Bạn có thể chuyển sang phiên bản mobile rút gọn của Tri thức trực tuyến nếu mạng chậm. Đóng

Căn bệnh nguy hiểm có thể đe dọa tính mạng trong 24h

Bệnh do não mô cầu có thể diễn tiến nhanh, gây viêm màng não, nhiễm trùng huyết và để lại di chứng nặng nề. Nhận biết sớm dấu hiệu và chủ động phòng bệnh là điều cần thiết.

Bệnh não mô cầu có thể diễn tiến nặng đột ngột, gây biến chứng nguy hiểm nếu không được phát hiện, điều trị kịp thời. Ảnh: Duy Hiệu.

Não mô cầu là bệnh truyền nhiễm cấp tính, có thể chuyển nặng chỉ trong thời gian ngắn nếu không được phát hiện, điều trị kịp thời.

Bệnh có thể gặp ở nhiều độ tuổi, trong đó trẻ dưới 5 tuổi và nhóm thanh thiếu niên cần được đặc biệt lưu ý. Đáng nói, người trưởng thành khỏe mạnh vẫn có nguy cơ mắc bệnh.

Bệnh não mô cầu là gì?

Theo thạc sĩ, bác sĩ Vũ Thị Thùy Dương, Phó trưởng khoa Nhiễm, Bệnh viện Nhi đồng 2 (TP.HCM), não mô cầu là bệnh truyền nhiễm cấp tính do vi khuẩn Neisseria meningitidis gây ra. Vi khuẩn có thể gây viêm màng não mủ và nhiễm trùng huyết.

Bệnh lây truyền khi tiếp xúc trực tiếp với dịch tiết đường hô hấp hoặc hít phải giọt bắn từ người mang vi khuẩn, thường trong phạm vi tiếp xúc gần. Đáng chú ý, nguồn lây có thể là người lành mang vi khuẩn ở vùng mũi họng nhưng không có triệu chứng.

não mô cầu ảnh 1

Bệnh não mô cầu là bệnh truyền nhiễm do vi khuẩn Neisseria meningitidis gây ra. Ảnh: Science Photo Library.

Theo bác sĩ chuyên khoa II Nguyễn Thị Kim Anh, Phó trưởng khoa Khám theo yêu cầu - Sức khỏe trẻ em, Bệnh viện Nhi đồng 2 (TP.HCM), khoảng 10-20% người nhiễm não mô cầu có thể trở thành người lành mang vi khuẩn.

Đáng nói, trẻ nhỏ có thể tiếp xúc với mầm bệnh khi được người lớn ôm hôn, nựng nịu. Với trẻ lớn và thanh thiếu niên, nguy cơ phơi nhiễm tăng khi thường xuyên sinh hoạt, học tập theo nhóm hoặc sống trong môi trường tập thể như ký túc xá.

Dù không lây lan dễ dàng như cúm hay sởi, vi khuẩn não mô cầu vẫn có thể truyền từ người sang người qua tiếp xúc gần và gây bệnh nghiêm trọng. Trẻ dưới 5 tuổi là nhóm có nguy cơ mắc bệnh cao nhất, tiếp đến là thanh thiếu niên. Ngoài ra, người có hệ miễn dịch suy yếu cũng dễ mắc bệnh hơn.

Dấu hiệu cần cảnh giác

Trong 8-15 giờ đầu, bệnh có thể khởi phát với những triệu chứng không đặc hiệu, dễ nhầm lẫn với cảm cúm. Người bệnh thường sốt cao đột ngột, đau đầu, mệt mỏi và buồn nôn.

Đáng chú ý, dấu hiệu cảnh báo đặc trưng là tử ban, biểu hiện bằng những chấm đỏ hoặc mảng xuất huyết dưới da, thường xuất hiện ở cẳng chân, có thể lan rộng nhanh và không mất đi khi ấn vào.

não mô cầu ảnh 2

Tử ban là những chấm đỏ hoặc mảng xuất huyết dưới da. Đây là dấu hiệu cảnh báo nguy hiểm của bệnh não mô cầu. Ảnh: HSE.

Khi bệnh tiến triển nặng, người bệnh có thể cứng gáy, co giật, li bì, thậm chí hôn mê. Ở trẻ nhỏ, các dấu hiệu cần lưu ý gồm bú kém, quấy khóc bất thường, khó đánh thức hoặc thóp phồng.

