Bloomberg: Thủ tướng Anh có thể từ chức vào tuần tới vì bê bối Epstein

Thủ tướng Anh Keir Starmer phát biểu tại cuộc họp báo ở London. Ảnh: THX/TTXVN

Theo nguồn tin, nguyên nhân xuất phát từ bê bối liên quan đến việc bổ nhiệm ông Peter Mandelson - người từng có mối quan hệ thân thiết với nhà tài chính Mỹ Jeffrey Epstein, người đã bị kết án về các tội danh xâm hại tình dục trẻ vị thành niên - làm Đại sứ Anh tại Mỹ. Vụ việc đã dẫn tới việc Chánh văn phòng của Thủ tướng, ông Morgan McSweeney, tuyên bố từ chức ngày 8/2.

Theo Bloomberg, nhiều nghị sĩ Công đảng tỏ ra bất ngờ khi ông Starmer vẫn giữ vị trí lãnh đạo, trong khi chính ông là người phê chuẩn việc bổ nhiệm ông Mandelson. Một số nhân viên tại Văn phòng Thủ tướng ở số 10 Downing Street được cho là đang kín đáo thúc giục các thành viên chính phủ thuyết phục Thủ tướng từ chức, hoặc đe dọa rút lui để tạo áp lực buộc ông ra đi. Một cố vấn của một bộ trưởng đánh giá khả năng ông Starmer từ chức trong tuần tới là “50-50”.

Để giữ vững vị trí, ông Starmer có thể đề xuất đưa cựu Phó thủ tướng Angela Rayner quay trở lại chính phủ. Bà Rayner đã rời nội các hồi tháng 9 sau bê bối liên quan đến việc chưa hoàn tất nghĩa vụ thuế trước bạ khi mua một căn hộ ở miền Nam nước Anh. Ngoài ra, Thủ tướng Starmer cũng có thể cân nhắc trao cho Bộ trưởng Năng lượng Ed Miliband vị trí lãnh đạo một bộ có vai trò quan trọng hơn. Trước đó, cả bà Rayner và ông Miliband đều được xem là những ứng viên tiềm năng cho chức Thủ tướng nếu ông Starmer từ chức.

Truyền thông Anh cũng nhắc tới một số gương mặt khác có thể kế nhiệm, gồm Bộ trưởng Y tế Wes Streeting, Bộ trưởng Nội vụ Shabana Mahmood, Ngoại trưởng Yvette Cooper, Bộ trưởng Quốc phòng John Healey và Thứ trưởng Quốc phòng Alistair Carns.

Việc ông Starmer có thể rời ghế Thủ tướng không đồng nghĩa với việc Anh sẽ tổ chức tổng tuyển cử sớm. Thay vào đó, Công đảng nhiều khả năng sẽ tiến hành bỏ phiếu nội bộ để bầu ra lãnh đạo mới, người sẽ đứng đầu chính phủ. Kịch bản này từng được đảng Bảo thủ áp dụng vào năm 2022, khi thay thế hai Thủ tướng chỉ trong một năm (ông Boris Johnson và bà Liz Truss).

Nỗ lực trấn an nội bộ

Tuy nhiên, trang Sky News cho biết ông Starmer đang tìm cách thuyết phục các đồng sự không thúc đẩy việc yêu cầu ông từ chức. Dự kiến, ông sẽ phát biểu trước nhóm nghị sĩ Công đảng tại Hạ viện vào ngày 9/2 (theo giờ địa phương).

Đến ngày 11/2, Thủ tướng sẽ có buổi gặp riêng với các nữ nghị sĩ của đảng này. Ngoài ra, không loại trừ khả năng ông Starmer sẽ có bài phát biểu trước toàn quốc vào ngày 9/2 để làm rõ việc bổ nhiệm ông Mandelson.

Ông McSweeney đảm nhiệm vị trí Chánh văn phòng từ tháng 10/2024, trước đó là cố vấn thân cận của ông Starmer. Ông được xem là kiến trúc sư của chiến dịch tranh cử giúp Công đảng giành chiến thắng trong cuộc tổng tuyển cử tháng 7/2024, qua đó trở lại cầm quyền sau 14 năm đối lập. Hai cấp phó của ông McSweeney là bà Jill Cuthbertson và bà Vidhya Alakeson đã được bổ nhiệm làm quyền Chánh văn phòng Thủ tướng.

Nhân vật Peter Mandelson

Ngày 3/2, cảnh sát London (Scotland Yard) đã mở cuộc điều tra hình sự đối với ông Mandelson, với nghi vấn đã cung cấp thông tin mật của Chính phủ Anh cho Jeffrey Epstein. Theo truyền thông Anh, dựa trên các tài liệu liên quan đến Epstein, vào năm 2009, ông Mandelson từng chia sẻ thông tin mật về kế hoạch cải cách thuế của chính phủ Công đảng, cũng như tiết lộ chương trình hỗ trợ sắp triển khai của Liên minh châu Âu dành cho các quốc gia Nam Âu chịu ảnh hưởng nặng nề bởi cuộc khủng hoảng tài chính toàn cầu. Ngày 6/2, cảnh sát đã tiến hành khám xét hai bất động sản của ông Mandelson.

Ông Mandelson được bổ nhiệm làm Đại sứ Anh tại Mỹ vào tháng 2/2025 và bị cách chức vào tháng 9 cùng năm, sau khi xuất hiện thêm các chi tiết mới về mối quan hệ của ông với Epstein.

Trong nhiều năm, ông được xem là một trong những nhân vật có ảnh hưởng lớn trong Công đảng. Ông là nghị sĩ Hạ viện giai đoạn 1992 - 2004, từng giữ chức Bộ trưởng phụ trách Bắc Ireland trong chính phủ của Thủ tướng Tony Blair (1999 - 2001).

Sau đó, ông đảm nhiệm vai trò Ủy viên Thương mại của Liên minh châu Âu (2004 - 2008), rồi giữ chức Bộ trưởng Kinh doanh, Đổi mới và Kỹ năng trong nội các của Thủ tướng Gordon Brown (2008 -2010). Năm 2008, ông được bầu vào Thượng viện.

Ngày 1/2/2026, ông Mandelson tuyên bố rời Công đảng. Hai ngày sau, ông cho biết sẽ rút khỏi Thượng viện. Dù vẫn giữ danh xưng “Lord”, chính phủ Anh đã thông báo đang khẩn trương xây dựng dự luật nhằm tước bỏ tước vị trọn đời của ông.

Jeffrey Epstein bị bắt tại bang New York (Mỹ) ngày 6/7/2019. Công tố viên cho biết có bằng chứng cho thấy trong giai đoạn 2002 - 2005, ông này đã tổ chức các cuộc gặp tại nhà riêng ở Manhattan với hàng chục bé gái vị thành niên, trong đó nạn nhân nhỏ tuổi nhất mới 14 tuổi.

Mạng lưới bạn bè và quen biết của Epstein bao gồm nhiều quan chức đương nhiệm và đã nghỉ hưu không chỉ tại Mỹ mà còn ở nhiều quốc gia khác, cùng các doanh nhân lớn và nhân vật nổi tiếng trong giới giải trí. Vụ truy tố hình sự tại Mỹ khép lại sau khi Epstein được xác nhận đã tự sát trong phòng giam vào tháng 8/2019.