 |
| Các nhà toán học Yu Deng, John Pardon và Jacob Tsimerman. Ảnh: Princeton. |
Ba trong số bốn nhà toán học vừa được Liên minh Toán học Quốc tế (IMU) trao Huy chương Fields 2026 là cựu sinh viên, nghiên cứu sinh Đại học Princeton, gồm Yu Deng, John Pardon và Jacob Tsimerman.
Ngay sau khi công bố kết quả, giáo sư Christopher Skinner, Chủ nhiệm khoa Toán của Đại học Princeton, gửi lời chúc mừng tới các chủ nhân Huy chương Fields 2026.
"Điều khiến khoa tự hào là năm nay, ba cựu sinh viên của chúng tôi đều được vinh danh nhờ những công trình nghiên cứu xuất sắc. Yu Deng, Jacob Tsimerman và John Pardon đều là những tài năng kiệt xuất. Chúng tôi rất vui khi họ nhận được sự ghi nhận xứng đáng và tự hào được chia sẻ niềm vinh dự từ những thành tựu ấy", vị giáo sư nói.
Nhà toán học Yu Deng
Theo Đại học Princeton, nhà toán học Yu Deng tốt nghiệp cử nhân Toán học tại Viện Công nghệ Massachusetts (MIT) năm 2011 sau khi chuyển từ Đại học Bắc Kinh (Trung Quốc). Đến năm 2015, ông nhận bằng tiến sĩ Toán học tại Đại học Princeton và được vinh danh vì các công trình về phương trình đạo hàm riêng.
Những công trình mà ông thực hiện bao gồm việc thiết lập phương trình Boltzmann từ động lực học của các hạt cầu cứng trong khí loãng, suy ra các phương trình động học sóng từ các hệ phân tán phi tuyến; các phương pháp xác suất đối với động lực học Schrödinger phi tuyến.
 |
| Nhà toán học Yu Deng. Ảnh: Quanta Magazine. |
Trong thời gian học tại Princeton, ông là một trong những người nhận Học bổng Porter Ogden Jacobus năm 2015 - danh hiệu cao quý nhất của Đại học Princeton dành cho nghiên cứu sinh.
Vào thời gian đó, giáo sư Toán học Alexandru Ionescu nhận xét Yu Deng không chỉ là một nghiên cứu sinh xuất sắc mà còn là một nhà nghiên cứu đã đạt được nhiều thành tựu. Các công trình của ông đã tạo ra ảnh hưởng đáng kể trên trường quốc tế.
Ngoài Huy chương Fields, nhà toán học Yu Deng còn đồng nhận Giải thưởng Nghiên cứu Clay năm 2026 và Học bổng Nghiên cứu Sloan năm 2021.
Ông cũng từng giảng dạy tại Viện Khoa học Toán học Courant giai đoạn 2015-2018, là giáo sư tại Đại học Nam California từ năm 2018-2024 và hiện là giáo sư Toán học tại Đại học Chicago.
Nhà toán học John Pardon
Nhà toán học John Pardon là cựu sinh viên bậc đại học của Princeton và là thủ khoa tốt nghiệp khóa 2011 của trường.
Ông được trao Huy chương Fields 2026 vì những thành tựu trong hình học symplectic, bao gồm các phương pháp mới đối với chu trình cơ bản ảo, các phạm trù Fukaya của một số đa tạp và việc đếm các đường cong chỉnh hình, cũng như những đóng góp trong các lĩnh vực khác của hình học tôpô, bao gồm tác động của nhóm lên đa tạp ba chiều và lý thuyết nút thắt.
 |
| Nhà toán học John Pardon. Ảnh: New York Times. |
Khi còn là sinh viên năm cuối tại Princeton, ông Pardon đã giải được bài toán của Gromov trong lĩnh vực lý thuyết nút thắt - vấn đề từng khiến giới toán học bế tắc suốt hơn hai thập kỷ.
Trong bài phát biểu của thủ khoa tại lễ tốt nghiệp, ông khuyến khích các bạn cùng khóa hãy có dũng khí tiếp tục suy nghĩ sâu sắc và độc lập, đồng thời đưa ra những ý tưởng nguyên bản không rập khuôn.
