|
|
Một vệ tinh thông tin liên lạc được trang bị động cơ thử nghiệm 750 Newton cất cánh từ bãi phóng Văn Xương ở miền nam Trung Quốc trên một phiên bản cải tiến của tên lửa Trường Chinh-7 ngày 23/6. Ảnh: Tân Hoa Xã. |
Trung Quốc vừa thử nghiệm thành công một động cơ vệ tinh lực đẩy lớn với thời gian hoạt động dài kỷ lục, đánh dấu bước tiến quan trọng trong công nghệ đẩy không gian. Thành tựu này được kỳ vọng sẽ giúp các vệ tinh viễn thông, quân sự và tàu thăm dò không gian sâu có kích thước lớn được đưa vào quỹ đạo mục tiêu nhanh hơn, chính xác hơn và tiết kiệm nhiên liệu hơn, SCMP cho biết.
Theo truyền thông Trung Quốc, động cơ mới do Học viện Công nghệ Đẩy Hàng không Vũ trụ Trung Quốc tại thành phố Tây An phát triển, có lực đẩy 750 Newton.
Trong chuyến bay đầu tiên vào cuối tháng 6, động cơ đã hoạt động tổng cộng 11.617 giây (khoảng 3,2 giờ) qua 5 lần nâng quỹ đạo, đưa vệ tinh Communications Technology Experiment Satellite 26A lên quỹ đạo địa tĩnh ở độ cao khoảng 35.800 km so với Trái Đất.
Điểm nổi bật là trong quá trình thử nghiệm trên mặt đất, động cơ đã hoạt động liên tục hơn 14 giờ, vượt xa mục tiêu thiết kế gần 10 giờ. Theo các nhà phát triển, thành tích này đạt được nhờ lớp phủ vật liệu mới có khả năng chống oxy hóa và chịu nhiệt vượt trội.
Trong khi đó, các động cơ hàng đầu hiện được sử dụng để đưa vệ tinh lên quỹ đạo cuối cùng sau khi phóng, như R-42DM của Mỹ hay Leros-1B của châu Âu, thường chỉ được thiết kế với thời gian hoạt động khoảng 7 giờ.
Không chỉ kéo dài thời gian vận hành, động cơ mới của Trung Quốc còn duy trì hiệu suất ở mức rất cao. Trong sứ mệnh đầu tiên, động cơ đạt xung lực riêng (specific impulse) 320 giây - chỉ số phản ánh hiệu quả chuyển đổi nhiên liệu thành lực đẩy - ngang bằng với các động cơ hóa học tiên tiến nhất của Mỹ, châu Âu và Nhật Bản.
Báo Workers' Daily nhận định đây không chỉ là hệ thống đẩy đáng tin cậy phục vụ thử nghiệm các công nghệ không gian mới mà còn đánh dấu bước chuyển của Trung Quốc từ vị thế "người theo sau" thành "người dẫn đầu" trong lĩnh vực động cơ vệ tinh lực đẩy lớn.
Nỗ lực phát triển công nghệ này của Trung Quốc bắt đầu từ những năm 1980, khi nước này chế tạo các vệ tinh viễn thông địa tĩnh đầu tiên nhưng bị phương Tây cấm vận công nghệ động cơ đẩy.
Thông thường, tên lửa không đưa vệ tinh trực tiếp vào quỹ đạo địa tĩnh. Sau khi phóng, vệ tinh chỉ được đưa vào quỹ đạo chuyển tiếp hình elip và phải sử dụng chính động cơ trên vệ tinh để thực hiện nhiều lần đốt nhằm nâng lên quỹ đạo tròn ở độ cao khoảng 36.000 km.
Thời điểm đó, chỉ một số ít quốc gia như Mỹ và Tây Đức sở hữu công nghệ này.
Đến năm 2021, thế hệ động cơ này đã đạt tỷ lệ thành công 100%, góp phần thực hiện nhiều nhiệm vụ quan trọng như sứ mệnh thăm dò Mặt Trăng đầu tiên của Trung Quốc và đưa vệ tinh ChinaSat 9A vào đúng quỹ đạo sau sự cố phóng năm 2017, khi vệ tinh phải thực hiện tới 10 lần nâng quỹ đạo.
Khi các vệ tinh ngày càng lớn và nặng hơn, động cơ 490 Newton phải thực hiện nhiều lần đốt mới có thể đưa vệ tinh tới quỹ đạo cuối cùng. Theo China Space News, động cơ 750 Newton mới có thể rút ngắn khoảng 30% thời gian nâng quỹ đạo đối với các vệ tinh hạng nặng.
Điều này không chỉ giúp tiết kiệm đáng kể lượng nhiên liệu dành cho giai đoạn vận hành kéo dài nhiều năm mà còn cho phép triển khai nhanh hơn các vệ tinh quân sự và viễn thông khi cần thiết.
Trung Quốc cũng cho biết đang phát triển các động cơ mạnh hơn nhiều, trong đó có mẫu đạt 5.000 Newton, hướng tới các ứng dụng như tàu kéo không gian (space tug) và các tàu vũ trụ cỡ lớn - lĩnh vực hiện cũng đang được Mỹ và châu Âu đầu tư mạnh.
Những cuốn sách để hiểu về Trung Quốc
Mục Thế giới giới thiệu tới độc giả các cuốn sách nên đọc để hiểu thêm về Trung Quốc - một trong những cường quốc châu Á và đối tác hàng đầu của Việt Nam trên nhiều lĩnh vực.
Độc giả có thể xem thêm tại đây.
