|
| Hải hiện kinh doanh homestay, quán cà phê ở Phú Thọ. |
Đầu tháng 11, khi đợt không khí lạnh đầu tiên tràn về miền Bắc, khu homestay của Nguyễn Văn Hải (sinh năm 1996) ở thôn Mừng, xã Cao Phong (Hòa Bình cũ, nay thuộc tỉnh Phú Thọ) lại chịu ảnh hưởng bởi gió mạnh. Một mái nhà bị tốc, cây cối gãy đổ, chiếc biển hiệu "tơi tả" do mưa lớn.
Hải mất 3 ngày dọn dẹp, sửa chữa, song một phần mái vẫn chưa thể khắc phục hoàn toàn. Nhưng khác với những lần đầu gặp sự cố, lần này anh không còn quá hoảng hốt. Sau gần 2 năm sống trên núi, chàng trai đã quen với việc thời tiết bất ngờ làm xáo trộn kế hoạch kinh doanh.
Đây cũng là một trong nhiều khó khăn Hải phải đối mặt kể từ khi rời công việc marketing tại Hà Nội vào cuối năm 2024, trở về quê mở homestay. Từ một nhân viên văn phòng, anh học cách sửa điện, đường nước, sửa nhà, chăm cây và tự xoay xở với những khoản chi phí phát sinh.
"Có thời điểm tôi sụt hơn 10 kg. Bạn bè lên chơi còn hỏi sao cuộc sống khổ thế. Nhưng thực ra tôi không thấy khổ, mà còn vui vì được làm những gì mình thích", Hải chia sẻ với Tri Thức - Znews.
Rời Hà Nội sau 10 năm
Trước khi trở về Hòa Bình cũ, Hải có gần 10 năm học tập, sinh sống tại Hà Nội, trong đó nhiều năm làm marketing. Anh từng giữ vị trí phó phòng một công ty với thu nhập ổn định.
Tháng 8/2024, Hải lần đầu tìm đến thôn Mừng, cách nhà khoảng 35 km, để nghỉ ngơi. Đến tháng 9 cùng năm, khi rơi vào trạng thái kiệt sức vì công việc, anh quay lại lưu trú thêm 10 ngày.
|
| Hải từng có công việc ổn định trong ngành marketing ở Hà Nội. |
"Hay là em về đây luôn rồi làm du lịch nhỉ, ở đây thích quá", Hải buột miệng trong một lần trò chuyện với chủ khu nhà anh thuê.
"Tốt quá, chỗ này gia đình chị cũng ít sử dụng, em về đây đi", chủ nhà hưởng ứng. Khi đó, chàng trai sinh năm 1996 cũng nhen nhóm ý định cải tạo nơi này thành homestay vì nhìn thấy tiềm năng kinh doanh.
Nói là làm, Hải trở lại Hà Nội xin nghỉ việc, hoàn tất bàn giao vào tháng 10 rồi rời thủ đô. Sau một tháng rưỡi gấp rút sửa sang, homestay của anh chính thức đón khách.
Quyết định nhanh chóng của Hải cũng khiến gia đình bất ngờ. Ban đầu, mẹ anh vui vì con trai trở về gần nhà. Tuy nhiên, khi lên thăm nơi con lựa chọn sinh sống, bố mẹ lại lo lắng. Khu nhà nằm trên đồi, cách trung tâm khoảng 15 km, xung quanh thưa thớt dân cư. Thời điểm ấy, gần như chỉ có nơi anh ở sáng đèn vào buổi tối. Bố mẹ không hiểu vì sao con trai từ bỏ công việc ổn định để lên núi sống một mình, tại nơi chưa có nhiều khách du lịch.
Bản thân Hải cũng phải làm quen với sự thay đổi đột ngột. Ở Hà Nội, anh thường rời nhà lúc 7h, trở về khoảng 18h, sau đó tiếp tục làm thêm đến khuya. Khi chuyển về quê, nhịp sống chậm lại nhưng khối lượng công việc chân tay tăng lên đáng kể.
Từ chỗ chỉ phụ trách một mảng công việc tại công ty, Hải phải tự sửa nhà, điện nước, trồng cây, giặt giũ, dọn phòng, nấu ăn và chăm sóc khách. Những việc không biết làm, anh phải thuê người, kéo theo nhiều khoản chi ngoài dự tính.
