Bạn có thể chuyển sang phiên bản mobile rút gọn của Tri thức trực tuyến nếu mạng chậm. Đóng

Sống thọ hơn nhờ thực phẩm tí hon phổ biến khắp thế giới

Giá rẻ, dễ tìm và quen thuộc trong bữa cơm hàng ngày, các loại đậu được xem là "siêu thực phẩm" giúp tăng tuổi thọ và bảo vệ sức khỏe.

Các loại đậu có rất nhiều công dụng có lợi cho sức khỏe.

Một bài báo có tiêu đề “Họ đậu: Yếu tố dự báo thuộc chế độ ăn quan trọng nhất về khả năng sống sót ở người cao tuổi thuộc các dân tộc khác nhau” (Legumes: The Most Important Dietary Predictor of Survival in Older People of Different Ethnicities) đã trình bày chi tiết một nghiên cứu xem xét năm đoàn hệ ở Australia, Hy Lạp, Nhật Bản và Thụy Điển.

Trong số các yếu tố thực phẩm được điều tra, yếu tố duy nhất được phát hiện có tương quan nhất quán và đáng kể với sống thọ hơn là lượng đậu tiêu thụ, cho dù đó là người Thụy Điển ăn đậu pinto và đậu tách, người Nhật ăn đậu nành hay người Hy Lạp ăn đậu lăng, đậu gà và đậu trắng.

Các nhà nghiên cứu đã xác định ăn thêm mỗi 20 gam đậu mỗi ngày giảm 8% nguy cơ tử vong, tương đương khoảng hai muỗng canh. Điều này nhất quán với dữ liệu từ Nghiên cứu gánh nặng bệnh tật toàn cầu cho thấy khi xem xét tất cả các loại thực phẩm, ăn nhiều đậu hơn sẽ giúp đạt được mức tăng tuổi thọ lớn nhất.

Ở Mỹ, trong hơn một thập kỷ nay, chính phủ liên bang đã khuyến khích người Mỹ xây dựng những bữa ăn lành mạnh bằng chiến dịch MyPlate sử dụng hướng dẫn trực quan về một đĩa ăn tối. Rau củ và ngũ cốc nguyên hạt nên chiếm phần lớn lượng calo, trái cây và đạm chiếm phần còn lại. Họ đậu được đối xử đặc biệt, thuộc cả nhóm đạm và nhóm thực vật.

Họ đậu rất giàu đạm, kẽm và sắt, không thua gì các nguồn đạm khác như thịt, trong khi rất nghèo natri và chất béo bão hòa và không có cholesterol. Nhưng chúng cũng rất giàu các dưỡng chất có nhiều trong giới thực vật, như chất xơ, kali và folate, khiến đậu trở thành một trong những món hời lớn nhất về mật độ dinh dưỡng trên mỗi đôla.

Ở Costa Rica, các nhà nghiên cứu đã phát hiện những người ăn đậu mỗi ngày có nguy cơ đau tim thấp hơn 38% những người không ăn, và đó là đã tính đến chất béo bão hòa và cholesterol, nên kết quả này rõ ràng không phải chỉ vì ăn đậu thay vì ăn thịt bò. Các thử nghiệm ngẫu nhiên có đối chứng cách đây khoảng 60 năm đã chứng minh chúng ta có thể giảm bớt các yếu tố nguy cơ tim mạch, như nồng độ cholesterol, huyết áp và chỉ dấu viêm, chỉ bằng cách ăn đậu, thường là khoảng một chén mỗi ngày trong 4-8 tuần.

Một nghiên cứu cho thấy ăn hai phần đậu trắng, đậu gà, đậu lăng và đậu tách mỗi ngày giúp cải thiện nồng độ cholesterol đáng kể đến mức nhiều người tham gia, từ 50 tuổi trở lên, đã ra khỏi phạm vi cần được kê đơn thuốc statin giảm cholesterol. Hàng chục thử nghiệm ngẫu nhiên có đối chứng phát hiện đậu nành giúp giảm cholesterol và huyết áp, nhưng tổng hợp từ hơn 60 thử nghiệm ngẫu nhiên có đối chứng cho thấy các loại đậu khác cũng giúp giảm cholesterol, cũng như cải thiện đường huyết và nồng độ insulin.

Bất chấp bằng chứng thuyết phục, các cuộc khảo sát cho thấy hầu hết người tiêu dùng Mỹ không biết đến những lợi ích này. Họ không biết về đậu.

