Hạ hỏa đúng cách sẽ khiến cổ họng dễ chịu, giảm khàn tiếng, mất tiếng. Ảnh minh họa: SK&ĐS.

Ngày nay có rất nhiều người bắt đầu chú trọng dưỡng sinh theo Đông y, triệu chứng mà mọi người dễ tự chẩn đoán và kiếm thuốc uống nhất, đó là “bốc hỏa” hay nóng trong người.

Đau họng, lên mụn, mắt sưng đỏ, táo bón, mất ngủ, thậm chí đủ loại bệnh nhiễm trùng đường hô hấp, đều bị xem là “bốc hỏa” tức nóng trong người, bên cạnh đó, những loại thuốc giải nhiệt quen thuộc như Ngưu Hoàng Giải Độc hoàn, Hoàng Liên Thượng Thanh hoàn... đều bị coi là như thuốc vặt, có thể uống bất cứ lúc nào, cứ thấy hơi khó chịu là sẽ uống.

Thực ra đây là một trong những hiểu lầm lớn nhất về Đông y và thuốc Đông y! Đông y cho rằng “Khí dư sẽ sinh hỏa”, hỏa là thứ dôi ra, có khả năng gây kích thích, vậy tại sao lại phải kích thích? Vì sắp có chuyện lớn xảy ra, cơ thể cần huy động thêm nhiều chức năng để ứng phó. Bởi vậy, “nóng trong” là do cơ thể muốn nói với bạn: Sắp xảy ra chuyện lớn rồi!

Từng có một tin vắn thế này, một cô bé gặp tai nạn giao thông và bị kẹt ở gầm xe ô tô, trong tình huống nguy cấp, mẹ của cô bé đã một mình nhấc bổng cả chiếc ô tô lên để cứu con thoát khỏi nguy hiểm. Vậy người mẹ lấy đâu ra sức mạnh phi thường như vậy?

Vì bà ấy gặp chuyện lớn, quá hoảng hốt căng thẳng, người “bốc hỏa”, tiềm năng của cơ thể được phát huy để ứng phó, nhờ vậy mà kỳ tích đã xảy ra. Thế nên hãy biết ơn vì cơ thể mình có khả năng bốc hỏa. Nhưng nếu “hỏa” quá mạnh thì sẽ làm tổn thương cơ thể.

Nếu người mẹ này thường xuyên gặp phải những chuyện lớn kiểu như - không nhấc được ô tô lên thì tính mạng của con gái sẽ bị đe dọa, có lẽ bà ấy cũng khó mà giữ được tính mạng của chính mình. Phải liên tục căng thẳng, bốc hỏa không ngừng, con người sẽ bị “cháy khô”, nhìn từ góc độ Đông y tức là phần âm kiệt quệ, sinh mệnh cũng chấm dứt.

Bởi vậy, Đông y xếp “hỏa” vào một trong các tà khí (khí độc) bao gồm: Phong (gió), hàn (lạnh), thử (nắng), thấp (ẩm), táo (khô), hỏa (nóng). Nhưng giải nhiệt cũng nên có mức độ, vì “hỏa” là do dôi ra, có công hiệu kích thích, nên giải nhiệt quá mức sẽ làm tổn thương đến các chức năng, mà nhiều khi chức năng này lại chính là nguồn sống của cơ thể.

Bởi vậy, không thể dùng các loại thuốc, hoặc dược liệu có tính mát, giải nhiệt một cách bừa bãi, khi muốn "hạ hỏa" phải tuân thủ theo chỉ định của bác sĩ, phải được khám xét và chẩn đoán một cách cẩn thận, bởi hạ hỏa quá mức cũng sẽ gây tổn hại tới cơ thể.