Nhiều phụ huynh cho rằng trẻ gầy là do thiếu dinh dưỡng. Thực tế không phải lúc nào cũng vậy. Theo Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), có không ít trường hợp trẻ vẫn ăn uống đầy đủ, không thiếu vi chất nhưng cân nặng vẫn thấp hơn chuẩn.
Theo Baidu Health, bác sĩ Trần Kiệt, Phó Trưởng khoa Nhi tổng hợp, Bệnh viện Hữu nghị Trung - Nhật (Trung Quốc), cho hay trẻ ăn nhiều nhưng vẫn gầy có thể do nhiều nguyên nhân, bao gồm:
Tiêu hóa và hấp thu kém
Hệ tiêu hóa của trẻ em yếu hơn. Các bệnh về đường tiêu hóa như viêm ruột hoặc viêm dạ dày có thể ảnh hưởng đến quá trình tiêu hóa và hấp thu thức ăn, dẫn đến việc cơ thể không sử dụng đủ chất dinh dưỡng.
Ngay cả khi ăn nhiều, trẻ vẫn khó tăng cân. Sự mất cân bằng hệ vi khuẩn đường ruột cũng cản trở quá trình tiêu hóa và hấp thu, ngăn cản việc chuyển hóa chất dinh dưỡng thành năng lượng cần thiết cho cơ thể hiệu quả.
Hoạt động thể chất quá mức
Một số trẻ em vốn năng động và có mức độ hoạt động hàng ngày rất cao. Cơ thể của trẻ tiêu thụ nhiều năng lượng hơn mức chúng nạp vào, điều này có thể dẫn đến việc trẻ ăn nhiều nhưng lại sụt cân thay vì tăng cân.
Chẳng hạn, một số trẻ em yêu thích thể thao tham gia rất nhiều hoạt động chạy, nhảy và chơi đùa mỗi ngày. Điều này nhanh chóng làm cạn kiệt nguồn năng lượng dự trữ và khiến chúng khó tích trữ chất béo.
Yếu tố bệnh tật
Một số bệnh có thể ảnh hưởng đến cân nặng của trẻ. Ví dụ, cường giáp làm tăng tốc độ trao đổi chất và tiêu hao năng lượng quá mức; bệnh tiểu đường ngăn cản cơ thể sử dụng glucose hiệu quả, dẫn đến mất năng lượng, và ngay cả khi tăng lượng thức ăn, cân nặng cũng không tăng. Ngoài ra, một số bệnh mạn tính như bệnh lao cũng có thể liên tục làm suy giảm năng lượng của cơ thể.
 |
| Nhiều trẻ được ăn đầy đủ dưỡng chất nhưng vẫn gầy có thể do yếu tố di truyền, khả năng hấp thụ của cơ thể hay nhiều vấn đề bệnh tật. Ảnh: Freepik. |
Yếu tố di truyền
Nếu một hoặc cả hai bố mẹ đều tương đối gầy, đứa trẻ cũng có thể ăn nhiều nhưng khó tăng cân do ảnh hưởng của yếu tố di truyền. Yếu tố di truyền này có thể biểu hiện ở các khía cạnh như trao đổi chất và phân bố mỡ.
Trẻ bị nhiễm giun sán
Nhiễm giun sán khiến cho khả năng hấp thu các chất dinh dưỡng bị giảm đi, ảnh hưởng đến sức khỏe và sự phát triển thể chất của bé. Trẻ bị nhiễm giun sán thường gầy gò, ốm yếu, chậm tăng cân, có khi biếng ăn và dễ nôn mửa. Một số dấu hiệu nhiễm giun khác bao gồm thường xuyên đau bụng quanh rốn, rối loạn tiêu hóa, đi phân lỏng.
Giun sán có thể bị nhiễm qua đường ăn uống, do ăn thức ăn không sạch, chưa chín kỹ, uống nước chưa đun sôi, ăn các loại rau sống chưa được rửa sạch. Trẻ cũng dễ bị nhiễm giun khi đưa đồ chơi bẩn vào miệng, cầm nắm thức ăn khi tay còn bẩn.
Yếu tố tâm lý
Tình trạng căng thẳng, lo lắng hoặc stress kéo dài có thể ảnh hưởng đến sự thèm ăn và chức năng tiêu hóa của trẻ. Ngay cả khi trẻ có vẻ ăn nhiều, khả năng hấp thụ chất dinh dưỡng của cơ thể thực tế có thể bị ức chế, dẫn đến tình trạng không tăng cân.
Trong cuộc sống hàng ngày, cha mẹ nên chú ý đến chế độ ăn uống của con, đảm bảo cung cấp đầy đủ các chất dinh dưỡng cân bằng, bao gồm nhiều protein, chất béo và carbohydrate. Đồng thời, hãy đảm bảo con ngủ đủ giấc, vì giấc ngủ ngon giúp phục hồi sức khỏe và điều hòa hormone.
Nếu tình trạng sụt cân bất thường của trẻ kéo dài, nên đưa con đến gặp bác sĩ ngay lập tức để loại trừ các bệnh lý tiềm ẩn và điều chỉnh chế độ ăn uống dưới sự hướng dẫn của bác sĩ.
Cuốn sách Đứa trẻ khỏe mạnh về cảm xúc mang tới cái nhìn toàn diện hơn về vai trò của việc giáo dục trong quá trình định hình tính cách của con trẻ. Trong hành trình nuôi dưỡng một đứa trẻ việc xây dựng một thế giới tinh thần phong phú, quan trọng không kém gì quá trình phát triển về thể chất tới cho các bà mẹ nhiều kiến thức hữu ích trong năm đầu nuôi con.
