Hàn Quốc biến đọc sách thành trào lưu thời thượng như thế nào?

Đọc sách vừa là hoạt động cá nhân vừa trở thành cách thể hiện gu thẩm mỹ và sở thích trên mạng xã hội của giới trẻ Hàn Quốc ngày nay. Ảnh: Cntraveler

Một cuốn tiểu thuyết xuất hiện trong video ca nhạc, vài trang sách được thần tượng K-pop chia sẻ trên mạng xã hội hay những buổi gặp gỡ mà người tham gia chỉ ngồi đọc sách trong im lặng. Tại Hàn Quốc, những hoạt động tưởng chừng giản dị ấy đang góp phần tạo nên một xu hướng văn hóa mới.

Xu hướng này được gọi là Text Hip, kết hợp giữa "text" (văn bản, chữ viết) và "hip" (thời thượng), chỉ việc đọc sách, yêu thích văn học và chia sẻ trải nghiệm đọc như một cách thể hiện phong cách sống.

Điều đáng chú ý là sức hút của sách không chỉ đến từ nội dung tác phẩm. Văn hóa thần tượng, mạng xã hội, những không gian đọc mới và sự quan tâm dành cho văn học Hàn Quốc đang cùng tạo ra một môi trường mà việc đọc sách trở nên gần gũi, hấp dẫn hơn với thế hệ trẻ.

Thần tượng K-pop đưa sách trở lại đời sống giới trẻ

Trong nhiều năm, những món đồ thời trang, mỹ phẩm hay phụ kiện được thần tượng Hàn Quốc sử dụng thường nhanh chóng trở thành chủ đề được người hâm mộ quan tâm. Giờ đây, sách cũng xuất hiện trong dòng chảy văn hóa ấy.

Theo Korea Times, một trong những động lực thúc đẩy trào lưu Text Hip là việc các nghệ sĩ K-pop và người nổi tiếng công khai chia sẻ sở thích đọc sách.

Trong video âm nhạc, Minji của nhóm NewJeans xuất hiện cùng tiểu thuyết The Age of Innocence (Thời thơ ngây) của nhà văn Edith Wharton. Thành viên Jang Won-young của nhóm IVE cũng từng chia sẻ rằng cô đọc các tác phẩm của triết gia Arthur Schopenhauer và Luận ngữ của Khổng Tử trong thời gian rảnh.

Những chi tiết này khiến sách trở thành chủ đề được người hâm mộ tìm hiểu, tương tự cách họ quan tâm đến trang phục hay sở thích của nghệ sĩ.

Jang Won-young, thành viên nhóm nhạc IVE, chia sẻ sở thích đọc sách trong chương trình Salon Drip. Hai tác phẩm xuất hiện trong ảnh là Đọc Schopenhauer ở tuổi 40 và Luận ngữ của Khổng Tử. Ảnh: Salon Drip.

Sức lan tỏa của văn hóa thần tượng còn thể hiện qua hiện tượng những cuốn sách được nghệ sĩ mang theo tại sân bay trở thành chủ đề trên mạng xã hội.

Theo Korea JoongAng Daily, hình ảnh thành viên RM của BTS bên cuốn sách hay những lời giới thiệu tác phẩm của người nổi tiếng đã góp phần khiến hoạt động đọc sách được chú ý theo cách khác trước.

Một cuốn sách giờ đây có thể được biết đến qua thần tượng, được người hâm mộ tìm đọc rồi tiếp tục lan truyền trong cộng đồng trực tuyến. Đây là một trong những cách văn hóa đại chúng tạo thêm điểm tiếp xúc giữa sách và công chúng trẻ.

Trên mạng xã hội Hàn Quốc, người dùng cũng chia sẻ ảnh giá sách, trích đoạn yêu thích, những cuốn sách đang đọc hoặc thử thách giới thiệu tác phẩm. Các hoạt động này giúp việc đọc trở thành một hình thức giao tiếp và thể hiện sở thích cá nhân.

Không dừng ở việc chia sẻ hình ảnh, một số người trẻ còn chép lại những đoạn văn, bài thơ bằng tay, viết cảm nhận và trang trí bìa sách. Theo Korea JoongAng Daily, hoạt động chép sách đã trở thành một xu hướng được chú ý, với hàng trăm nghìn bài đăng liên quan trên Instagram vào thời điểm báo ghi nhận năm 2025.

Đối với thế hệ lớn lên cùng điện thoại thông minh và nội dung video ngắn, việc dành thời gian cho một cuốn sách giấy cũng mang lại trải nghiệm khác biệt. Đọc sách vì thế vừa là hoạt động cá nhân, vừa trở thành cách thể hiện gu thẩm mỹ và sở thích trên mạng xã hội.

Hội sách hút khách chẳng kém concert

Trả lời JoongAng Ilbo, Giáo sư Jeon Young-baek thuộc Khoa Lịch sử Nghệ thuật và Triết học Thị giác tại Đại học Hongik, cho rằng Hàn Quốc thực sự đang bước vào một thời đại mà việc đọc sách trở thành một thứ thời thượng.