![]() ![]() ![]() ![]() |
Chàng trai sinh năm 1996 phải tự lo liệu mọi thứ khi về làm homestay. |
Dù có tiền tiết kiệm, Hải sớm nhận ra số vốn ban đầu không đủ để thực hiện tất cả ý tưởng. Chi phí cải tạo, bảo trì và vận hành liên tục phát sinh, trong khi lượng khách chưa ổn định. Có thời điểm, anh phải tính toán từng khoản chi tiêu và sụt từ 62 kg xuống còn khoảng 51-52 kg.
"Tôi từng nghĩ mình chọn sai, nhưng không phải sai khi quyết định về quê mà là sai ở cách làm. Tôi muốn cuộc sống thư thả hơn nhưng lại ôm hết mọi việc vào người", anh nói.
Sau một thời gian, Hải thay đổi cách vận hành, nhờ gia đình hỗ trợ và thuê thêm người dân địa phương. Hiện khu homestay có một lao động thường xuyên và một người làm bán thời gian, chủ yếu phụ trách chăm sóc cảnh quan, vệ sinh phòng ốc.
Dù vậy, công việc kinh doanh trên núi vẫn tiềm ẩn nhiều rủi ro. Hải nhớ nhất trận mưa bão Yagi khiến cả 4 mái nhà đều bị tốc. Khi ấy, homestay vẫn có khách lưu trú. Đường đi bị chia cắt, mọi người phải ở lại trong khu nhà xây kiên cố, ăn mì tôm và trứng suốt 4 ngày.
Những trải nghiệm ấy khiến Hải thận trọng hơn trong việc chuẩn bị cơ sở vật chất, ứng phó thời tiết và quản lý chi phí. Anh cũng dần hiểu rằng cuộc sống ở quê không đồng nghĩa với việc ít áp lực hơn, mà là phải đối diện với những khó khăn khác.
|
| Homestay của Hải hiện hoạt động ổn định sau hơn 1 năm. |
Đưa khách về thôn Mừng
Sau gần hai năm hoạt động, homestay đã thay đổi đáng kể so với khu nhà nhỏ ban đầu. Ông chủ sinh năm 1996 cải tạo cảnh quan, bổ sung không gian sinh hoạt, khu vực ăn uống và các hạng mục phục vụ du khách. Sức chứa tăng từ khoảng 12 lên 30 người.
Ngoài homestay, anh còn phát triển một quán cà phê, có thêm một người cộng tác vận hành. Tuy nhiên, điều Hải dành nhiều tâm sức không chỉ là mở rộng công việc kinh doanh riêng mà còn là đưa nhiều du khách biết đến thôn Mừng.
Theo anh, khi mới chuyển đến, khu vực này chủ yếu có hoạt động nông nghiệp, một số ruộng hoa và điểm chụp ảnh tại cây đa cô đơn. Người dân phần lớn làm ruộng, đi rừng hoặc làm công nhân. Các dịch vụ phục vụ du khách còn hạn chế.
Nhận thấy tiềm năng từ cảnh quan ruộng bậc thang và văn hóa bản địa, Hải bắt đầu trao đổi với người dân về việc tổ chức các mùa hoa, mùa lúa xen kẽ để duy trì sức hút du lịch trong năm. Anh cũng đầu tư thực hiện tuyến đường cờ Tổ quốc dài gần 3 km dẫn vào khu vực tham quan, tạo thêm điểm nhấn cảnh quan.
|
| Hải khởi xướng làm con đường cờ Tổ quốc để khách check-in. |
Tuy nhiên, không phải đề xuất nào cũng được đón nhận ngay. Thời gian đầu, nhiều người lớn tuổi còn dè chừng người mới đến, chưa hiểu mục đích của việc phát triển du lịch, thậm chí lo ngại quyền lợi đất đai và nguồn thu bị ảnh hưởng.
"Tôi mất gần một năm để bà con thay đổi cách nhìn. Trước đây, có người gặp khách du lịch còn ngại, không muốn trò chuyện. Khi thấy khách đến nhiều hơn và có thêm nguồn thu, mọi người mới dần cởi mở", anh nói.
Theo Hải, hiện hoạt động tham quan ruộng hoa có mức vé khoảng 20.000-30.000 đồng/người, do hợp tác xã địa phương tổ chức thu và phân chia cho các hộ tham gia. Một số gia đình cũng bắt đầu mở quán nước, hàng ăn, quán cà phê hoặc đầu tư dịch vụ lưu trú.
