Từ đầu năm đến nay, Bệnh viện Nhi Trung ương (Hà Nội) ghi nhận hơn 2.700 trẻ mắc Adenovirus, tăng gấp 3 lần so với cùng kỳ năm 2025. Riêng trong những ngày đầu tháng 7, cơ sở này tiếp nhận thêm 383 ca, cho thấy số lượng bệnh nhi đang có xu hướng gia tăng nhanh.
Đáng chú ý, bệnh viện ghi nhận một nhóm trẻ cùng học bơi tại một hồ bơi công cộng, trong đó có 4/5 trẻ bị lây nhiễm Adenovirus. Trường hợp này cho thấy hồ bơi công cộng có thể trở thành môi trường làm gia tăng nguy cơ lây lan virus nếu nguồn nước không được đảm bảo vệ sinh hoặc mật độ người tham gia quá đông.
Lây qua nhiều con đường, dễ bùng phát ở nơi đông người
Theo Thạc sĩ, bác sĩ nội trú Nguyễn Thị Hoài Thu, khoa Nhi, Bệnh viện Đa khoa tỉnh Quảng Trị, Adenovirus là loại virus lưu hành phổ biến, có thể gây bệnh quanh năm nhưng thường bùng phát mạnh vào thời điểm giao mùa và mùa hè.
Adenovirus có thể gây bệnh ở mọi lứa tuổi nhưng trẻ từ 6 tháng đến 5 tuổi là nhóm mắc nhiều nhất. Ngoài trẻ nhỏ, người cao tuổi, người mắc bệnh nền hoặc có hệ miễn dịch suy giảm cũng có nguy cơ nhiễm virus cao hơn.
Thời gian ủ bệnh của Adenovirus thường từ 8 đến 12 ngày. Người bệnh có khả năng lây virus ngay từ cuối giai đoạn ủ bệnh và tiếp tục phát tán mầm bệnh trong khoảng 14 ngày sau khi khởi phát triệu chứng, thậm chí lâu hơn do virus vẫn được đào thải ra ngoài.
 |
| Trường hợp 4/5 trẻ trong cùng nhóm học bơi mắc Adenovirus khiến các bác sĩ lo ngại nguy cơ lây lan tại bể bơi công cộng. Ảnh: Magnific. |
"Chúng lây truyền chủ yếu qua đường hô hấp khi người bệnh ho, hắt hơi hoặc tiếp xúc gần. Virus cũng có thể lây qua đường tiêu hóa, qua niêm mạc mắt khi trẻ bơi lội hoặc tiếp xúc với nguồn nước, đồ dùng, bề mặt bị nhiễm virus", bác sĩ Hoài Thu nói.
Do đó, các môi trường sinh hoạt tập trung như trường học, lớp học ngoại khóa, khu vui chơi và đặc biệt là hồ bơi công cộng có thể trở thành nơi virus lây lan nhanh nếu không thực hiện tốt các biện pháp vệ sinh và phòng dịch.
Không chỉ gây bệnh đường hô hấp, Adenovirus còn có khả năng tấn công nhiều cơ quan khác như đường tiêu hóa, mắt, tiết niệu và thần kinh. Trong các nhóm Adenovirus, nhóm B là tác nhân gây bệnh thường gặp nhất. Sau khi gây bệnh, virus có thể tồn tại nhiều năm trong hạch hạnh nhân của người bệnh.
Có thể gây viêm phổi, suy hô hấp nguy hiểm
Bác sĩ Thu cho biết biểu hiện của trẻ nhiễm Adenovirus khá đa dạng. Triệu chứng thường gặp nhất là sốt cao, ho, đau họng, khò khè, viêm kết mạc mắt (đau mắt đỏ), kèm theo hoặc không kèm tiêu chảy, nôn, đau bụng.
Đáng lưu ý, nhiều trẻ, nhất là trẻ lớn, có tình trạng sốt cao liên tục và đáp ứng kém với các thuốc hạ sốt thông thường.
Phần lớn trường hợp có thể tự hồi phục sau khi được chăm sóc đúng cách. Tuy nhiên, một số trẻ có thể diễn biến nặng với các biến chứng như viêm phổi, suy hô hấp, nhiễm khuẩn huyết, suy đa tạng, đòi hỏi phải nhập viện điều trị tích cực.
