|
|
Những thỏi vàng được xếp chồng lên nhau trong phòng két sắt của công ty Pro Aurum ở Munich, Đức. Ảnh: Reuters. |
Giá vàng thế giới dường như khó có thể tiếp tục tăng mạnh thời gian tới dù căng thẳng địa chính trị leo thang và thị trường dầu mỏ biến động dữ dội, theo hãng thông tấn Thổ Nhĩ Kỳ Anadolu Agency.
Nguyên nhân là nhà đầu tư hiện ưu tiên các tài sản có tính thanh khoản và lợi suất cao, trong khi chờ đợi tín hiệu rõ ràng hơn về chính sách tiền tệ của Mỹ.
Trong những tuần gần đây, kim loại quý được giao dịch gần mức cao kỷ lục, nhưng không tăng bùng nổ như dự kiến. Trong khi đó, xung đột ở Trung Đông khiến giá dầu tăng mạnh. Thị trường năng lượng đã trải qua biến động mạnh do lo ngại việc gián đoạn tại Eo biển Hormuz - tuyến vận tải quan trọng đối với dầu mỏ và khí đốt toàn cầu.
Đà tăng của giá năng lượng làm dấy lên nỗi lo về cú sốc lạm phát mới, có thể khiến các ngân hàng trung ương gặp khó khăn trong việc cắt giảm lãi suất.
Khi lạm phát kéo dài, các ngân hàng trung ương, đặc biệt là Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed), có thể buộc phải duy trì lãi suất ở mức cao hơn để kiểm soát giá cả. Môi trường lãi suất cao thường làm gia tăng sức hấp dẫn tương đối của các tài sản sinh lợi như trái phiếu chính phủ, trong khi gây bất lợi cho vàng - kim loại quý không mang lại lợi suất.
Một số chuyên gia quốc tế cho rằng giá vàng đang bước vào giai đoạn giằng co khi thị trường chờ thêm tín hiệu từ các xung đột địa chính trị và chính sách tiền tệ.
Nhu cầu thanh khoản hạn chế đà tăng của vàng
Theo Thorsten Polleit, giáo sư danh dự về kinh tế học tại Đại học Bayreuth (Đức), việc nhà đầu tư ưu tiên tính thanh khoản đã hạn chế đà tăng của kim loại quý trong ngắn hạn.
“Vấn đề then chốt là thanh khoản”, Polleit nói với Anadolu. “Nhà đầu tư đổ tiền vào USD, euro và các loại tiền tệ khác thay vì vàng hay bạc, bởi họ muốn có tiền mặt trong tay và sẵn sàng đáp ứng các nghĩa vụ thanh toán”.
Ông cho biết lo ngại về việc thắt chặt điều kiện tín dụng và mức nợ toàn cầu cao cũng khiến nhà đầu tư ưu tiên tài sản thanh khoản hơn so với hàng hóa.
“Điều này có thể tạo áp lực bán đối với kim loại quý trong ngắn hạn, khiến giá của chúng chưa thể tăng vọt trong thời điểm hiện tại”, ông nói thêm.
Theo Viện Tài chính Quốc tế, tổng nợ toàn cầu đã vượt 310.000 tỷ USD, khiến thị trường trở nên “nhạy cảm” hơn trước những biến động về điều kiện tài chính và làm gia tăng nhu cầu về tiền mặt và tài sản ngắn hạn.
 |
| Các thỏi vàng tinh khiết 99,99% tại nhà máy tinh luyện và sản xuất kim loại quý Novosibirsk ở thành phố Novosibirsk, Siberia (Nga) vào năm 2023. Ảnh: Reuters. |
Đồng USD mạnh và lợi suất trái phiếu
Các nhà phân tích cũng chỉ ra yếu tố kinh tế vĩ mô như đồng USD mạnh và lợi suất trái phiếu kho bạc Mỹ cao, đang tạo ra lực cản lớn đối với giá vàng.
“Đà tăng của vàng đang bị giới hạn bởi bối cảnh kinh tế vĩ mô”, Ewa Manthey, chiến lược gia hàng hóa tại ING, nói. “Khi lợi suất trái phiếu tăng và đồng USD mạnh lên, việc nắm giữ các tài sản hàng hóa không sinh lợi như vàng trở nên kém hấp dẫn hơn”.
Bà cho biết thêm khẩu vị rủi ro của nhà đầu tư vẫn khá vững. Ngoài ra, dòng tiền vào các quỹ ETF vàng không ổn định cũng đang hạn chế mức tăng của giá. ETF vàng là một loại quỹ đầu tư theo dõi giá vàng, được giao dịch trên sàn chứng khoán giống như cổ phiếu. Khi mua ETF vàng, nhà đầu tư không cần sở hữu vàng vật chất mà thay vào đó là các chứng chỉ quỹ, mỗi chứng chỉ đại diện cho một lượng vàng vật chất được bảo chứng và lưu trữ an toàn.
“Dòng vốn vào các quỹ ETF khá thất thường, điều này cũng hạn chế đà tăng của giá vàng”, bà nói.
