|
|
Đoàn vận động viên Mỹ trong lễ khai mạc Olympic Mùa đông 2026 tại Milan, Italy. Ảnh: Reuters |
232 vận động viên Mỹ tham dự Olympic đã phải trải qua nhiều năm tập luyện miệt mài, vượt hàng nghìn km để sẵn sàng cống hiến hết mình trên băng tuyết ở Italy. Tuy nhiên, câu chuyện chính trị là điều khó tránh tại kỳ Thế vận hội năm nay.
Từng khoảnh khắc của đoàn Mỹ tại Olympic năm nay đều bị phủ bóng bởi câu chuyện chính trị ở quê nhà. Phát biểu của vận động viên trượt tuyết người Mỹ Hunter Hess tại Milan thậm chí còn khiến Tổng thống Mỹ giận dữ và có đăng tải gay gắt trên Truth Social.
Đoàn Mỹ ngậm ngùi
Olympic Mùa đông năm nay diễn ra vào thời điểm một năm sau khi Tổng thống Mỹ Donald Trump trở lại Nhà Trắng. Gần đây, ông Trump liên tục chỉ trích châu Âu, đe dọa đồng minh, tham vọng chiếm Greenland.
Ở trong nước, ông triển khai chiến dịch siết chặt nhập cư, trấn áp biểu tình, gây bàng hoàng dư luận cả ở trong và ngoài nước.
Thái độ phản đối của dư luận bủa vây đội tuyển Mỹ thi đấu tại đấu trường Olympic, buộc các vận động viên, huấn luyện viên và người hâm mộ Mỹ phải đối diện, hoặc né tránh, thái độ phản ứng công khai từ công chúng.
Hunter Hess, vận động viên trượt tuyết của đội tuyển Mỹ, nói trước báo giới rằng anh có “những cảm xúc lẫn lộn” khi đại diện cho Mỹ tại kỳ Thế vận hội này.
“Có rất nhiều chuyện đang diễn ra mà tôi không ủng hộ. Tôi khoác lên mình lá cờ Mỹ không có nghĩa tôi đang đại diện cho tất cả những gì đang xảy ra ở Mỹ”, Hess nói.
Phát biểu đó đã khiến Tổng thống Trump nổi giận, ông gọi Hess là “kẻ thất bại”. “Nếu có cách nghĩ như vậy, cậu ta không nên tham gia quá trình tuyển chọn thành viên cho đội tuyển. Thật đáng tiếc khi cậu ta có mặt trong đội hình. Rất khó để cổ vũ một người như thế này”, ông Trump viết trên Truth Social.
|
| Tiếng la ó, huýt sáo vang lên trên sân vận động khi Phó tổng thống Mỹ JD Vance xuất hiện trên màn hình lớn trong lễ khai mạc Olympic, đúng thời điểm đoàn vận động viên Mỹ diễu hành vào sân. Ảnh: NYT. |
Bình luận của Tổng thống Mỹ được đưa ra ngày 8/2, hai ngày sau lễ khai mạc Thế vận hội tại Milan. Tại lễ khai mạc, những tiếng la ó, huýt sáo vang lên trên sân vận động San Siro, đúng lúc hình ảnh Phó tổng thống Mỹ JD Vance xuất hiện trên màn hình lớn khi đoàn Mỹ diễu hành, vẫy cờ trên sân.
Ban đầu, ông Phillip DiGuglielmo, huấn luyện viên của vận động viên trượt băng nghệ thuật Alysa Liu, tưởng phản ứng này nhằm vào các vận động viên.
“Lẽ ra đó phải là khoảnh khắc đỉnh cao cuộc đời tôi, khi thấy học trò của mình bước vào sân vận động, nhưng khoảnh khắc đó bỗng trở thành rất buồn. Tôi nghĩ các vận động viên không đáng phải chịu đựng điều này”, ông DiGuglielmo, người có ông bà là người Italy nhập cư vào Mỹ, cho hay.
Sau đó, ông mới biết những tiếng la ó là nhằm vào ông Vance. Dù vậy, ông vẫn lo ngại rằng một số vận động viên có thể bị tác động tâm lý khi nghe thấy những tiếng la ó phản đối.
Zach Werenski, thành viên của đội tuyển khúc côn cầu nam Mỹ, khẳng định sẽ không để chính trị làm xao nhãng thi đấu. “Tôi cố gắng gạt bỏ tất cả những điều này. Tôi đã gặp Phó tổng thống Vance tại Milan. Ông ấy muốn các vận động viên thi đấu thật tốt vì đất nước, đó cũng là mục tiêu của chúng tôi”, Werenski nói.
Ủy ban Olympic Quốc tế (IOC) luôn khắc họa Thế vận hội như một không gian trung lập, nơi các vận động viên thi đấu mà không bị tác động bởi các vấn đề chính trị ở quê nhà, Chủ tịch IOC Kirsty Coventry đã nhấn mạnh lại điều này tại lễ khai mạc.
Tuy nhiên, khi khoác lên mình đồng phục mang biểu tượng quốc gia, các vận động viên khó tránh khỏi việc trở thành hình ảnh đại diện cho các giá trị và định hướng chính trị tại đất nước họ. Điều đó khiến các vận động viên Mỹ đang thi đấu tại Italy phải đối diện với thái độ phản đối một số chính sách mà chính quyền ông Trump theo đuổi.