Trong một số nghiên cứu, người ta đã thay thế thịt bằng đậu, khiến không thể tách bạch tác dụng do ăn nhiều đậu hơn với tác dụng do giảm ăn thịt. Tuy nhiên, ngay cả các nghiên cứu can thiệp cho đậu trắng, đậu gà hoặc đậu lăng “đọ sức” với các thực phẩm tốt cho sức khỏe khác, như ngũ cốc nguyên hạt, cũng cho thấy cải thiện nồng độ cholesterol, huyết áp và giảm cân.

Một nghiên cứu đặc biệt hữu ích đã thêm đậu gà vào chế độ ăn trong năm tháng, dẫn đến nồng độ cholesterol nhìn chung giảm từ mức điển hình ở các nước phương Tây (khoảng 206 mg/ dL) xuống còn khoảng 160, gần với mức lý tưởng dưới 150. Điều thú vị là nghiên cứu này được tiến hành ở miền bắc Ấn Độ, vì vậy nồng độ cholesterol của những người tham gia thực sự bắt đầu ở mức trung bình là 123. Chỉ sau khi thêm thật nhiều chất béo bão hòa vào chế độ ăn, họ mới có thể tăng nồng độ cholesterol lên mức điển hình của người Mỹ để kiểm tra tác dụng của đậu gà.

Vì vậy, nếu giải pháp tối ưu là ăn uống lành mạnh hơn ngay từ đầu thì tại sao lại không ăn uống lành mạnh hơn với hummus - chế độ ăn ít chất béo bão hòa và nhiều đậu?

Cuốn sách Ăn gì không già của bác sĩ Michael Greger phân tích hàng nghìn nghiên cứu khoa học về dinh dưỡng để chỉ ra những thực phẩm và thói quen ăn uống có thể góp phần làm chậm quá trình lão hóa, giảm nguy cơ bệnh mạn tính và kéo dài tuổi thọ. Bác sĩ Michael Greger cũng là người sáng lập NutritionFacts.org, nền tảng phi lợi nhuận chuyên phổ biến các bằng chứng khoa học về dinh dưỡng và sức khỏe.

7 dấu hiệu cho thấy bạn đang tự ngược đãi chính mình

Theo bác sĩ Judith Joseph, nhiều người âm thầm tự làm tổn thương bản thân bằng cách luôn đặt nhu cầu của người khác lên trước và xem nhẹ giá trị của mình.

Michael Greger

NXB Trẻ

Bình luận

SÁCH HAY

Đại hội Hội Xuất bản Việt Nam lần thứ V

Đại hội Hội Xuất bản Việt Nam lần thứ V

0

Việc chuyển đổi mô hình hoạt động có thể giúp đơn vị xuất bản chủ động sản xuất từ sách giấy, ebook cho đến sách nói để tạo sự sôi nổi và đa dạng cho thị trường.

BOOK SPACE

BOOK SPACE

0

Trong văn phòng ở Hà Nội, biên tập viên Nguyễn Hoàng Diệu Thủy chia sẻ về không gian làm việc, những bản thảo, giá sách và niềm vui của một nghề thầm lặng.

Nghề viết văn

Nghề viết văn

0

Nhiều nhà văn có con đường học vấn khá sâu rộng, ngược lại một số người chủ yếu tự học và viết bằng trải nghiệm. Các nhà văn sẽ tự học bằng việc đọc, nó giúp họ tích lũy tri thức.

Sống một đời xứng đáng

Sống một đời xứng đáng

0

Chừng nào mẹ còn năng lượng, thì chừng đó mẹ còn có quyền quyết định tiếp tục dùng nó để mang lại niềm vui cho chính mình và những người xung quanh. Thấy hai cha con tôi cười phá lên, với mẹ, thế là xứng đáng.

Vũ trụ tuần hoàn

Vũ trụ tuần hoàn

0

Sau khoảng một nghìn tỷ năm hoặc hơn, một vụ nổ lớn mới xảy ra và một chu kỳ mới bắt đầu.

Giải mã hoóc-môn dopamine

Giải mã hoóc-môn dopamine

0

Nhân vô thập toàn, con người ai cũng có khuyết điểm. Có điều cách bạn đối diện với nó ảnh hưởng rất nhiều từ thái độ sống mà chúng ta được cha mẹ hình thành tự nhỏ.

6 vật liệu định hình văn minh nhân loại

6 vật liệu định hình văn minh nhân loại

0

Nó nhẹ đến mức nổi trên dầu, mềm đến mức có thể cắt bằng dao nhà bếp, nhưng lại phản ứng mạnh đến mức sôi sục và phát nổ khi tiếp xúc với nước và không khí.

Điểm kỳ dị đã cận kề

Điểm kỳ dị đã cận kề

0

Ray Kurzweil dự đoán đầu những năm 2040, các nano robot sẽ có thể đi vào não bộ của người còn sống và sao chép toàn bộ dữ liệu tạo nên ký ức và tính cách của người gốc.