Không nên tùy tiện cho trẻ nhỏ dùng các loại thuốc giải nhiệt. Ảnh minh họa: H.B.

Mùa xuân là thời điểm dễ khiến ta bị bốc hỏa, nóng trong nhất, bên cạnh vấn đề thời tiết khô hanh, còn có một nguyên nhân khác, mùa xuân là mùa của sự sinh sôi nảy nở, nghĩa là sao? Vào mùa xuân, cơ thể bừng tỉnh khỏi giấc ngủ say, mọi chức năng đều đang khởi động, sức sống sẵn sàng bùng nổ.

Đông y rất chú trọng quan điểm dưỡng sinh “xõa tóc mà đi, thả bước trước đình”, cũng bởi mùa xuân là mùa sức sống mới nhú, còn yếu ớt mong manh, cần mượn lực để thúc đẩy, các món rau mầm đều được dùng tới, mặc quần áo rộng rãi thoải mái, tóc không thể buộc quá chặt, cũng là sợ sự ràng buộc này ảnh hưởng tới sức sống của cơ thể.

Một khi sức sống đâm chồi, thường sẽ bùng phát mạnh mẽ, bởi vậy mùa xuân càng khiến ta dễ bị nóng trong, nhưng nếu vào lúc này dùng thuốc quá lạnh để giải nhiệt, chẳng khác nào chèn ép sức sống vừa nảy nở, rất nhiều người thiếu dương khí là do giải nhiệt sai cách, nhất là trong việc giải nhiệt vào mùa xuân.

Ví dụ như trẻ nhỏ. Một phụ huynh từng hỏi tôi, con trai cô ấy bảy tuổi, lưỡi đỏ ran, cô ấy nghĩ con trai mình bị nóng trong, nên muốn cho cậu bé uống thuốc giải nhiệt.

Đầu lưỡi gắn liền với tim, nếu người lớn bị đỏ lưỡi và hay phiền muộn cáu kỉnh, thì đúng là đang bị nóng trong người, nếu còn bị lo âu và mất ngủ, thì cần giải nhiệt cho tâm hỏa là điều rất bình thường, thừa ”hỏa” bên trong là sức sống để trẻ phát triển, nếu bạn cố tình dập tắt “hỏa”, khác nào tước đi quyền được lớn lên của trẻ.

Cơ thể bạn có thể bị nóng trong, chứng tỏ các chức năng vẫn còn dư thừa sức lực. Có thể nhận ra điểm này từ các cụ già thất thập cổ lai hi, họ rất ít khi bị bốc hỏa, không những không nóng trong, mà đôi lúc còn không bị sốt dù đang cảm cúm rất nặng, vì cơ thể đã không còn đủ sức lực để phản ứng với các kích thích bên ngoài, nếu gặp chuyện lớn thì họ thường không chống đỡ được.

Bởi vậy có thể thấy rằng, với vấn đề bốc hỏa, nóng trong, tốt nhất là đừng để mình bị nóng trong, nhưng nếu đã bị nóng trong rồi thì cũng đừng giải nhiệt quá độ.