Theo bà, hiện tượng Text Hip - xu hướng coi việc đọc sách, yêu thích văn học và chia sẻ trải nghiệm đọc như một phong cách sống thời thượng - lan rộng trong thế hệ Z. Những người lớn lên trong môi trường kỹ thuật số, coi việc đọc sách - một trải nghiệm analog là một hành vi hiếm hoi và tạo phong cách, đồng thời dùng nó làm phương tiện để bộc lộ bản sắc và gu thẩm mỹ của bản thân.

Vào ngày cuối cùng của Hội chợ Sách Quốc tế Seoul 2026, khách tham quan đang xếp hàng tại COEX ở Gangnam-gu, Seoul, để nhận vé trực tuyến và vé tại chỗ và các thành viên của "Phone-Free Book Club" đặt điện thoại thông minh của mình vào một chiếc hộp có lồng và đọc những cuốn sách mà mỗi người mang đến. Ảnh: Newsis, Chosun Daily

Theo Khảo sát Thực trạng Đọc sách Toàn quốc năm 2025 của Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch Hàn Quốc, trong khi tỷ lệ đọc sách của người trưởng thành giảm xuống 38,5%, thì riêng nhóm tuổi 20 lại bật tăng lên 75,3%.

Các trào lưu như chép thơ hay trang trí sách cũng có thể hiểu là ý chí muốn thoát khỏi sự kích thích quá đà của kỹ thuật số để tư duy một cách chậm rãi. Văn hóa đọc tại Hàn Quốc đang bước vào một thời kỳ phục hồi mạnh mẽ.

Hiệu ứng Text Hip cũng biến những nhà sách vốn tĩnh lặng, trầm mặc trở thành không gian văn hóa phức hợp kết hợp giữa quán cà phê, triển lãm và các buổi diễn thuyết. Các nhà sách độc lập và Book Bar trên các con phố Seongsu-dong và Mangwon-dong trở thành nơi nghỉ chân cho những người đi một mình, đồng thời là nơi giao lưu để những người xa lạ chia sẻ về sách và tư duy.

Trào lưu Phone Free - đặt điện thoại xuống để tập trung hoàn toàn vào những trải nghiệm trước mắt - cũng đang lan rộng như một nét văn hóa giải trí mới của thế hệ Z tại Hàn Quốc. Thay vì giết thời gian bằng việc lướt qua các video ngắn, họ lấp đầy thời gian bằng việc đọc sách, thưởng thức nghệ thuật và trò chuyện.

Nhà bình luận văn hóa đại chúng Ha Jae-geun nhận định: “Những người cảm thấy mệt mỏi vì liên tục tiêu dùng các kích thích mới trên điện thoại thông minh đang tìm kiếm thời gian để hoàn toàn đắm chìm vào một trải nghiệm duy nhất.”

“Bản thân môi trường giúp họ tạm gửi lại chiếc điện thoại vốn khó lòng tự buông xuống để tập trung vào việc đọc sách, thưởng thức nghệ thuật hay trò chuyện đã trở thành một sản phẩm văn hóa độc đáo”, ông nói thêm.

Những trải nghiệm mới nuôi dưỡng văn hóa đọc

Bên cạnh ảnh hưởng của giới giải trí, một yếu tố quan trọng khác là sự xuất hiện của những không gian đọc sách mang tính cộng đồng.

Tại Seoul, các câu lạc bộ đọc sách đang tạo ra hình thức gặp gỡ khác với những buổi giao lưu văn học truyền thống. Người tham gia không nhất thiết phải đọc cùng một tác phẩm hay chuẩn bị nội dung thảo luận. Họ có thể mang cuốn sách yêu thích, ngồi đọc trong không gian chung và trò chuyện sau đó.

Seoul Silent Book Club là một ví dụ. Theo Korea Times, nhóm tổ chức các buổi gặp gỡ tại quán cà phê và những địa điểm công cộng, dành khoảng một giờ để các thành viên cùng đọc sách trong im lặng.

Emily Serby, một trong hai người tổ chức, giải thích rằng đây vẫn là một cộng đồng có nhiều hoạt động giao lưu, nhưng các thành viên cũng thích dành thời gian đọc sách bên nhau. Theo bà, đọc trong không gian chung giúp nhiều người có khoảng nghỉ sau tuần làm việc, nhất là khi việc dành thời gian đọc sách một mình tại nhà không phải lúc nào cũng dễ dàng.

Cách tổ chức này cho thấy đọc sách không còn nhất thiết là hoạt động tách biệt với đời sống xã hội. Một người có thể tham gia cộng đồng, gặp gỡ bạn bè và duy trì sở thích cá nhân ngay trong cùng một không gian.

Chính quyền thành phố Seoul cũng góp phần đưa sách ra khỏi những địa điểm đọc truyền thống. Chương trình đọc sách bên suối Cheonggyecheon tạo điều kiện để người dân thưởng thức sách trong không gian ngoài trời, biến hoạt động đọc thành một trải nghiệm văn hóa giữa lòng thành phố.

Người dân đọc sách, thư giãn bên dòng suối Cheonggyecheon giữa trung tâm Seoul, Hàn Quốc. Ảnh: Korea Times.

