Chiều 28/10, Quốc hội tiến hành thảo luận tại hội trường về dự án Luật Nhà ở (sửa đổi). Một trong những nội dung nhận được nhiều ý kiến của các đại biểu Quốc hội là chính sách phát triển nhà ở xã hội, đặc biệt về phần xác định đối tượng được mua cũng như giá bán lại nhà ở xã hội sau 5 năm.
Siết giá bán lại nhà ở xã hội sau 5 năm
Đại biểu Lý Anh Thư (đoàn An Giang) cho rằng bên cạnh quy định về đối tượng đủ điều kiện mới được mua lại nhà ở xã hội sau 5 năm, cần giới hạn giá bán lại loại hình nhà ở này sau 5 năm nhằm hạn chế đầu cơ trục lợi chính sách.
Trong bối cảnh giá nhà ở thương mại ngày càng vượt quá khả năng chi trả của người dân, việc chưa có cơ chế kiểm soát giá bán lại nhà ở xã hội sau 5 năm có thể làm giảm cơ hội tiếp cận nhà ở của người dân, nhất là những người thực sự có nhu cầu.
Theo đại biểu, trên thực tế, dù nhà ở xã hội được bán lại với giá thấp hơn nhà ở thương mại, mức giá này vẫn có thể cao hơn đáng kể giá ban đầu. Khi đó, người bán có thể thu được khoản chênh lệnh lớn từ chính sách hỗ trợ của Nhà nước. Trong khi người mua cũng thuộc diện hưởng chính sách lại phải trả mức giá cao hơn nhiều so với khả năng chi trả dự kiến.
 |
| Đại biểu Lý Anh Thư (đoàn An Giang) đề xuất cơ chế kiểm soát giá bán lại nhà ở xã hội sau 5 năm. Ảnh: Quochoi.vn. |
Do đó, đại biểu đề nghị cơ quan soạn thảo nghiên cứu cơ chế xác định giá bán lại nhà ở xã hội sau 5 năm, dựa trên giá mua ban đầu và hệ số điều chỉnh do cơ quan có thẩm quyền xác định, có thể tính đến biến động hợp lý của chi phí xây dựng theo thời giá.
“Mục tiêu của cơ chế này không phải làm hạn chế quyền tài sản hợp pháp của người dân, mà đảm bảo hài hòa giữa quyền lợi của người mua nhà và mục tiêu hỗ trợ những người có thu nhập thấp tiếp cận nhà ở xã hội”, đại biểu Lý Anh Thư nói và cho biết khi nhà ở xã hội được hình thành từ chính sách ưu đãi của Nhà nước, việc chuyển nhượng cần duy trì được tinh thần và mục tiêu an sinh mà chính sách hướng tới.
Cùng quan điểm, đại biểu Trương Hồ Hải (đoàn An Giang) cũng cho rằng cần làm rõ hơn về giá bán lại nhà ở xã hội sau thời hạn 5 năm, đồng thời cần có cơ chế hậu kiểm và chế tài đối với các hành vi lách luật.
Theo ông, chính sách nhà ở xã hội được sử dụng nguồn ưu đãi của Nhà nước, vì vậy Nhà nước phải kiểm tra ở tất cả khâu giao dịch. Đồng thời, cần tăng cường hậu kiểm và kết nối dữ liệu nhà ở, đất đai, dân cư để hạn chế tình trạng kê khai không trung thực, đầu cơ, hưởng chính sách nhiều lần hoặc các hình thức biến tướng khác.
Đại biểu Thạch Phước Bình (đoàn Vĩnh Long) cũng ủng hộ đề xuất trong dự thảo là trong 5 năm, người mua nhà ở xã hội chỉ được bán lại cho chủ đầu tư hoặc đại diện sở hữu nhà ở xã hội với giá bán tối đa bằng giá hợp đồng mua ban đầu. Tuy nhiên, ông cũng đề nghị làm rõ nguyên tắc xác định giá bán lại nhà ở xã hội sau 5 năm.