Theo vị chuyên gia, Adenovirus là nguyên nhân của nhiều bệnh lý khác nhau. Trong đó, viêm đường hô hấp cấp, viêm họng và viêm phổi là những bệnh thường gặp nhất. Viêm phổi do Adenovirus chiếm khoảng 10% các trường hợp viêm phổi ở trẻ em và có thể gây biến chứng nặng, với tỷ lệ tử vong được ghi nhận khoảng 8-10% ở các ca nặng.
 |
| Adenovirus là nguyên nhân của nhiều bệnh lý khác nhau. Trong đó, viêm đường hô hấp cấp, viêm họng và viêm phổi là những bệnh thường gặp nhất. Ảnh minh họa: Đinh Hà. |
Ngoài ra, virus còn là nguyên nhân gây viêm kết mạc mắt, viêm dạ dày - ruột và là nguyên nhân gây tiêu chảy đứng thứ hai ở trẻ nhỏ sau Rotavirus.
Ít gặp hơn nhưng vẫn có thể xảy ra là các bệnh như viêm bàng quang xuất huyết, viêm tai giữa, viêm màng não, viêm não hoặc viêm cơ tim.
Các bác sĩ khuyến cáo nếu trẻ sốt cao kéo dài, ho nhiều, khó thở, thở nhanh, bỏ bú, li bì hoặc xuất hiện các dấu hiệu bất thường khác, cha mẹ cần đưa trẻ đến cơ sở y tế để được thăm khám và điều trị kịp thời.
Khi nghi ngờ trẻ mắc Adenovirus, bác sĩ có thể chỉ định một số xét nghiệm như xét nghiệm máu, chụp X-quang ngực hoặc xác định căn nguyên bằng test nhanh từ mẫu phân hay kỹ thuật Realtime PCR đối với dịch tỵ hầu.
Tuy nhiên, việc xác định chính xác Adenovirus thường không làm thay đổi nhiều chiến lược điều trị.
Hiện nay chưa có thuốc kháng virus đặc hiệu được khuyến cáo điều trị nhiễm Adenovirus. Vì vậy, điều trị chủ yếu là điều trị triệu chứng và chăm sóc hỗ trợ.
Tùy tình trạng bệnh, trẻ có thể được cách ly để hạn chế lây lan, hỗ trợ hô hấp bằng thở oxy hoặc thở máy nếu suy hô hấp. Trường hợp có viêm phổi bội nhiễm do vi khuẩn sẽ được chỉ định sử dụng kháng sinh.
Bên cạnh đó, trẻ cần được hạ sốt đúng cách, bù nước và điện giải, bổ sung dinh dưỡng hợp lý, đồng thời theo dõi sát diễn biến để phát hiện sớm các biến chứng.
Khuyến cáo phòng bệnh
Các chuyên gia khuyến cáo phụ huynh cần chủ động phòng bệnh cho trẻ bằng những biện pháp đơn giản nhưng hiệu quả.
Cha mẹ nên cho trẻ bú mẹ hoàn toàn trong 6 tháng đầu đời và tiếp tục duy trì đến 2 tuổi nếu có thể; xây dựng chế độ dinh dưỡng đầy đủ để tăng sức đề kháng; giữ môi trường sống sạch sẽ, thông thoáng, không có khói thuốc và sử dụng nguồn nước hợp vệ sinh.
 |
| Bác sĩ khuyến cáo phụ huynh không chủ quan với nguy cơ lây nhiễm ở nơi đông người. Ảnh: Đinh Hà. |
Bên cạnh đó, cần vệ sinh mũi họng thường xuyên bằng nước muối sinh lý, hướng dẫn trẻ rửa tay đúng cách, vệ sinh thân thể sạch sẽ, mặc quần áo phù hợp với thời tiết, đeo khẩu trang khi đến nơi đông người và hạn chế tiếp xúc với người có biểu hiện mắc bệnh đường hô hấp.
Đối với các hoạt động bơi lội trong mùa hè, phụ huynh nên lựa chọn những bể bơi bảo đảm vệ sinh, tránh cho trẻ bơi khi đang mắc bệnh hoặc có biểu hiện sốt, viêm kết mạc mắt, tiêu chảy nhằm hạn chế nguy cơ lây nhiễm cho cộng đồng.
Các bác sĩ cũng lưu ý phụ huynh cần đưa trẻ đi khám ngay khi xuất hiện các dấu hiệu bất thường, đặc biệt là các triệu chứng về hô hấp, để được chẩn đoán và điều trị kịp thời, tránh các biến chứng nguy hiểm.
Những loại vi khuẩn mang bộ mặt của cừu non
Trong cơ thể người có một hệ thống vi sinh vật rất phong phú. Chúng có công rất lớn trong việc xây dựng hàng rào miễn dịch và đề kháng cho cơ thể. Thế nhưng, việc lạm dụng kháng sinh đã gây ảnh hưởng xấu đến hệ vi sinh vật trong cơ thể. Cuốn sách "Siêu tổ chức con người" của tác giả Rodney Dietert đem tới cho bạn đọc những kiến thức hữu ích để bảo vệ hàng rào đề kháng tự nhiên của cơ thể và xây dựng lối sống lành mạnh.