"Đó chắc chắn là một trong những cách tốt nhất để thể hiện tinh thần ham học hỏi và năng lực tư duy mà chúng ta đã bồi đắp trong bốn năm qua", chủ nhân Huy chương Fields từng chia sẻ.
Theo Đại học Princeton, nhà toán học John Pardon nhận bằng tiến sĩ Toán học tại Đại học Stanford năm 2015. Đây cũng là nơi ông bắt đầu sự nghiệp học thuật trước khi gia nhập khoa Toán của Đại học Princeton giai đoạn 2016-2023.
Ngoài ra, ông còn là nghiên cứu viên tại Viện Toán học Clay từ năm 2015-2020. Hiện, ông là giáo sư tại Trung tâm Hình học và Vật lý Simons thuộc Đại học Stony Brook.
Năm 2017, ông Pardon đồng thời nhận Học bổng Packard về Khoa học và Kỹ thuật dành cho các nhà nghiên cứu trẻ triển vọng và Giải thưởng Alan T. Waterman của Quỹ Khoa học Quốc gia Mỹ dành cho các nhà khoa học, kỹ sư dưới 35 tuổi.
Ông cũng đồng nhận giải thưởng Nghiên cứu Clay năm 2022 và giải thưởng New Horizons in Mathematics năm 2025 do Quỹ Breakthrough Prize trao tặng.
Nhà toán học Jacob Tsimerman
Giống như nhà toán học Yu Deng, nhà toán học Jacob Tsimerman cũng nhận bằng tiến sĩ Toán học tại Đại học Princeton, nhưng vào năm 2011. Trước khi theo học tại Princeton, nhà toán học Tsimerman từng tốt nghiệp cử nhân Toán học tại Đại học Toronto vào năm 2006.
 |
| Nhà toán học Jacob Tsimerman. Ảnh: The Globe and Mail. |
Trong năm 2026, ông được vinh danh vì đóng góp trong việc tái định hình lý thuyết o-minimality thành một phương pháp nền tảng của hình học số học và hình học đại số phức. Ông cũng có vai trò trong việc chứng minh nhiều giả thuyết trung tâm, bao gồm giả thuyết Griffiths về tính đại số của ảnh các ánh xạ chu kỳ và giả thuyết André-Oort đối với các đa tạp mô-đun Siegel.
Những giải thưởng khác của ông Tsimerman gồm giải Ramanujan SASTRA năm 2015, giải thưởng New Horizons in Mathematics năm 2022 của Quỹ Breakthrough Prize và giải Ostrowski về Toán học bậc cao năm 2023. Năm 2025, ông còn được bầu làm viện sĩ của Hội Hoàng gia Anh.
Hiện, ông Tsimerman là giáo sư tại Đại học Toronto, đồng thời là giáo sư thỉnh giảng xuất sắc tại trường Toán học thuộc Viện Nghiên cứu Cao cấp (IAS).
Theo thông báo của IAS, vị giáo sư đang dẫn dắt chương trình chuyên đề năm học 2025-2026 về hình học số học, lý thuyết Hodge và lý thuyết o-minimality.
Theo Đại học Princeton, bà Hong Wang, chủ nhân Huy chương Fields còn lại của năm nay, cũng từng cộng tác với khoa Toán của trường vào năm 2025. Bà hiện là giáo sư tại Đại học New York và là giáo sư thường trực ngành Toán học tại Viện Nghiên cứu Khoa học Cao cấp (IHÉS) tại Pháp.
Trong lịch sử, Đại học Princeton có 9 giảng viên từng giành Huy chương Fields, gần đây nhất là nhà toán học June Huh vào năm 2022.
Thị trường lao động thay đổi chóng mặt, để tồn tại, con người cần học tập suốt đời. Trong bối cảnh đó, tạp chí Tri Thức - Znews giới thiệu tới độc giả cuốn Học tập suốt đời của tác giả Michelle R.Weise.
Tác phẩm cung cấp cho độc giả những đánh giá về thị trường lao động tương lai, những giải pháp cho nhu cầu vừa học vừa làm đang ngày một tăng, cùng với đó là đưa ra những cách kết nối để quá trình chuyển đổi “học-làm” diễn ra thuận lợi hơn. Từ đó, tác giả nêu lên vai trò của việc học tập suốt đời.
