Được gì từ những buổi cà phê 'nói chuyện cho vui'?

Nếu bạn thực sự giỏi trong lĩnh vực của mình, thứ giá trị nhất bạn sở hữu không nằm ở danh xưng, mối quan hệ hay những lời khen trên mạng xã hội. Đó là kiến thức, sự kết tinh của năm tháng học hỏi, va vấp, thất bại và tự sửa sai. Cùng song hành với nó là thời gian, một nguồn lực hữu hạn, không thể hoàn lại, cũng không thể nhân bản.

Thế nhưng, rất nhiều người trẻ đang vô tình tiêu xài cả hai một cách dễ dàng.

Không khó để bắt gặp những tin nhắn “hỏi cái này một chút”, những buổi cà phê “nói chuyện cho vui”, hay những cuộc trao đổi kéo dài hàng giờ mà không hề có mục tiêu rõ ràng. Ta trả lời vì ngại từ chối. Ta chia sẻ miễn phí vì sợ bị đánh giá là không nhiệt tình. Ta cho đi kinh nghiệm chuyên môn tràn lan, đôi khi chỉ để đổi lấy vài lượt thích hoặc một cảm giác nhất thời rằng mình “có giá trị”.

Không khó để bắt gặp những tin nhắn “hỏi cái này một chút”, những buổi cà phê “nói chuyện cho vui”. Ảnh: Pinterest

Ban đầu, điều đó có thể mang lại sự hưng phấn. Nhưng về lâu dài, nó âm thầm bào mòn chính giá trị bạn đang cố xây dựng.

Kiến thức không tự nhiên mà có. Đằng sau một lời khuyên đúng là hàng chục lần thử sai. Đằng sau một chiến lược hiệu quả là vô số giờ đọc tài liệu, phân tích dữ liệu, chỉnh sửa từng chi tiết nhỏ. Khi bạn “cho không” kiến thức của mình, bạn đang gửi đi một thông điệp nguy hiểm: rằng công sức ấy không đáng giá bao nhiêu, và thời gian của bạn có thể bị sử dụng tùy tiện.

Điều này không đồng nghĩa với ích kỷ hay khép kín. Chia sẻ vẫn là một phần quan trọng của sự phát triển cá nhân và cộng đồng. Nhưng chia sẻ có chọn lọc khác hoàn toàn với việc phân phát vô điều kiện. Người làm nghề chuyên nghiệp cần hiểu ranh giới giữa cho đi để tạo giá trị và cho đi đến mức tự làm mình cạn kiệt.

Thời gian cũng vậy. Mỗi giờ làm việc không được trả công, mỗi cuộc hẹn mơ hồ “nói chuyện cho biết”, đều là thời gian bạn không thể dùng để học thêm, nâng cấp chuyên môn hay xây dựng những dự án dài hơi. Người trẻ thường nghĩ mình còn nhiều thời gian. Sự thật là thời gian trôi nhanh hơn ta tưởng, và cơ hội chỉ ở lại với những ai biết trân trọng nó.

Thánh kinh marketing của Yaniv Zaid gợi mở cách người làm nghề nhìn lại giá trị của kiến thức và thời gian. Ảnh: H.Quỳnh

Sự trưởng thành trong nghề thường không đến từ một cột mốc lớn, mà từ những thay đổi rất nhỏ: bạn bắt đầu chọn lọc hơn trong việc nhận lời; bạn định giá rõ ràng cho công sức của mình; bạn không còn cảm thấy tội lỗi khi nói “không” với những yêu cầu thiếu tôn trọng giá trị bạn mang lại. Và khi bạn thay đổi cách nhìn về bản thân, người khác cũng buộc phải thay đổi cách nhìn về bạn.

Trong kỷ nguyên tri thức, đây không chỉ là bài học cá nhân, mà là tư duy nền tảng để làm nghề bền vững. Việc biến kiến thức thành giá trị thực sự, biết cách giao tiếp, định vị và bảo vệ chuyên môn không phải là bản năng, mà là kỹ năng có thể học được. Thánh kinh marketing của Yaniv Zaid gợi mở cách người làm nghề nhìn lại giá trị của kiến thức và thời gian, từ đó học cách giao tiếp và định vị chuyên môn một cách thông minh hơn. Không hào nhoáng, không chiêu trò, cuốn sách giúp người làm nghề trẻ nhìn lại hai tài sản quan trọng nhất của mình: trí tuệ và thời gian, cũng như học cách trân trọng chúng đúng mức.