Cấp trên phải đóng vài trò người định hướng, dẫn dắt nhân sự để họ hoàn thiện hơn mỗi ngày. Ảnh minh họa: C.F.

Hãy xem xét trường hợp vai trò lãnh đạo của những người làm cha mẹ. Là người cha kiêm quản lý (gia đình), tôi muốn con mình làm bài tập trước khi đi chơi. Tôi đe dọa sẽ tịch thu iPhone nếu tôi thấy chúng dùng điện thoại trước khi hoàn thành bài tập. Bên cạnh “hình phạt”, tôi cũng hứa hẹn “phần thưởng” rằng nếu chúng hoàn thành bài tập về nhà, chúng sẽ được ăn kem tráng miệng.

Là người cha kiêm quản lý, tôi không chỉ muốn con mình làm bài tập ở trường. Tôi còn muốn chúng thật sự muốn làm bài tập ở trường. Tôi muốn chúng làm điều đó bởi chúng muốn làm, chứ không phải vì tôi bắt chúng làm và áp đặt những hậu quả cho chúng.

Tôi muốn con tôi thấm nhuần những thói quen lành mạnh vì tôi yêu chúng và vì tôi biết là kỷ luật công việc sẽ nâng tầm cuộc sống của chúng. Nhưng chỉ mình tôi hiểu điều đó là không đủ. Tôi phải giúp chúng hiểu được điều đó, rồi thấm nhuần sâu sắc đến nỗi tự thân chúng sẽ cam kết và đưa ra những lựa chọn khó khăn theo ý chí của mình.

Là một người cha kiêm người quản lý gia đình, tôi phải hợp nhất sự tự chủ và kiểm soát theo một nguyên tắc cao hơn: Tình yêu. (Lưu ý rằng tôi viết “hợp nhất” chứ không phải “cân bằng”. Bạn không “cân bằng” được việc rẽ trái và rẽ phải khi đi từ nhà đến nơi làm việc; mà bạn rẽ phải hoặc trái tại bất kỳ điểm nào trên tuyến đường của bạn theo một nguyên tắc cao hơn: đi đến đích).

Chỉ khi nào các con tôi nghiệm ra được rằng tôi là người đáng tin cậy và hoàn toàn đứng về phía chúng, thì chúng sẽ lắng nghe tôi. Chỉ khi các con tôi nghiệm ra được rằng tôi là tấm gương và tôi cũng thực hành theo đúng những gì tôi truyền đạt, chúng mới tin tưởng tôi.

Là một nhà lãnh đạo, bạn không muốn thuộc cấp chỉ làm theo những gì họ được yêu cầu. Đó là vì bạn không thể lường hết được những gì họ nên làm để giúp công ty chiến thắng một cách hiệu quả nhất. Và ngay cả khi bạn muốn họ phục tùng, bạn cũng muốn họ đóng góp những nỗ lực và kinh nghiệm tự thân của họ vào đó.

Bạn muốn họ hành động với sự tự giác, thông minh và nhiệt tình; bạn muốn họ lật mở những cơ hội và thách thức mà họ nhận thấy trong môi trường xung quanh một cách đúng nghĩa; bạn muốn họ cống hiến hết mình cho tổ chức, trong sự hòa hợp với người khác. Bạn không thể bóp nặn ra hành vi này bằng vũ lực. Nó phải được truyền cảm hứng từ sự nhiệt thành và tình yêu thương.