Trong khi đó, lợi suất trái phiếu kho bạc Mỹ cao mang lại lợi nhuận hấp dẫn cho các tài sản an toàn, cạnh tranh trực tiếp với vàng trong việc thu hút dòng vốn.
“Chừng nào thị trường vẫn chưa chắc chắn về thời điểm và tốc độ mà Fed nới lỏng chính sách, những yếu tố này sẽ tiếp tục hạn chế đợt tăng giá của vàng”, Manthey cho biết.
Trong những giai đoạn căng thẳng tài chính, nhà đầu tư thường chuyển sang tiền mặt và trái phiếu chính phủ thay vì kim loại quý.
“Đối với nhiều nhà đầu tư, tiền mặt vẫn là vua”, Polleit nói, đồng thời lưu ý USD vẫn là đồng tiền trú ẩn an toàn chiếm ưu thế trên toàn cầu.
Manthey cũng cho biết giới đầu tư đã thể hiện sự ưa thích đối với trái phiếu kho bạc kỳ hạn ngắn và tiền mặt, đặc biệt trong bối cảnh lãi suất cao.
“Trong thời kỳ lãi suất cao, nhà đầu tư có xu hướng chọn tiền mặt, trái phiếu ngắn hạn và USD như những tài sản phòng thủ hấp dẫn hơn ngay lập tức”, bà nói.
Vẫn có dư địa tăng dài hạn
Tuy nhiên, bà cũng lưu ý rằng vàng vẫn được hỗ trợ bởi nhu cầu mang tính cấu trúc từ các ngân hàng trung ương và nhà đầu tư dài hạn muốn đa dạng hóa danh mục đầu tư.
Theo dữ liệu của Hội đồng Vàng Thế giới, trong những năm gần đây, các ngân hàng trung ương đã mua hơn 1.000 tấn vàng mỗi năm, đánh dấu một trong những giai đoạn nhu cầu vàng từ khu vực công mạnh nhất trong nhiều thập kỷ.
 |
| Khách hàng ngắm chọn đồ trang sức bằng vàng trước cửa hàng tại khu chợ Grand Bazaar ở Istanbul, Thổ Nhĩ Kỳ. Ảnh: Reuters. |
Trong tương lai, các nhà phân tích cho rằng một số yếu tố có thể kích hoạt đợt tăng mạnh hơn của kim loại quý.
Manthey cho biết nếu Fed thể hiện rõ hơn việc cắt giảm lãi suất, lợi suất thực giảm hoặc đồng USD suy yếu kéo dài, đà tăng của giá vàng sẽ được hỗ trợ.
“Một bước ngoặt rõ ràng sang cắt giảm lãi suất của Fed, lợi suất thực giảm hoặc USD suy yếu sẽ là những chất xúc tác quan trọng”, bà nói.
Bà cũng cho rằng diễn biến địa chính trị có thể ảnh hưởng đáng kể đến thị trường.
“Nếu rủi ro địa chính trị leo thang đến mức đe dọa trực tiếp tăng trưởng toàn cầu hoặc ổn định tài chính, điều đó có thể thúc đẩy giá vàng”, Manthey cho biết.
Polleit cũng dự đoán giá vàng và bạc sẽ tiếp tục tăng trong trung hạn, khi niềm tin vào tiền pháp định suy yếu.
“Xu hướng tăng của vàng và bạc đã được thiết lập rõ ràng”, ông nói. “Trong 12-24 tháng tới, giá sẽ cao hơn đáng kể so với hiện nay”.
Ông cảnh báo rằng bất ổn địa chính trị sâu hơn, nguy cơ suy thoái kinh tế hoặc khủng hoảng nợ toàn cầu có thể khiến giá kim loại quý tăng nhanh hơn nữa.
“Nếu niềm tin vào hệ thống tiền pháp định tiếp tục suy giảm, giá vàng và bạc có thể đạt những mức mà ngày hôm nay khó có thể tưởng tượng được”, Polleit nói.
Theo ông, giá vàng có thể tăng thêm 10-20% trong 18 tháng tới, có khả năng đạt mức 5.500-6.000 USD/ounce. Trong khi đó, giá bạc có thể tăng lên mức 120-150 USD/ounce trong kịch bản nhu cầu đầu tư gia tăng và niềm tin vào tiền pháp định suy yếu.
Lý giải vận mệnh của các nền kinh tế
Mục Thế giới giới thiệu cuốn “Quốc gia thăng trầm: Lý giải vận mệnh của các nền kinh tế” được NXB Thế giới cho ra mắt vào năm 2018. Tác phẩm làm rõ sự phát triển và đi xuống của nền kinh tế thế giới từ cuối thập niên 1990 đến đầu những năm 2000. Cuốn sách vạch ra 10 quy luật để nhận diện về chu kỳ kinh tế dẫn đến vận mệnh tăng trưởng hay suy thoái của một quốc gia.
> Độc giả có thể xem thêm tại đây.
