nghiệp giải trí đại chúng. Sức hút này đang thu hút nhiều người muốn tìm hiểu sự ra đời và phát triển của thể loại này, từ đó đánh giá tiềm năng phát triển của nó trong tương lai.
Đây là một phần lý do khiến Andrea Horbinski ra mắt cuốn Manga’s First Century. Theo tác giả, sự ra đời của loại hình giải trí này bắt đầu vào những năm 1900 khi Nhật Bản đang khao khát đoạn tuyệt với quá khứ, đẩy nhanh công cuộc hiện đại hóa và tiếp cận với các hình thức nghệ thuật toàn cầu, bao gồm cả tranh biếm họa chính trị.
Năm 1905, tạp chí Tokyo Puck được ra mắt. Biên tập viên của tạp chí, Kitazawa Rakuten, nhấn mạnh rằng từ manga (lúc đó có nghĩa là những bức tranh có phong cách tự do hoặc kỳ quặc) chỉ được dùng cho tranh châm biếm chính trị. Và cùng với sự phát triển của xã hội, manga mở rộng sang châm biếm xã hội và nhiều lĩnh vực khác.
Với những dữ kiện này, Horbinski cho rằng việc các họa sĩ manga thế kỷ trước nói rằng thể loại này có nguồn gốc cổ xưa là phóng đại. Tác giả cho rằng manga hoàn toàn mang tính hiện đại, từ các khung thoại hình tròn được lồng vào khung truyện hình chữ nhật, cho đến khả năng sản xuất hàng loạt và việc manga chào đón sự tham gia của độc giả vào quá trình sáng tác.
Manga là lịch sử nước Nhật qua truyện
Chưa kể, nội dung manga là sự phản ánh sống động về sự phát triển của xã hội Nhật Bản, bước đầu là từ những năm 1920. Đó là sự lo lắng của nam giới Nhật về những người phụ nữ trẻ sống ở thành thị, khi họ dễ dàng trở nên tham lam và phù phiếm như trong tác phẩm của Kitazawa.
|
| Ảnh: Amazon. |
Đây cũng là thời điểm nhiều người Nhật lo ngại rằng các giá trị gia đình truyền thống sẽ sớm bị xói mòn, trong khi những người khác hoài nghi về chủ nghĩa cá nhân và tác động tai hại của văn hóa phương Tây, từ thời trang Pháp đến phim ảnh Mỹ.
Các họa sĩ manga đã nắm bắt chủ đề này và lồng ghép vào những câu chuyện thiếu nhi nhằm giảm bớt sự nhạy cảm.
Một ví dụ điển hình là tác phẩm thiếu nhi ăn khách Norakuro của Suiho Tagawa năm 1931. Tác giả đã thể hiện cuộc chiến giữa Nhật Bản và nước láng giềng thông qua cuộc chiến giữa hai đội quân chó và lợn, trong đó nhân vật chính là một chú hoang bất hạnh.
Câu chuyện trở nên thu hút không chỉ vì tính châm biếm hay hình ảnh vui nhộn mà còn do lối chơi chữ khéo léo. Đây cũng là bộ truyện tiên phong mở mục "góc độc giả" để người đọc có thể góp ý cho câu chuyện.
Người đọc cũng sẽ được gặp nhiều họa sĩ truyện tranh tiên phong khác, như Hasegawa Machiko, một trong những nữ tác giả đầu tiên, với bộ truyện về cuộc sống của một bà nội trợ trong Sazae-san.
Và không thể không kể đến người được gọi là "cha đẻ của manga hiện đại", Tezuka Osamu. Với bối cảnh xã hội rối ren của nước Nhật lúc bấy giờ, Tezuka đã tìm cách lồng ghép cảm xúc bi thương để phản ánh xã hội chân thực hơn.
Ông cũng là người góp phần đưa gekiga, thể loại truyện tranh có nét vẽ tả thực, miêu tả nhiều câu chuyện chính trị, xã hội và nhắm đến các đối tượng độc giả trưởng thành, phát triển mạnh mẽ.
Manga đột phá nhờ truyền hình
Đây cũng là lần đầu tiên manga hiện đại được sáng tạo hoàn toàn dựa vào thị hiếu độc giả. Kết quả là các câu chuyện trở nên "rùng rợn, bạo lực và tục tĩu" đến mức bị các bậc phụ huynh xa lánh.
Từ đây, một phong trào "cấm sách xấu" nổ ra vào giữa những năm 1950. Một số cuốn truyện thậm chí còn bị đốt.
Bất chấp làn sóng này, manga vẫn tồn tại do nắm bắt được sở thích của độc giả trẻ. Và từ những năm 1960 trở đi, truyền hình đã đưa sức ảnh hưởng văn hóa của manga lên tầm cao mới.
Từ năm 1963, bộ truyện Tetsuwan Atomu của Tezuka đã dẫn đầu trong làn sóng sản xuất anime với các phương pháp sản xuất tối giản nhất. Trong khi không thể phủ nhận vai trò của Tezuka trong việc đưa manga đến với đại chúng, nhiều nhà phê bình nuối tiếc về việc ông góp phần vào việc thiết lập mức lương thấp và điều kiện làm việc khắc nghiệt của ngành. Ngoài ra, ông cũng bị chỉ trích vì sự phân tách cứng nhắc giữa manga dành cho nam và nữ.
Khi manga và anime ngày càng phổ biến, vai trò của người hâm mộ với thể loại này cũng ngày càng lớn với các sự kiện cộng đồng, phong cách cosplay hay sự xuất hiện của thuật ngữ otaku để chỉ những người hâm mộ cuồng nhiệt.
Cuốn sách kết thúc vào năm 1989, với sự ra đi của Tezuka Osamu, Tagawa Suihō và Nhật hoàng Hirohito. Lịch sử của nước Nhật và cả manga bước sang một trang mới.
Đọc được sách hay, hãy gửi review cho Tri Thức - Znews
Bạn đọc được một cuốn sách hay, bạn muốn chia sẻ những cảm nhận, những lý do mà người khác nên đọc cuốn sách đó, hãy viết review và gửi về cho chúng tôi. Tri Thức - Znews mở chuyên mục “Cuốn sách tôi đọc”, là diễn đàn để chia sẻ review sách do bạn đọc gửi đến qua Email: books@znews.vn. Bài viết cần gửi kèm ảnh chụp cuốn sách, tên tác giả, số điện thoại.
Trân trọng.