Thể thao có bao giờ tách rời chính trị?
Tuần trước, việc các đặc vụ của Cơ quan Thực thi Di trú và Hải quan Mỹ (ICE) tham gia cùng đội an ninh của Bộ Ngoại giao Mỹ tại Olympic đã làm dấy lên sự phẫn nộ của người Italy. Họ vốn đã phản đối các động thái của đặc vụ nhập cư liên bang Mỹ tại thành phố Minneapolis.
|
| Một cuộc biểu tình diễn ra tại Milan ngày 6/2 để phản đối sự hiện diện của lực lượng ICE tại Olympic. Ảnh: NYT. |
Hàng trăm người Italy đã xuống đường biểu tình tại Milan ngày 6/2, một số người mang theo biểu ngữ lớn phản đối sự hiện diện của ICE, có biểu ngữ viết: “Milan khinh thường các người”.
Làn sóng phản đối buộc đoàn Mỹ phải vội vàng đổi tên khu lưu trú tại Milan từ “Ice House” thành “Winter House”, để tránh gợi nhắc tới sự hiện diện của lực lượng ICE tại Olympic.
Bà Annie White, giám đốc tiếp thị của Liên đoàn Trượt băng Nghệ thuật Mỹ, cho biết bà “chưa từng nghĩ rằng sân băng (ice) lại có thể trở thành một từ ngữ nhạy cảm gây chia rẽ như thế này”.
Theo New York Times, hiện tại, chưa có thành viên nào của đội tuyển Mỹ tại Italy công khai lên tiếng ủng hộ chính quyền ông Trump. Theo quy định của Ủy ban Olympic Mỹ, các vận động viên có thể lên tiếng về công bằng xã hội và bình đẳng giữa các chủng tộc, nhưng cần tránh các vấn đề chính trị mang tính đảng phái.
Dù vậy, nhiều vận động viên Mỹ hiện phải đối diện với các câu hỏi khó từ phóng viên quốc tế, họ bị hỏi về cảm giác khi đại diện cho nước Mỹ trong bối cảnh chính trị hiện nay.
“Tôi chỉ tập trung vào thực tế rằng ở quê nhà có rất nhiều người tốt mà tôi tự hào khi đại diện cho họ”, Summer Britcher, vận động viên trượt băng lòng máng, cố gắng trả lời trung lập.
Vận động viên trượt tuyết Mikaela Shiffrin im lặng vài giây rồi nói rằng việc được đại diện đi thi đấu cho đất nước là “một vinh dự và đặc ân”. Sau đó, cô đọc bài phát biểu đã chuẩn bị sẵn, khẳng định rằng cô muốn đại diện cho “sự bao dung, sự đa dạng và sự tử tế”.
Vận động viên trượt tuyết Lindsey Vonn, khi được hỏi thẳng về “những gì đang diễn ra ở Minnesota”, đã cho biết: “Đó là nơi tôi lớn lên, trái tim tôi nặng trĩu. Chúng tôi đại diện cho nhiều giá trị hơn những gì đang xảy ra lúc này”.
Sau tất cả, người Italy vẫn dành sự cảm thông cho thế khó xử của đoàn Mỹ tại Thế vận hội năm nay. “Chúng tôi nhìn vào nước Mỹ với mối quan ngại rất lớn. Chúng ta cần phân biệt giữa người cầm quyền và người dân bình thường”, bà Barbara Barile, một khán giả theo dõi Thế vận hội tại Milan, chia sẻ.
|
| Một khán giả tại sự kiện thi đấu trượt băng nghệ thuật ở Milan ngày 7/2 giương cao lá cờ Mỹ kèm theo thông điệp xin lỗi thế giới. Ảnh: NYT. |
Tại nội dung thi đấu trượt băng nghệ thuật đồng đội tối 7/2, nhiều lá cờ Mỹ vẫn tung bay trên khán đài. Nhưng một số khán giả Mỹ, dự đoán trước phản ứng tiêu cực từ công chúng tại Thế vận hội năm nay, đã quyết định đi xem thi đấu một cách lặng lẽ, không công khai mình là người Mỹ.
Hai anh em Andrew và Helen Wehner không mang theo bất kỳ vật dụng nào có biểu tượng cờ Mỹ khi tới Milan. Nhưng khi đến nơi, Helen thấy hối hận: “Khi đã ở đây, tôi nhận ra rằng mọi thứ thực ra chỉ xoay quanh các vận động viên. Tôi bỗng muốn các vận động viên Mỹ thấy rằng họ có sự ủng hộ của người Mỹ”.
Khi đi xem thi đấu những ngày sau đó, hai anh em Wehner đã tự tin vẽ hình quốc kỳ Mỹ lên má.
Đọc để hiểu rõ hơn lịch sử nước Mỹ
Mục Thế giới giới thiệu cuốn sách Lẽ thường - cuốn sách của tác giả Thomas Paine được xuất bản lần đầu vào năm 1776 và đã có vai trò quan trọng trong thời kỳ lập quốc của Mỹ. Cho đến hôm nay, cuốn sách vẫn còn nguyên giá trị lịch sử đối với những ai quan tâm đến lịch sử nước Mỹ.