Với kinh nghiệm nhiều năm làm marketing, Hải tận dụng mạng xã hội để quảng bá cảnh quan, đời sống và các hoạt động của xóm. Anh chủ động quay video, xây dựng nội dung về mùa lúa, mùa hoa thay vì chỉ tập trung giới thiệu homestay.
Bên cạnh đó, chàng trai tổ chức hai buổi hướng dẫn thanh niên địa phương quay dựng video và xây dựng kênh TikTok. Theo Hải, có hai người tham gia đã bước đầu khai thác mạng xã hội để giới thiệu quán ăn, quán nước của gia đình và tạo thêm nguồn thu.
Gần đây, anh tiếp tục khởi xướng một hoạt động truyền thông kéo dài 100 ngày, cùng những người bạn tự bỏ kinh phí đi trải nghiệm, giới thiệu các điểm đến tại Hòa Bình cũ. Hải mong những kỹ năng tích lũy từ thời làm marketing có thể giúp người dân chủ động hơn trong việc quảng bá sản phẩm, dịch vụ.
Sau gần hai năm, sự gắn bó với thôn Mừng cũng mang đến cho Hải những mối quan hệ đáng quý. Nhớ lần bị ốm, anh nhờ một người thường đến dọn dẹp mua giúp thuốc. Biết chuyện, người này nấu cả cơm mang sang. Những ngày sau, hàng xóm thay nhau đến chăm sóc, dọn nhà và chuẩn bị bữa ăn cho anh suốt một tuần.
"Đó là một trong những kỷ niệm khiến tôi muốn ở lại đây. Mọi người không nói nhiều nhưng quan tâm nhau bằng những việc rất cụ thể", Hải kể.
|
| Chàng trai 30 tuổi hài lòng với cuộc sống sau khi rời thủ đô. |
Trao đổi với Tri Thức - Znews, ông Bùi Chính Quyền, Trưởng thôn Mừng, đánh giá Hải là một trong những người trẻ nhiệt huyết, tích cực tham gia các hoạt động phát triển du lịch tại địa phương.
Theo ông Quyền, du lịch cộng đồng tại thôn còn khá mới, trong khi địa phương có nhiều tiềm năng khai thác. Thời gian qua, Hải không chỉ kinh doanh homestay mà còn tham gia quảng bá điểm đến, phối hợp với các hoạt động cộng đồng và phong trào Đoàn tại địa phương, góp phần tạo thêm cơ hội việc làm cho người dân.
"Bạn Hải rất hòa đồng, nhiệt tình với bà con. Địa phương đang cần những người trẻ năng động, sáng tạo, dám nghĩ dám làm như vậy để phát triển du lịch", ông Quyền chia sẻ.
Sau hai năm, hiện bố mẹ cũng dần yên tâm với lựa chọn của Hải. Cuối tuần, họ thường lên thăm, bố xem có hạng mục nào cần sửa chữa, còn mẹ phụ giúp khi homestay đông khách.
Nhìn lại hành trình rời phố, Hải thừa nhận công việc hiện tại không hẳn nhẹ nhàng hơn thời làm văn phòng. Có ngày anh phải làm từ sáng sớm đến tối muộn, nhất là khi đón đoàn khách đông. Bù lại, anh có thể chủ động sắp xếp thời gian và dành công sức cho những điều mình muốn theo đuổi.
"Tôi nghĩ tự do phải đi kèm với kỷ luật. Ở đây vẫn vất vả, nhưng tôi được làm công việc mình thích. Nếu có điều gì tiếc nuối thì có lẽ là đã không trở về sớm hơn", anh chia sẻ.
Sau chuỗi ngày rối loạn lo âu, mất ngủ, sợ hãi, Đặng Phước Thắng (TP.HCM) tìm đến sách và ngành tâm lý học để chữa lành. Nếu cuốn Sang chấn tâm lý - Hiểu để chữa lành giúp anh hiểu về những tổn thương và chọn cách sống hạnh phúc hơn, Bạn không thông minh lắm đâu và Bạn đã đỡ ngu ngơ hơn rồi đấy là cách tiếp cận tâm lý học hài hước nhưng sâu sắc trong các mối quan hệ thường ngày.