Theo tài liệu giới thiệu của Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch Hàn Quốc, các hoạt động như vậy là một phần trong sự phát triển của văn hóa đọc mang tính cộng đồng, nơi sách trở thành phương tiện kết nối con người.

Sự thay đổi còn xuất hiện trong những không gian giải trí kết hợp với sách. Các quán bar sách, chẳng hạn Chaek Bar tại Mangwon-dong, cho phép khách thưởng thức đồ uống trong khi đọc sách, mang lại lựa chọn khác bên cạnh những địa điểm gặp gỡ quen thuộc.

Theo Korea Times, mô hình này phản ánh cách sách được đưa vào sinh hoạt thường ngày, thay vì chỉ gắn với thư viện hoặc hoạt động học tập.

Những trải nghiệm đa dạng giúp giảm bớt cảm giác đọc sách là hoạt động đòi hỏi nhiều thời gian hoặc mang tính học thuật. Người trẻ có thể bắt đầu bằng một buổi gặp gỡ bạn bè, một sự kiện ngoài trời hay một cuốn sách được giới thiệu trên mạng xã hội.

Đây cũng là cơ hội để các hoạt động văn hóa đọc tiếp cận những người trước đây ít có thói quen tìm đến sách.

Sách tìm được chỗ đứng mới trong văn hóa Hàn Quốc

Sự quan tâm dành cho văn học Hàn Quốc được tiếp thêm động lực đáng kể sau khi nhà văn Han Kang giành giải Nobel Văn học năm 2024, trở thành người phụ nữ châu Á đầu tiên nhận giải thưởng này.

Thành công của Han Kang không chỉ tạo ra làn sóng tìm đọc tác phẩm của bà, mà còn góp phần nâng cao vị thế của văn học trong đời sống văn hóa Hàn Quốc.

Theo cơ quan văn hóa Hàn Quốc, giải Nobel đã thúc đẩy sự quan tâm đối với các tác giả trong nước và các câu lạc bộ đọc sách, tiếp sức cho trào lưu vốn hình thành trước đó.

Tác động của xu hướng này cũng thể hiện trong thị trường sách. Theo số liệu do Seoul Economic Daily công bố tháng 1/2026, doanh số tiểu thuyết tại hệ thống Kyobo Book Centre trong 15 ngày đầu năm tăng 7,2% so với cùng kỳ.

Tại nền tảng bán sách Yes24, doanh số thơ, tiểu thuyết và kịch trong hai tuần đầu năm tăng 17,7%, ngay cả khi không tính các tác phẩm của Han Kang.

Đáng chú ý, tỷ trọng mua sách của nhóm khách hàng ở độ tuổi 20 tại Kyobo Book Centre tăng từ 20,8% năm 2023 lên 22% năm 2025.

Những kết quả này cho thấy sức hút của văn học đang được phản ánh phần nào trong hoạt động mua sách, thay vì chỉ giới hạn ở những hình ảnh lan truyền trên mạng xã hội.

Độc giả tìm đọc các tác phẩm của nhà văn Han Kang tại một nhà sách ở Hàn Quốc. Giải Nobel Văn học 2024 của bà góp phần thúc đẩy sự quan tâm đối với văn học Hàn Quốc. Ảnh: Korea Times

Ở bình diện rộng hơn, văn học cũng đang dần có vị trí rõ nét trong làn sóng văn hóa Hàn Quốc trên thế giới.

Theo The Korea Times, sự thành công của các tác phẩm văn học đang góp phần đưa sách trở thành một bộ phận được chú ý hơn của K-culture, bên cạnh âm nhạc, điện ảnh và phim truyền hình.

Doanh số sách văn học Hàn Quốc dịch sang tiếng nước ngoài đạt khoảng 1,2 triệu bản năm 2024, hơn gấp đôi mức 520.000 bản năm trước. Đây là một dấu hiệu cho thấy sức hấp dẫn của văn học Hàn Quốc đang mở rộng ra thị trường quốc tế.

Tuy nhiên, sự nổi lên của một xu hướng văn hóa chưa đồng nghĩa với việc toàn bộ ngành xuất bản đã phục hồi. Việc biến sự tò mò ban đầu thành thói quen đọc lâu dài vẫn cần thời gian, đặc biệt trong bối cảnh các nền tảng giải trí số tiếp tục cạnh tranh mạnh mẽ để thu hút sự chú ý của công chúng.

Dù vậy, những thay đổi đang diễn ra tại Hàn Quốc cho thấy sách có thể tìm được sức hút mới khi được kết nối với đời sống đương đại. Văn hóa thần tượng giúp công chúng trẻ biết đến tác phẩm, mạng xã hội mở rộng khả năng chia sẻ, còn các không gian cộng đồng tạo thêm cơ hội để việc đọc trở thành thói quen.

Thay vì chỉ dựa vào giá trị tri thức vốn có, sách đang được đón nhận như một trải nghiệm văn hóa, một sở thích cá nhân và phương tiện kết nối xã hội. Đó cũng là nền tảng để văn hóa đọc Hàn Quốc tiếp tục phát triển trong thời đại số.