EU và Trung Quốc đồng loạt gây sức ép về thuế quan với Mỹ

Ngày 22/2 (giờ địa phương), Ủy ban châu Âu (EC) - cơ quan đại diện đàm phán thương mại cho 27 quốc gia thành viên - yêu cầu Washington “làm rõ đầy đủ” các bước đi tiếp theo sau phán quyết của tòa án, đồng thời nhấn mạnh Mỹ phải tuân thủ nghiêm các điều khoản trong thỏa thuận thương mại song phương ký kết năm ngoái, Reuters đưa tin.

Tổng thống Mỹ Donald Trump bắt tay với Chủ tịch Ủy ban châu Âu Ursula von der Leyen trong buổi ký kết thỏa thuận thương mại Mỹ - EU tại Turnberry, Scotland (Anh) ngày 27/7. Ảnh: Reuters.

Theo thỏa thuận này, Mỹ áp mức thuế trần 15% đối với phần lớn hàng hóa EU, ngoại trừ các mặt hàng chịu thuế ngành riêng biệt như thép, một số sản phẩm như máy bay và linh kiện được hưởng thuế suất 0%. Đổi lại, EU dỡ bỏ thuế nhập khẩu đối với nhiều hàng hóa Mỹ và rút lại cảnh báo áp thuế trả đũa.

“Bối cảnh hiện nay không tạo điều kiện cho mục tiêu thương mại và đầu tư xuyên Đại Tây Dương công bằng, cân bằng và cùng có lợi như hai bên đã cam kết. Một thỏa thuận đã ký thì phải được tôn trọng”, EC nhấn mạnh, với giọng điệu cứng rắn hơn đáng kể so với phản ứng thận trọng ban đầu.

Brussels đặc biệt lưu ý rằng hàng hóa EU phải tiếp tục được hưởng cơ chế đối xử cạnh tranh nhất, không bị nâng thuế vượt quá mức trần toàn diện đã thống nhất. EC cảnh báo các chính sách thuế thiếu ổn định có nguy cơ gây xáo trộn thị trường và làm xói mòn niềm tin của giới đầu tư toàn cầu.

EC cho biết Cao ủy Thương mại EU Maros Sefcovic đã trao đổi vấn đề này với Đại diện Thương mại Mỹ Jamieson Greer và Bộ trưởng Thương mại Howard Lutnick trong ngày 21/2.

Trước đó, hôm 20/2, Tòa án Tối cao Mỹ tuyên vô hiệu hóa nhiều mức thuế trong chiến lược thương mại của ông Trump. Tuy nhiên, chỉ vài giờ sau phán quyết, Tổng thống Mỹ thông báo áp mức thuế tạm thời 10% đối với toàn bộ hàng nhập khẩu kể từ 24/2, sau đó thông báo sẽ nâng lên 15%.

Động thái này được xem là nỗ lực duy trì đòn bẩy thương mại trong bối cảnh chính quyền Mỹ phải đối mặt với rào cản pháp lý trong việc triển khai các biện pháp thuế quan quy mô lớn.

Không chỉ EU, Trung Quốc cũng nhanh chóng lên tiếng. Bộ Thương mại Trung Quốc ngày 23/2 cho biết đang “đánh giá toàn diện” phán quyết của Tòa án Tối cao Mỹ, đồng thời kêu gọi Washington dỡ bỏ các biện pháp thuế quan đơn phương đối với các đối tác thương mại.

Bộ trưởng Thương mại Trung Quốc Wang Wentao. Ảnh: Reuters.

Theo Bắc Kinh, các mức thuế đơn phương của Mỹ “vi phạm quy tắc thương mại quốc tế và luật pháp trong nước của Mỹ, không phục vụ lợi ích của bất kỳ bên nào”. Trung Quốc cũng lưu ý Washington có thể tìm cách duy trì áp lực thông qua các công cụ thay thế như điều tra thương mại.

“Chúng tôi sẽ tiếp tục theo dõi chặt chẽ và kiên quyết bảo vệ lợi ích của mình”, Bộ Thương mại Trung Quốc tuyên bố.

Theo kế hoạch, ông Donald Trump sẽ thăm Trung Quốc từ ngày 31/3 đến 2/4, trong khuôn khổ cuộc gặp được chờ đợi giữa lãnh đạo hai nền kinh tế lớn nhất thế giới.