Ai sẽ kế tục U2?

(Zing) - Vài thập kỷ gần đây, cụm từ danh giá nhất để dành cho các nhóm nhạc mới nổi là “nhóm Beatles kế tiếp”. Dù được gán cho khá nhiều nhóm nhạc từ sau thời hoàng kim của Beatles, nhưng không có bất cứ ai có thành công và ảnh hưởng đối với văn hóa phổ thông như Beatles, ngoại trừ U2.

Với hơn 170 triệu album bán trên toàn thế giới và 3 thập niên thành công về thương mại lẫn nghệ thuật, không thể chối cãi rằng U2 là một trong những nhóm rock vĩ đại nhất hành tinh. U2 thường xuyên tự cải tiến mình, thử nghiệm và phát triển những hướng đi mới nhưng chất nhạc vẫn là độc nhất vô nhị của họ.

Họ giữ được tầm ảnh hưởng trong âm nhạc và các thành viên cũng có được sức nặng bên ngoài thế giới rock. U2 – nhất là ca sĩ chính Bono, người được xem như đại sứ toàn cầu – đã dùng âm nhạc và sự nổi tiếng của mình để kéo sự chú ý đến với các vấn đề chính trị và xã hội, những sự bất công trên thế giới, hợp tác với Tổ chức Ân xá quốc tế, Make Poverty History, chiến dịch ONE, Live Aid và Live 8.

Bono càng lúc càng gắn liền với việc vận động xóa & giảm nợ cho các nước thuộc thế giới thứ 3, nâng cao nhận thức của thế giới về hoàn cảnh khó khăn của châu Phi trong đó có đại dịch AIDS. Năm 2002, Bono lập tổ chức DATA (viết tắt Debt, AIDS, Trade, Africa: nợ, bệnh AIDS, thương mại, châu Phi), một tổ chức luật chuyên về việc xóa nghèo và bệnh AIDS ở châu Phi. Anh dễ dàng bắt tay chào hỏi với vô số nguyên thủ quốc gia trên thế giới để tìm kiếm sự ủng hộ cho nhiều chiến dịch mà anh theo đuổi. Tay guitar the Edge thì lập nên Music Rising, một tổ chức hỗ trợ cho các nhạc sĩ, nhạc công bị ảnh hưởng bởi cơn bão Katrina mùa hè năm 2005.

Chính vì vậy, hãy tạm quên Beatles đi và quan tâm đến những nhóm nhạc nào sẽ trở thành U2 kế tiếp

Linkin Park:

Quá vội vã và mơ mộng khi fan của nhóm nhạc này nghĩ đến một ngày thần tượng của họ sẽ có tầm ảnh hưởng như U2. Nhưng doanh số đĩa bán ra của Linkin Park vẫn đang rượt đuổi U2 và họ cũng đang có những điều mô phỏng U2 như clip nhạc "What I"ve Done" na ná "Vertigo", bài "Shadow of the Day" bị phê bình là mô phỏng U2 thời album “Joshua Tree”, bìa album mới “Minutes to Midnight” giông giống “All That You Can"t Leave Behind”. “Minutes to Midnight” được thực hiện bởi Rick Rubin và U2 cũng đã mời Rick sản xuất album kế tiếp cho mình.

Album mới “Minutes to Midnight” đánh dấu sự dấn thân vào chính trị rõ rệt nhất của Linkin Park. Tổng thống Mỹ George W.Bush trở thành đối tượng để nhóm nã pháo trong ca khúc "The Little Things Give You Away" về sự thờ ơ và trịch thượng trong vấn đề Iraq và New Orleans.

Chester Bennington cũng có những hoạt động nhân đạo. Sau cơn bão Katrina, Chester xuất hiện cùng với nhóm Motley Crue trong buổi diễn ReAct Now: Music & Relief. Chester đã hát bài “Home sweet home” và buổi diễn này cũng có sự tham gia của U2, Coldplay, Pearl Jam. Nhóm cũng tham gia các hoạt động hỗ trợ cho nạn nhân đợt sóng thần 2004, xuất hiện trong một số buổi diễn từ thiện và lập nên một quỹ có tên "Music for Relief". Đích thân Chester đã đến thăm các nạn nhân ở Phuket, Thailand. Họ cũng tham gia và loạt nhạc hội Live 8, diễn chung với Jay-Z in Philadelphia.

