|
| Học sinh Hà Nội trong kỳ thi tốt nghiệp THPT 2025. Ảnh: Đinh Hà/Znews. |
Xu hướng này diễn ra rõ nét ở các trường tốp đầu, các trường thuộc đại học quốc gia, cũng như các cơ sở đào tạo đặc thù như khối quân đội và công an.
Nhiều trường dừng xét học bạ độc lập
Học viện Báo chí và Tuyên truyền cho biết từ mùa tuyển sinh 2026, trường không còn xét tuyển học bạ độc lập, mà chỉ sử dụng học bạ trong các phương thức kết hợp với điều kiện bổ sung như chứng chỉ tiếng Anh quốc tế (IELTS) hoặc điểm SAT. Các phương thức chính còn lại gồm tuyển thẳng và xét kết quả thi tốt nghiệp THPT.
Tại Đại học Quốc gia Hà Nội, Đại học Kinh tế không sử dụng học bạ trong tuyển sinh các ngành đào tạo chính quy trong nước; học bạ chỉ áp dụng với một số chương trình liên kết quốc tế. Trong khi đó, trường Khoa học liên ngành và Nghệ thuật loại hoàn toàn điểm học bạ khỏi các phương thức tuyển sinh, không còn kết hợp với thi năng khiếu hay chứng chỉ quốc tế như những năm trước.
Một số trường khác thuộc Đại học Quốc gia Hà Nội như Đại học Công nghệ, Đại học Việt Nhật cũng không sử dụng học bạ như một phương thức xét tuyển độc lập; học bạ (nếu có) chỉ đóng vai trò điều kiện hoặc thành tố trong quy trình đánh giá tổng hợp.
Nhiều trường đã "quay lưng" từ những năm trước
Thực tế, việc không xét học bạ độc lập không phải là xu hướng mới. Nhiều trường đại học đã dừng phương thức này từ các mùa tuyển sinh trước, đặc biệt là các trường có yêu cầu đầu vào cao hoặc đặc thù đào tạo khắt khe như Đại học Bách khoa Hà Nội, Đại học Kinh tế Quốc dân, Đại học Y Hà Nội, Đại học Y khoa Phạm Ngọc Thạch.
Tại Đại học Quốc gia TP.HCM và một số trường công lập lớn tại TP.HCM, học bạ THPT chỉ được sử dụng như một yếu tố trong phương thức xét tuyển tổng hợp, kết hợp với điểm thi tốt nghiệp THPT, kết quả kỳ thi đánh giá năng lực hoặc các tiêu chí phụ khác.
Đối với khối trường quân đội và công an, các trường tiếp tục tuyển sinh theo quy chế riêng, không sử dụng xét tuyển học bạ THPT.
Danh sách các trường không sử dụng xét tuyển học bạ THPT như phương thức độc lập:
| STT | Trường | Ghi chú |
| 1 | Học viện Báo chí và Tuyên truyền | Chỉ xét học bạ khi kết hợp IELTS hoặc SAT |
| 2 | ĐH Kinh tế, ĐH Quốc gia Hà Nội | Chỉ áp dụng với chương trình liên kết quốc tế |
| 3 | Trường Khoa học liên ngành và Nghệ thuật, ĐH Quốc gia Hà Nội | Không sử dụng học bạ |
| 4 | ĐH Việt Nhật, ĐH Quốc gia Hà Nội | Học bạ chỉ là điều kiện/hồ sơ |
| 5 | ĐH Khoa học Xã hội và Nhân văn, ĐH Quốc gia Hà Nội | Không xét học bạ độc lập |
| 6 | ĐH Công nghệ, ĐH Quốc gia Hà Nội | Không xét học bạ |
| 7 | Đại học Bách khoa Hà Nội | Không xét học bạ |
| 8 | Đại học Kinh tế Quốc dân | Không xét học bạ |
| 9 | Học viện Công nghệ Bưu chính Viễn thông | Không xét học bạ |
| 10 | ĐH Sư phạm, ĐH Thái Nguyên | Không xét học bạ |
| 11 | Đại học Sư phạm TP.HCM | Không xét học bạ |
| 12 | Đại học Sư phạm Hà Nội | Không xét học bạ |
| 13 | Đại học Y Hà Nội | Không xét học bạ |
| 14 | Đại học Y khoa Phạm Ngọc Thạch | Không xét học bạ |
| 15 | Đại học Công nghiệp TP.HCM | Học bạ là một yếu tố trong xét tuyển tổng hợp |
| 16 | Đại học Ngân hàng TP.HCM | Học bạ kết hợp thành tích THPT |
| 17–24 | Các trường thành viên ĐH Quốc gia TP.HCM | Học bạ chỉ là thành tố trong xét tuyển tích hợp |
| 25–44 | Khối trường quân đội (20 trường) | Không xét học bạ |
| 45–52 | Khối trường công an (8 trường) | Không xét học bạ |
Các trường trong danh sách không sử dụng học bạ THPT như một phương thức xét tuyển độc lập; học bạ (nếu có) chỉ được dùng làm điều kiện hoặc thành tố trong phương thức xét tuyển tổng hợp.
Các trường thành viên Đại học Quốc gia TP.HCM hiện nay gồm: Đại học Bách khoa, Đại học Khoa học Tự nhiên, Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn, Đại học Kinh tế - Luật, Đại học Công nghệ Thông tin, Đại học Quốc tế và Đại học An Giang.
Vì sao xét học bạ ngày càng bị thu hẹp?
Phương thức xét tuyển học bạ THPT thường dựa trên điểm trung bình 3–5 học kỳ, được áp dụng rộng rãi từ khoảng năm 2016. Trong giai đoạn cao điểm, phương thức này từng chiếm tỷ lệ lớn trong tổng số thí sinh nhập học.
Tuy nhiên, nhiều ý kiến cho rằng việc thiếu chuẩn đánh giá thống nhất giữa các địa phương có thể ảnh hưởng đến tính công bằng, làm phát sinh tranh cãi về chất lượng đầu vào.
Theo kế hoạch của Bộ GD&ĐT, các cơ sở đào tạo phải công bố đầy đủ thông tin tuyển sinh, bao gồm phương thức xét tuyển, chỉ tiêu, tổ hợp xét tuyển và các điều kiện kèm theo, chậm nhất vào ngày 15/2 hàng năm. Việc công bố sớm nhằm giúp thí sinh và phụ huynh nắm rõ phương án tuyển sinh của từng trường, từ đó chủ động xây dựng kế hoạch học tập, ôn tập và đăng ký xét tuyển phù hợp.
Thị trường lao động thay đổi chóng mặt, để tồn tại, con người cần học tập suốt đời. Trong bối cảnh đó, tạp chí Tri Thức - Znews giới thiệu tới độc giả cuốn Học tập suốt đời của tác giả Michelle R.Weise.
Tác phẩm cung cấp cho độc giả những đánh giá về thị trường lao động tương lai, những giải pháp cho nhu cầu vừa học vừa làm đang ngày một tăng, cùng với đó là đưa ra những cách kết nối để quá trình chuyển đổi “học-làm” diễn ra thuận lợi hơn. Từ đó, tác giả nêu lên vai trò của việc học tập suốt đời.