Việc trẻ sử dụng điện thoại, máy tính bảng ngày càng phổ biến khiến nhiều phụ huynh lo ngại về tác động đối với sức khỏe. Nếu tiếp xúc màn hình quá lâu, trẻ không chỉ gặp các vấn đề về mắt như khô mắt, cận thị mà còn có nguy cơ bị ảnh hưởng đến sự phát triển não bộ, khả năng tập trung và cảm xúc.
Trong bối cảnh thiết bị điện tử xuất hiện ở hầu hết gia đình, việc kiểm soát thời gian sử dụng màn hình của trẻ được xem là yếu tố quan trọng để bảo vệ sức khỏe thể chất và tinh thần.
Xem điện thoại nhiều ảnh hưởng thế nào đến mắt trẻ?
Theo Healthy Children, trẻ em là trường hợp dễ bị ảnh hưởng bởi màn hình điện tử do mắt vẫn đang trong quá trình phát triển.
Gây mỏi mắt, khô mắt
Một trong những vấn đề thường gặp nhất là tình trạng mỏi mắt kỹ thuật số. Khi nhìn điện thoại quá lâu, trẻ có xu hướng chớp mắt ít hơn bình thường khiến nước mắt bốc hơi nhanh, từ đó gây khô mắt, cay mắt, nhức mắt hoặc đau đầu. Viện Hàn Lâm Nhi khoa Mỹ (AAP) cho biết việc nhìn màn hình liên tục trong thời gian dài có thể khiến mắt phải điều tiết quá mức và gây cảm giác mệt mỏi.
Làm tăng nguy cơ cận thị
Việc tập trung nhìn ở khoảng cách gần trong thời gian dài còn làm tăng nguy cơ cận thị ở trẻ. Nhiều nghiên cứu cho thấy trẻ ít vận động ngoài trời và thường xuyên sử dụng điện thoại, máy tính bảng có nguy cơ cận thị sớm cao hơn. Đặc biệt, khi thói quen này kéo dài, độ cận có thể tăng nhanh theo thời gian.
Gây nhìn mờ tạm thời
Một số trẻ cũng gặp tình trạng nhìn mờ tạm thời sau khi dùng điện thoại quá lâu. Nguyên nhân là cơ chế điều tiết của mắt bị co cứng, khiến mắt khó chuyển đổi từ nhìn gần sang nhìn xa.
 |
| Trẻ sử dụng điện thoại quá nhiều có thể ảnh hưởng đến sức khỏe, đặc biệt là thị lực và não bộ. Ảnh: Shutterstock. |
Ảnh hưởng đến não bộ của trẻ như thế nào?
Không chỉ tác động đến thị lực, nhiều nghiên cứu cho thấy việc sử dụng thiết bị điện tử quá mức còn có thể ảnh hưởng đến sự phát triển não bộ của trẻ.
Ảnh hưởng khả năng ngôn ngữ và học tập
Trẻ sử dụng màn hình hơn 2 giờ mỗi ngày có điểm số thấp hơn trong các bài kiểm tra về ngôn ngữ và tư duy. Một số trường hợp sử dụng màn hình quá nhiều còn ghi nhận hiện tượng mỏng vỏ não - khu vực liên quan đến khả năng suy nghĩ, kiểm soát hành vi và xử lý thông tin.
Giảm khả năng tập trung
Nhiều nghiên cứu ghi nhận việc tiếp xúc màn hình kéo dài có thể làm giảm khả năng tập trung ở trẻ. Trẻ thường xuyên xem video ngắn hoặc thay đổi nội dung liên tục dễ hình thành thói quen chú ý ngắn hạn, khó duy trì sự tập trung khi học tập.
Ảnh hưởng phát triển cảm xúc và kỹ năng xã hội
Nhiều nghiên cứu trên PubMed ghi nhận mối liên hệ giữa thời gian màn hình kéo dài với nguy cơ lo âu, căng thẳng và dễ cáu gắt ở trẻ em. Khi dành quá nhiều thời gian cho điện thoại, trẻ có thể giảm tương tác trực tiếp với cha mẹ và bạn bè, từ đó ảnh hưởng đến khả năng giao tiếp xã hội.
Ảnh hưởng sự phát triển não
Đối với trẻ nhỏ, các chuyên gia cho rằng não bộ phát triển tốt nhất thông qua hoạt động vui chơi, giao tiếp và khám phá thực tế. Nếu trẻ phụ thuộc quá nhiều vào màn hình từ sớm, quá trình học hỏi và phát triển kỹ năng có thể bị ảnh hưởng.
Trẻ em không phải sinh ra đã khỏe mạnh về cảm xúc, trẻ phải được tôi luyện. Trẻ cần được nuôi dưỡng và dạy bảo các kỹ năng xác định cảm xúc của mình và thể hiện ra theo cách tích cực, từ đó, trẻ có thể kết nối với những người khác theo cách thông minh về cảm xúc.
Cuốn sách Đứa trẻ khỏe mạnh về cảm xúc mang tới cái nhìn toàn diện hơn về vai trò của việc giáo dục trong quá trình định hình tính cách của con trẻ. Trong hành trình nuôi dưỡng một đứa trẻ việc xây dựng một thế giới tinh thần phong phú, quan trọng không kém gì quá trình phát triển về thể chất tới cho các bà mẹ nhiều kiến thức hữu ích trong năm đầu nuôi con.
