|
|
Từ "Wonderwall", "Seven Nation Army" đến "Take Me Home, Country Roads", mỗi ca khúc tại World Cup 2026 đều mang một câu chuyện riêng và được FIFA sắp đặt có chủ đích. Ảnh: Reuters. |
Theo dõi các trận đấu tại World Cup, không ít người hâm mộ từng thắc mắc: Vì sao những giai điệu quen thuộc lại vang lên đúng vào những thời điểm nhất định? Có phải chỉ là ngẫu nhiên khi "Wonderwall" được phát sau các trận đấu của tuyển Anh? Hay những ca khúc như "Freed from Desire" hoặc "Livin' on a Prayer" luôn xuất hiện ở các sân vận động? Và ai là người quyết định điều đó?
Trên thực tế, mọi bài hát đều được lựa chọn từ trước một cách có chủ đích. Theo Liên đoàn Bóng đá Thế giới (FIFA), hơn 750 ca khúc đã được tuyển chọn trước giải đấu. FIFA có hẳn một Đội ngũ Giải trí Sân vận động (Stadium Entertainment Team) phối hợp với các liên đoàn bóng đá quốc gia tham dự để xây dựng danh sách phát, kết hợp giữa những "bản nhạc kinh điển" của bóng đá thế giới với các ca khúc mang đậm bản sắc của từng quốc gia.
Mỗi đội tuyển đều có một "ca khúc nhận diện" được phát khi công bố đội hình xuất phát, một bài hát dành cho màn khởi động, một bản nhạc vang lên mỗi khi ghi bàn và một ca khúc chiến thắng để người hâm mộ cùng hòa giọng sau trận đấu nếu đội nhà giành chiến thắng.
Những danh sách phát này cũng tạo nên một bức tranh văn hóa sinh động của kỳ World Cup 2026 - giải đấu đầu tiên trong lịch sử có sự góp mặt của 48 đội tuyển.
Một số ca khúc có sức lan tỏa toàn cầu như "Seven Nation Army" của The White Stripes, "Thunderstruck" của AC/DC hay bản Eurodance đình đám thập niên 1990 "Freed from Desire" của Gala đã xuất hiện trong nhiều danh sách phát khác nhau. Riêng "Freed from Desire" đã trở thành "gương mặt quen thuộc" tại các sân vận động thể thao trên khắp thế giới suốt hơn một thập kỷ qua.
Theo Andrew Lawn, tác giả người Anh của cuốn We Lose Every Week: The History of Football Chanting, những bài hát trở thành "quốc ca" của các khán đài thường có chung một số đặc điểm: giai điệu bắt tai, sôi động, dễ nhận biết và dễ hát theo.
Tuy nhiên, yếu tố quan trọng không kém chính là bối cảnh mà bài hát gắn liền.
"Chúng trở thành biểu tượng của một khoảnh khắc, đặc biệt nếu đó là khoảnh khắc thành công," Lawn nói. "Khi ấy, cảm xúc của người hâm mộ sẽ gắn chặt với ca khúc, và bài hát sẽ sống mãi cùng ký ức đó."
Ông lấy "Sweet Caroline" của Neil Diamond làm ví dụ. Ca khúc vốn đã phổ biến trong nhiều sự kiện thể thao, nhưng chỉ thực sự trở thành bài hát gắn bó với người hâm mộ tuyển Anh sau đại dịch COVID-19. Sau nhiều tháng phong tỏa và giãn cách xã hội, những ca từ như "touchin' hands, reachin' out, touchin' me, touchin' you" (nắm tay nhau, vươn tới nhau, chạm vào tôi, chạm vào bạn) mang ý nghĩa đặc biệt, tạo nên sự đồng cảm sâu sắc với khán giả.
 |
| Hơn 750 ca khúc được FIFA chuẩn bị trước World Cup 2026, từ nhạc công bố đội hình, mừng bàn thắng đến khúc khải hoàn, tạo nên bản sắc riêng cho mỗi đội tuyển. Ảnh: Reuters. |
Từ mariachi đến Men At Work
Bên cạnh những bản nhạc mang tính toàn cầu, nhiều đội tuyển lựa chọn các ca khúc đậm dấu ấn văn hóa dân tộc.
Argentina sử dụng "El Matador" của ban nhạc Los Fabulosos Cadillacs làm nhạc khởi động và nhạc mừng bàn thắng. Với điệp khúc "Matador! Matador!", nhiều người dễ liên tưởng ca khúc đang ca ngợi khả năng săn bàn của Lionel Messi.