"Nếu để hoàn toàn theo thị trường, người thuộc diện chính sách có thể không đủ khả năng mua, nhưng nếu khống chế giá quá thấp thì lại hạn chế quá mức quyền tài sản của chủ sở hữu”, đại biểu nêu quan điểm.
  |
Đại biểu Trương Hồ Hải (ảnh trái) và đại biểu Thạch Phước Bình (ảnh phải) góp ý về dự án Luật Nhà ở (sửa đổi). Ảnh: Quochoi.vn. |
Bên cạnh đó, ông cho rằng cần nghiên cứu cơ chế cho chủ đầu tư, quỹ nhà ở hoặc tổ chức được Nhà nước giao nhiệm vụ có quyền ưu tiên mua lại để căn nhà đó quay trở lại quỹ nhà chính sách một cách minh bạch.
Đồng thời, cần có quy định chuyển tiếp đối với người mua đã mua nhà theo pháp luật hiện hành, tránh hồi tố bất lợi đối với quyền tài sản đã được xác đã được xác lập hợp pháp.
Chuyển tư duy từ “tăng nguồn cung nhà” sang “đáp ứng đúng nhu cầu”
Cũng góp ý về dự án Luật Nhà ở (sửa đổi), đại biểu Nguyễn Ngọc Sơn (đoàn TP Hải Phòng) cho rằng cần chuyển mạnh tư duy phát triển nhà ở từ “gia tăng nguồn cung” sang “đáp ứng đúng nhu cầu và khả năng chi trả của người dân”.
Theo ông, dự thảo luật đã quy định tương đối đầy đủ về chiến lược phát triển nhà ở và các yêu cầu về phát triển, quản lý, sử dụng nhà ở xã hội. Tuy nhiên, cần làm rõ các nội dung về đối tượng và điều kiện hưởng chính sách.
 |
| Đại biểu Nguyễn Ngọc Sơn, đoàn TP Hải Phòng. Ảnh: Quochoi.vn. |
Ông Sơn cho rằng cần có nguyên tắc xác định điều kiện thu nhập gắn với thu nhập thực tế, mặt bằng giá cả, chi phí sinh hoạt và khả năng chi trả tại từng khu vực.
Nếu chỉ căn cứ vào ngưỡng thu nhập mà không tính đến chênh lệch lớn về giá nhà và chi phí sinh hoạt giữa các địa phương, có thể dẫn đến tình trạng một bộ phận người dân có nhu cầu thực sự lại không đáp ứng được điều kiện được hỗ trợ về nhà ở xã hội.
Về cơ chế xác định giá bán nhà ở xã hội, đại biểu Sơn cho rằng việc quy định cho chủ đầu tư tự xác định giá bán cần đi kèm với trách nhiệm giải trình công khai thông tin và kiểm soát hiệu quả. Do đó, ông đề nghị bổ sung yêu cầu công khai các cấu phần chủ yếu hình thành giá bán, giá thuê mua nhà ở xã hội, cơ chế kiểm tra, kiểm toán độc lập…
Để phòng ngừa đầu cơ, trục lợi chính sách, đại biểu Nguyễn Ngọc Sơn đề xuất bổ sung quy định về kết nối dữ liệu nhà ở với dữ liệu đất đai, dân cư và các dữ liệu có liên quan để xác minh điều kiện thụ hưởng, công khai kết quả xét duyệt, đảm bảo bảo vệ dữ liệu cá nhân, kiểm soát việc chuyển nhượng đúng đối tượng.
Tri Thức - Znews giới thiệu độc giả Tủ sách kiến thức kinh tế với đa dạng cuốn sách, câu chuyện trong lĩnh vực kinh doanh, kinh tế. Những cuốn sách, câu chuyện trong Tủ sách không đơn thuần là những tác phẩm của tri thức mà còn chứa đựng bí quyết, kinh nghiệm quý báu từ các tác giả, nhà quản lý có uy tín và kinh nghiệm lâu năm trong ngành.
Đọc sách không chỉ giúp tiếp cận những kiến thức mới mà còn giúp mở rộng tầm nhìn và phát triển bản thân. Tủ sách kiến thức kinh tế mong muốn lan tỏa tri thức trong lĩnh vực kinh doanh, đồng thời phát triển văn hóa đọc cho người Việt.