Bác sĩ Dương khuyến cáo phụ huynh không nên chờ trẻ xuất hiện đầy đủ triệu chứng mới đưa đi khám. Khi trẻ sốt đột ngột kèm lừ đừ, khó đánh thức, bỏ bú, cứng gáy hoặc xuất hiện các nốt xuất huyết không mất màu khi ấn, gia đình cần đưa trẻ đến cơ sở y tế ngay.

Bệnh não mô cầu có thể diễn tiến nhanh và gây biến chứng nghiêm trọng. Theo bác sĩ Dương, khoảng 10-20% trường hợp có thể chuyển sang thể tối cấp, dẫn đến sốc nhiễm trùng, rối loạn đông máu, tổn thương nhiều cơ quan và đe dọa tính mạng trong vòng 24 giờ.

Theo Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh Mỹ (CDC), ngay cả khi được điều trị bằng kháng sinh, tỷ lệ không qua khỏi vẫn khoảng 10-15%. Trong số những người sống sót, khoảng 20% có thể chịu di chứng lâu dài như giảm thính lực, tổn thương thần kinh, suy giảm nhận thức hoặc hoại tử chi.

Chủ động tiêm vaccine

Theo bác sĩ Dương, tiêm vaccine là biện pháp chủ động giúp phòng bệnh. Hiện nay, có 5 nhóm huyết thanh não mô cầu thường gây bệnh ở người, gồm A, B, C, W và Y. Chuyên gia cho biết số liệu giám sát gần đây tại Việt Nam cho thấy nhóm B chiếm hơn 90% số ca mắc được ghi nhận, trong khi các nhóm còn lại ít phổ biến hơn.

não mô cầu ảnh 3

Tiêm vaccine là biện pháp chủ động giúp phòng bệnh não mô cầu, nhưng không bảo vệ tuyệt đối trước tất cả các nhóm vi khuẩn gây bệnh. Ảnh: Duy Hiệu.

Vaccine phòng bệnh hiện được chia thành hai nhóm chính: vaccine phòng nhóm B và vaccine phối hợp ACWY, bảo vệ trước các nhóm A, C, W và Y. Mỗi loại có phạm vi bảo vệ riêng, không thay thế cho nhau. Vì vậy, phụ huynh nên tham khảo ý kiến bác sĩ để lựa chọn vaccine và lịch tiêm phù hợp với độ tuổi, tiền sử tiêm chủng của trẻ.

Bên cạnh tiêm chủng, gia đình cần hình thành cho trẻ thói quen rửa tay thường xuyên bằng xà phòng, che miệng khi ho hoặc hắt hơi, không dùng chung ly uống nước và các vật dụng cá nhân có thể dính dịch tiết hô hấp.

Đối với người tiếp xúc gần với ca bệnh, cần sớm thông báo cho nhân viên y tế để được đánh giá nguy cơ và cân nhắc sử dụng kháng sinh dự phòng, đồng thời theo dõi sức khỏe trong 10 ngày. Nếu xuất hiện dấu hiệu nghi ngờ, cần đến cơ sở y tế ngay để được thăm khám.

Ký túc xá - Cá tốc ký: Cuốn sách kể về đời sống của sinh viên Đại học Y Hà Nội, chủ yếu xoay quanh đời sống ký túc xá, nơi tác giả đã trải qua tuổi trẻ cùng 10 thành viên khác trong phòng 110 E2.

Vụ nổ làm sập 3 căn nhà ở TP.HCM: Một người bị bỏng 90% cơ thể

Vụ nổ tại cửa hàng gas trên đường Bùi Văn Ba (phường Tân Thuận, TP.HCM) làm đổ sập nhà, 4 nhân viên bị vùi dưới đống đổ nát, trong đó một người bỏng 90% cơ thể.

Mỡ lợn có 4 dấu hiệu này, tuyệt đối không nên ăn

Nhiều gia đình có thói quen thắng một mẻ mỡ lợn lớn rồi dùng dần trong nhiều tháng. Tuy nhiên, mỡ lợn dù vẫn có màu trắng, không có mùi lạ cũng chưa chắc còn đảm bảo chất lượng.

Vì sao vi khuẩn phản công?

Kháng sinh từng được xem là vũ khí kỳ diệu giúp con người chống lại bệnh truyền nhiễm. Tuy nhiên, vi khuẩn kháng thuốc đang khiến cuộc chiến này ngày càng cam go.

Minh Châu

Bạn có thể quan tâm