Chester tỏ vẻ tự hào về việc so sánh với U2: "Được so sánh với U2 thì chẳng có gì phải phàn nàn cả.”

Green Day:

Đến từ California, 3 chàng trai đã vượt qua một chặng đường dài kể từ album “Kerplunk” năm 1992. Ảnh hưởng của họ không chỉ dừng lại ở các nhóm như My Chemical Romance và Blink-182 mà ngày càng lan rộng. Cũng giống như U2, họ luôn muốn cải tiến và làm mới mình. Đĩa nhạc đầy tham vọng “American Idiot” năm 2004 đã đưa Green Day sang một vị thế hoàn toàn mới. Thay vì tủn mủn với niềm vui, nỗi khổ vụn vặt bằng các bài hát ngắn tủn, Green Day dựng một vở opera-punk có khuynh hướng chính trị và đặt ra các vấn đề về xã hội, về sự nổi loạn, về cuộc chiến ở Iraq. Từ “American Idiot”, punk có được cái nhìn khác từ giới phê bình

Năm 2005, Green Day tham gia diễn ở Live 8 còn năm ngoái thì cộng tác với chính U2, hát lại bài “The Saints Are Coming" của nhóm the Skids. Một lần nữa, những cái tên lại dính chùm với nhau khi sản xuất đĩa nhạc này chính là Rick Rubin. Doanh thu từ đĩa nhạc này sẽ được ủng hộ cho quỹ Music Rising của tay guitar the Edge của U2. Tháng 4 rồi, ca sĩ chính của nhóm là Billie Joe Armstrong đã thẳng tiến đến New Orleans trong một chương trình giúp xây dựng lại những ngôi nhà bị phá hủy bởi bão Katrina

Green Day cũng tham gia với Hội đồng bảo vệ tài nguyên tự nhiên, một trong những tổ chức môi trường có hiệu quả nhất ở Mỹ, trong chiến dịch "Move America Beyond Oil" và các mối quan tâm đến môi trường khác. Các hoạt động của họ giúp mọi người chú ý hơn đến việc phụ thuộc quá nhiều vào dầu hỏa và đưa ra các hoạt động khả dĩ có thể thay đổi xu hướng này.

Coldplay:

Nói về lập trường chính trị, có vẻ Coldplay gần gũi nhất với U2. Chris Martin, ca sĩ chính của Coldplay thường xuyên phát biểu công khai về việc công bằng thương mai và đã trở thành đại diện cho Make Trade Fair, một chiến dịch tổ chức bởi Oxfam International để tăng cường công bằng trong mua bán giữa các nước, vùng lãnh thổ và các công ty đa quốc gia. Chris đã đích thân đến Ghana và Haiti để trực tiếp thấy được những hậu quả của việc mua bán gian lận, bất công. Khi diễn trên sân khấu, dễ dàng nhận thấy cụm từ "make trade fair" hoặc dấu bằng trên tay trái của Chris.

Bên cạnh các hoạt động xã hội, Chris cũng khá tích cực trong chính trị, công khai chỉ trích Bush và cuộc chiến Iraq. Năm 2004, khi phát biểu nhận giải Grammy Ghi âm của năm cho ca khúc "Clocks", Chris lại bày tỏ quan điểm ủng hộ John Kerry. Nhóm cũng ủng hộ Tổ chức Ân xá quốc tế

Coldplay cương quyết không để âm nhạc bị thương mại hóa, hiểu theo nghĩa cụ thể nhất. Mặc dù có những lời chào mời triệu đô từ các nhãn Gatorade, Diet Coke, và Gap để sử dụng các bài "Yellow", "Trouble" và "Don"t Panic" để quảng cáo cho các nhãn hàng này nhưng nhóm cương quyết từ chối, tuyên bố “chúng tôi không thể nào sống yên nếu bán ý nghĩa của các bài hát như thế”

Còn điểm nào giống với U2 nữa? Chris thần tượng Bono và tự gọi mình là Crono!

