Khám phá những lễ hội độc đáo của miền sông nước Nam Bộ

Sách Di sản lễ hội Nam Bộ - Văn hóa sông nước và biển. Ảnh: NXB Trẻ.

Dành cho trẻ em từ 6 tuổi, cuốn sách thuộc bộ Kể chuyện lễ hội, giới thiệu những nét văn hóa truyền thống của ba địa phương Vĩnh Long, Cần Thơ và Cà Mau. Qua những câu chuyện gần gũi, độc giả nhí có thể tìm hiểu phong tục, tín ngưỡng và đời sống tinh thần của người dân vùng sông nước Nam Bộ.

Sách Di sản lễ hội Nam Bộ - Văn hóa sông nước và biển của tác giả Lê Đức Quy, Tú Anh (minh họa), Nhà xuất bản Trẻ phát hành, giúp độc giả khám phá ba tỉnh, thành thân thương: Vĩnh Long, thành phố Cần Thơ và Cà Mau. Mỗi nơi đều có những lễ hội riêng gắn với thiên nhiên, lịch sử và cuộc sống của người dân địa phương.

Một trong những lễ hội được giới thiệu là Cúng biển Mỹ Long, diễn ra từ ngày 10 đến 12/5 âm lịch hàng năm. Người dân tổ chức nghi thức rước Đức Ông Nam Hải về lăng, cầu mong ngư dân ra khơi bình an, đánh bắt được nhiều tôm cá.

Cuốn sách còn đưa độc giả đến với Ok Om Bok, lễ cúng trăng của đồng bào Khmer, diễn ra vào rằm tháng 10 âm lịch. Trong ngày lễ, người dân chuẩn bị cốm dẹp, chuối, dừa, khoai cùng nhiều loại bánh trái để dâng cúng. Khi trăng lên cao, người lớn tuổi đọc lời khấn bằng tiếng Khmer, bày tỏ lòng biết ơn và cầu mong những điều tốt đẹp. Lễ hội được ghi danh Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia năm 2015.

Một lễ hội khác gắn với đời sống ngư dân là Nghinh Ông Nam Hải. Tại Bình Đại, lễ hội được tổ chức từ ngày 15 đến 17/6 âm lịch. Thuyền cái được trang bị dàn nhạc ngũ âm, múa lân, trống, nhạc, trước mũi thuyền là hương án và mâm lễ vật. Sau phần lễ là các hoạt động kéo co, trò chơi dân gian và những bữa cơm chung của người dân.

Không chỉ giới thiệu lễ hội miền biển, tác phẩm còn kể về Lăng Ông Trà Ôn, nơi tưởng nhớ Nguyễn Văn Tồn, người có công khai khẩn vùng đất Trà Ôn và gắn kết cộng đồng. Lễ hội diễn ra vào mùng 3 và mùng 4 tháng Giêng, với các hoạt động dựng cây nêu, gói bánh tét, múa lân và cầu an. Lễ hội Lăng Ông Trà Ôn đã được công nhận là Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia vào năm 2020.

Trong khi đó, lễ hội Văn Thánh Miếu giúp độc giả tìm hiểu truyền thống hiếu học ở Nam Bộ. Công trình được xây dựng năm 1866 tại Vĩnh Long, gắn với sự phát triển của Nho học trong vùng. Lễ hội tại đây được đưa vào Danh mục Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia năm 2024.

Thông qua những câu chuyện về lễ hội, Di sản lễ hội Nam Bộ - Văn hóa sông nước và biển giúp trẻ em hiểu thêm mối quan hệ giữa thiên nhiên, lịch sử và đời sống cộng đồng. Mỗi lễ hội không chỉ là dịp vui chơi mà còn lưu giữ lòng biết ơn tổ tiên, ước vọng về cuộc sống bình an và những giá trị văn hóa được truyền qua nhiều thế hệ.