Song trên thực tế, bài hát mang âm hưởng reggae này lại có nội dung hoàn toàn khác. Nó phản ánh những giai đoạn đen tối dưới các chế độ độc tài quân sự và tình trạng bạo lực nhà nước tại khu vực Mỹ Latinh trong thập niên 1970.
Đội tuyển Ghana chọn ca khúc nhạc dance "Kakalika" phát hành năm 2025 của bộ đôi DopeNation làm cả nhạc nhận diện lẫn nhạc ăn mừng bàn thắng. Hai nghệ sĩ cho biết ca khúc là sự pha trộn giữa âm nhạc và ngôn ngữ truyền thống Ghana với các xu hướng âm nhạc quốc tế, nhằm tôn vinh sự đa dạng và khuyến khích mọi người tận hưởng niềm vui.
Trong khi đó, Mexico lựa chọn ba ca khúc của Mariachi Vargas - ban nhạc mariachi huyền thoại được thành lập từ năm 1897, trải qua nhiều thế hệ và vẫn hoạt động mạnh mẽ đến nay. Hàn Quốc lại ưu tiên những bản hit K-Pop của các nhóm nhạc như Blackpink và BTS.
Mỗi khi Kylian Mbappé ghi bàn cho tuyển Pháp, người hâm mộ có thể hòa giọng với "One More Time" của bộ đôi nhạc điện tử Daft Punk - ca khúc có ca từ được xem là "đúng hoàn cảnh". Australia chọn bản hit kinh điển "Down Under" của Men At Work làm ca khúc nhận diện, còn tuyển Bỉ khởi động bằng bản techno nổi tiếng "Pump Up the Jam" của Technotronic.
 |
| Mỗi đội tuyển tại World Cup 2026 đều có playlist riêng do FIFA xây dựng, từ nhạc khởi động, ghi bàn đến chiến thắng, góp phần tạo bản sắc và gắn kết cầu thủ với người hâm mộ. Ảnh: Reuters. |
Đôi khi, danh sách phát còn thay đổi ngay trong quá trình diễn ra giải đấu, dựa trên phản ứng của khán giả.
Sau chiến thắng 4-2 của tuyển Anh trước Croatia ở trận mở màn World Cup 2026, người hâm mộ đã đồng thanh hát "Wonderwall" của Oasis. Màn hòa ca đầy cảm xúc ấy nhanh chóng khiến ca khúc trở thành lựa chọn quen thuộc sau các trận đấu của "Tam sư".
Đội trưởng Harry Kane chia sẻ trên chương trình nội bộ Lions' Den rằng đây là một trong những khoảnh khắc đáng nhớ nhất trong màu áo tuyển Anh, bởi nó tạo nên sự kết nối đặc biệt giữa đội bóng và người hâm mộ.
"Chúng tôi luôn có sự gắn kết ấy, nhưng khoảnh khắc cả sân vận động cùng hát 'Wonderwall' - khi ai cũng thuộc từng câu hát - thực sự rất đặc biệt," Kane nói.
Tương tự, "Take Me Home, Country Roads" của John Denver cũng nhanh chóng được người hâm mộ tuyển Mỹ yêu thích, trong bối cảnh khẩu hiệu "USA! USA!" vốn thường bị chê là đơn điệu và thiếu bản sắc.
Theo Andrew Lawn, việc tuyển Mỹ chưa có một bài hát cổ động đặc trưng phản ánh nền văn hóa thể thao mang tính thương mại cao và phân tán hơn so với nhiều quốc gia khác. Vì vậy, việc người hâm mộ lựa chọn ca khúc của John Denver - dù rất thú vị - hiện vẫn tạo cảm giác phần nào "gượng ép".
"Văn hóa cổ vũ bóng đá của Mỹ hiện vẫn còn hơi khiên cưỡng vì môn thể thao này chỉ mới phát triển mạnh trong thời gian tương đối ngắn," ông nhận định.
"Tuy nhiên, nếu bài hát ấy tiếp tục được gìn giữ và vẫn còn vang lên sau 30 năm nữa, khi đó nó sẽ trở thành một ví dụ đẹp về cách một truyền thống thực sự được hình thành và mang giá trị đích thực", ông nói.
Đọc để hiểu rõ hơn lịch sử nước Mỹ
Mục Thế giới giới thiệu cuốn sách "Lẽ thường" - cuốn sách của tác giả Thomas Paine được xuất bản lần đầu vào năm 1776 và đã có vai trò quan trọng trong thời kỳ lập quốc của Mỹ. Cho đến hôm nay, cuốn sách vẫn còn nguyên giá trị lịch sử đối với những ai quan tâm đến lịch sử nước Mỹ.
