|
|
Sữa cung cấp nhiều dưỡng chất cần thiết cho sự phát triển của trẻ, nhưng cần sử dụng với lượng phù hợp. Ảnh: Magnific. |
Sữa là nguồn cung cấp protein, canxi và nhiều dưỡng chất cần thiết cho quá trình tăng trưởng. Tuy nhiên, theo Học viện Nhi khoa Mỹ (AAP), trẻ trên 1 tuổi uống quá nhiều sữa bò có nguy cơ ăn ít thực phẩm giàu sắt, từ đó tăng khả năng thiếu hụt vi chất và thiếu máu thiếu sắt.
Trẻ dễ biếng ăn, thiếu sắt
Theo AAP, uống nhiều sữa có thể khiến trẻ no nhanh, giảm cảm giác đói và ít muốn ăn những thực phẩm khác. Tình trạng này thường gặp ở trẻ nhỏ phụ thuộc vào sữa, đặc biệt khi cha mẹ thường xuyên dùng sữa để thay thế các bữa ăn bị bỏ qua.
Khi trẻ uống quá nhiều sữa, nhất là trước bữa chính, trẻ dễ từ chối cơm, cháo, thịt, cá và rau củ. Nếu kéo dài, khẩu phần ăn thiếu đa dạng có thể khiến trẻ không nhận đủ chất xơ, vitamin và các khoáng chất thiết yếu cho quá trình phát triển.
|
| Trẻ uống quá nhiều sữa có thể no lâu, giảm cảm giác thèm ăn và thường xuyên từ chối các bữa ăn chính. Ảnh: Shutterstock. |
Một vấn đề đáng chú ý khác là nguy cơ thiếu máu thiếu sắt. Sữa bò vốn có hàm lượng sắt thấp. Trẻ uống quá nhiều sữa bò thường ăn ít các thực phẩm giàu sắt như thịt đỏ, cá, các loại đậu và ngũ cốc tăng cường sắt. Ngoài ra, hàm lượng canxi cao trong sữa bò còn cản trở quá trình hấp thu sắt của cơ thể nếu trẻ uống sữa quá sát bữa ăn chính.
Đặc biệt, trẻ trên 1 tuổi tiêu thụ quá nhiều sữa bò có nguy cơ thiếu sắt do khẩu phần ăn không cung cấp đủ khoáng chất này. AAP khuyến cáo trẻ từ 1 tuổi cần hạn chế lượng sữa bò dưới 24 ounce (khoảng 710 ml) mỗi ngày, đồng thời tăng cường thực phẩm giàu sắt phù hợp với độ tuổi.
Bên cạnh đó, trẻ uống quá nhiều sữa nhưng ăn ít rau xanh, trái cây và ngũ cốc nguyên hạt có thể không nhận đủ chất xơ. Đây là yếu tố góp phần làm tăng nguy cơ táo bón, khiến trẻ đầy bụng, khó chịu và càng ngại ăn.
Theo hướng dẫn lâm sàng của Bệnh viện Nhi Hoàng gia Melbourne (Australia), tiêu thụ quá nhiều sữa bò có thể làm giảm lượng chất xơ trong khẩu phần, từ đó khiến tình trạng táo bón ở một số trẻ nghiêm trọng hơn.
Ngoài ra, trẻ phụ thuộc vào sữa có thể hình thành thói quen ăn uống chọn lọc, chỉ thích thức ăn dạng lỏng, mềm và từ chối những món có kết cấu cần nhai. Điều này làm giảm cơ hội tiếp xúc với nhiều loại thực phẩm, ảnh hưởng đến quá trình hình thành thói quen ăn uống đa dạng.
Nhận biết dấu hiệu trẻ đang uống quá nhiều sữa
Một trong những dấu hiệu dễ nhận thấy là trẻ thường xuyên từ chối bữa chính, chỉ muốn uống sữa hoặc quấy khóc khi không được đáp ứng nhu cầu. Trẻ có thể ăn rất ít cơm, cháo, thịt, cá nhưng lại uống nhiều bình sữa trong ngày.
Phụ huynh cũng cần chú ý những biểu hiện nghi thiếu sắt như da xanh xao, niêm mạc mắt và lòng bàn tay nhợt nhạt, cơ thể mệt mỏi, kém tập trung. Trong trường hợp thiếu sắt, một số trẻ có thể xuất hiện hội chứng ăn những thứ không phải thực phẩm như giấy, đất hoặc các vật liệu khác.
Theo AAP, thèm ăn những thứ không phải thực phẩm (pica), mệt mỏi và khó tập trung là những biểu hiện có thể gặp ở trẻ thiếu sắt.
Ngoài ra, trẻ có thể thường xuyên đầy bụng, đau bụng, táo bón. Cân nặng cũng cần được theo dõi. Một số trẻ chậm tăng cân do khẩu phần thiếu cân đối, trong khi những trẻ khác có thể tăng cân nhưng vẫn thiếu hụt các vi chất quan trọng.
Cuốn sách Đứa trẻ khỏe mạnh về cảm xúc mang tới cái nhìn toàn diện hơn về vai trò của việc giáo dục trong quá trình định hình tính cách của con trẻ. Trong hành trình nuôi dưỡng một đứa trẻ việc xây dựng một thế giới tinh thần phong phú, quan trọng không kém gì quá trình phát triển về thể chất tới cho các bà mẹ nhiều kiến thức hữu ích trong năm đầu nuôi con.