Mùa thu Hà Nội khiến lòng người say đắm. Ảnh: interactive/vna.

Gió như là không có gió. Chẳng hiểu thảm cỏ may tím biếc đã già rung rinh khắp triền đê kia cứ xuyên những cái ghim vào ống chân người qua lại để theo về nhà tránh cái rét mùa đông sắp đến có liên quan gì với làn gió heo may.

Thứ gió dịu êm bắt hồn người gợi nhớ một ai xa, bắt tình mình thao thức dưới tấm chăn đơn mỏng nhè nhẹ, bắt tàu lá ráy xanh óng, mượt như xa tanh ôm ấp lấy những hạt ngọc xanh cốm Vòng có thắt lưng chữ thập bằng sợi rơm tái màu xanh lá mạ... hay không?

Heo may là tín sứ của giao mùa, báo tin rằng sắp đến ngày Lập đông có mưa phùn gió bấc xen kẽ những ngày ong ong khô có nắng hanh vàng, vàng như sắc hoa hòe, để mẹ ta mang khăn áo ra phơi cho hết mùi băng phiến từ năm cũ... báo rằng có những cô gái ròng ròng nước mắt mừng vui được bước lên xe hoa để làm người phụ nữ, báo rằng bãi biển đã vắng người nhưng quán cà phê trong ngõ nhỏ thì thêm hấp dẫn...

Gió. Mà như không có gió. Gió tan ra như hương trời, không nóng, không lạnh, chỉ đủ rợn da gà gợi cảm. Một sớm nào chợt thức, thay cho tia nắng mặt trời le lói hừng đông quen thuộc là những sợi gió bay êm không tiếng động, chỉ khẽ lay động lá màn xanh bằng liễu dệt ngoài kia trong màu trời nắng.

Ta gặp lại hồ Gươm đầy sóng, đầy trời, đầy mát, cứ như là nghìn tấm mai rùa thần cùng nhau đội nước cao lên cho sóng sánh mùa thu, cho thi nhân hái thơ, cho người tình hẹn gặp, cho thành phố giãn bớt căng thẳng, cho những đàn cà kếu sang nam...

Ta được ăn mùa thu qua vị mặn cá bống kho khô với hạt tiêu thơm dịu mà người vợ Hà Nội biết tính chồng kỹ ăn, cần hưởng ứng mùa sang bằng gia vị một cách cầu kỳ như nghi lễ. Thế là lại nhớ mẹ ta xưa, mùa như thế, mẹ hầm cá rô ron trong căn bếp có thùng trấu, đống rơm, ông đồ rau đất. Hầm cá bằng bếp trấu.

Tay mẹ như có phép tiên nên cá không còn xương, hay là gió heo may về đã thả sợi dây cước, câu con cá rô xù bạc cả cái đầu đen nháy. Người ta bảo chỉ khi có gió heo may về, đi câu cá rô mới là niềm say mê thú vị nhất, vì sẽ được giật luôn tay.

Thành phố, chưa phải mùa cây khô lá vàng. Có những người phụ nữ đã qua thì sinh nở nhưng lại ở thời kỳ rực rỡ nhất của sắc vóc mê hồn. Tóc cứ óng mượt. Da cứ căng đầy. Má cứ hồng tươi. Đôi cánh tay tròn mướt mát và đôi mắt long lanh...

Mùa heo may, thành phố là người phụ nữ như thế qua những con mắt lá đa tình tở mở. Heo may chỉ đủ cho vẫy tay long não, chơm chớp hàng me, rì rào rặng sấu, ngăn ngắt xà cừ trong khi hoa sữa còn mơ màng, còn mải mê làm nụ...