Nine Inch Nails:

Từ việc viết nhạc về những nỗi giận dữ, đau đớn của cá nhân ở album “Pretty Hate Machine” năm 1989, Trent Reznor, bộ não của Nine Inch Nails, đã chuyển mình sang những vấn đề chính trị và xã hội của nhân loại trong album mới nhất “Year Zero”. Đây là một album dạng concept về một câu chuyện của xã hội tương lai, khi mọi thứ, từ tinh thần, đạo đức, chính trị và môi trường đều nằm bên bờ vực của ngày tận thế. Đây chính là phản ứng của Trent đối với nhiệm kỳ của tổng thống Bush và cuộc chiến Iraq.

Trent tỏ rõ thái độ không ưa tổng thống Mỹ: năm 2005, anh đã bỏ ngang, không biểu diễn tại lễ trao giải điện ảnh MTV bởi không đồng ý với kênh truyền hình này trong việc sử dụng ảnh tổng thống Mỹ làm phông nền khi nhóm Nine Inch Nail diễn bài "The Hand That Feeds"

Kiểu industrial metal của Trent đã ảnh hưởng tới các gương mặt nổi bật như Marilyn Manson, Stabbing Westward và chính nhờ Nine Inch Nails mà industrial tiếp cận được với số đông công chúng.

Trent lại có sự quan tâm hơi khác biệt, anh đặt sự ủng hộ của mình vào tổ chức People for the Ethical Treatment of Animals. Năm 2006, Trent đã thuyết minh cho một đoạn video quay lén việc mua bán chó mèo ở Trung Quốc và sự tàn nhẫn của nền công nghiệp lông thú trên toàn thế giới “Người ta đá và đạp vào lồng, lấy cây nhọn chọc vào để lùa nhữgn con vật ra và kế tiếp, những cái thân quặt quẹo ấy bị đập, xiết thòng lọng cho đến chết. Nhiều chó mèo vẫn còn có vòng cổ chứng tỏ chúng là người bạn quý mến của một ai đó.”

System of a Down:

Là hậu duệ của những người đã sống sót sau nạn diệt chủng Armenia năm 1915, System of a Down dĩ nhiên không có lựa chọn nào khác ngoài trở thành một nhóm nhạc mang tính chính trị. Ca sĩ chính Serj Tankian đã giúp lập nên Axis of Justice, một tổ chức phi lợi nhuận tập hợp các nhạc sĩ, người yêu nhạc và các tổ chức chính trị quần chúng để đấu tranh vì công bằng xã hội và nhóm cũng thường xuyên nhắc nhở về nạn diệt chủng Armenia. Mỗi năm, ngoại trừ năm 2006, System of a Down đều tổ chức các buổi diễn có tên là "Souls", gây quỹ để hỗ trợ

Bài "P.L.U.C.K. (Politically Lying, Unholy, Cowardly Killers)" từ album đầu tay của nhóm nhắc nhở đến sự kiện này và trong cuốn booklet, nhóm đã đề tặng ca khúc này “tưởng nhớ đến 1,5 triệu nạn nhân vụ diệt chủng Armenia thực hiện bởi chính quyền Thổ Nhĩ Kỳ vào năm 1915”. Bài "Holy Mountains" từ album “Hypnotize” (2005) cũng về nạn diệt chủng. "B.Y.O.B.," đĩa đơn đoạt giải Grammy 2006 Trình diễn hard rock hay nhất, là một bài hát phản chiến gây được tiếng vang.

Năm ngoái, nhóm nhạc đã “nhờ” người hâm mộ liên lạc với tổng thống Bush, yêu cầu ông Bush công nhận sự kiện giết chóc ở Armenia là “nạn diệt chủng” trong nhiệm kỳ tổng thống của mình. Cho đến nay, không chỉ chính quyền Thổ Nhĩ Kỳ không công nhận sự kiện này là “diệt chủng” mà ngay cả chính phủ Mỹ cũng không chính thức sử dụng từ này, điều mà Serj Tankian cho là “lố bịch và buồn cười” và khiến chúng ta nhận ra thế giới vẫn đầy những thông tin sai lạc và bất công.”

Tuy nhiên, với tương lai của nhóm chưa được xác định khi System Of A Down tuyên bố không tan rã nhưng tạm nghỉ vô thời hạn thì chức danh “U2 kế tiếp” có lẽ khó thuộc về tay System of A Down.

Trí Quyền