Từng nhiều lần tham gia nghiên cứu và xây dựng quy hoạch đô thị cho tỉnh Quảng Ninh, TS.KTS Trương Văn Quảng, Phó Tổng Thư ký Hội Quy hoạch Phát triển Đô thị Việt Nam, nhận định siêu đô thị Vinhomes Global Gate Hạ Long có đầy đủ tiềm năng trở thành cực tăng trưởng mới, góp phần định hình chuẩn sống bền vững cho vùng thủ đô trong kỷ nguyên mới.
Lõi đô thị Hà Nội chạm trần phát triển
- Hà Nội đang đối mặt tình trạng quá tải kép về hạ tầng và môi trường. Do đó, phát triển đô thị vệ tinh không còn là lựa chọn, mà trở thành xu thế tất yếu. Ông đồng tình nhận định này?
- Cách nói “không còn là lựa chọn mà là xu thế tất yếu” nghe có vẻ mạnh và trực diện, nhưng với các đô thị truyền thống như Hà Nội, tôi cho rằng khá sát thực tế.
Dưới góc độ quy hoạch, đô thị vệ tinh là đô thị nằm trong vùng ảnh hưởng của đô thị trung tâm lớn, được quy hoạch phát triển tương đối độc lập về chức năng kinh tế - xã hội, hạ tầng kỹ thuật và dịch vụ. Mục tiêu là chia sẻ dân số, việc làm và chức năng đô thị với khu vực trung tâm, qua đó giảm tải cho đô thị lõi.
- Ông có thể lý giải cụ thể hơn về tính tất yếu này?
- Thứ nhất, lõi đô thị Hà Nội đã chạm trần phát triển. Quỹ đất dần cạn kiệt, hạ tầng hiện hữu không còn đáp ứng được quy mô dân số. Việc nâng cấp trong khu vực lõi đòi hỏi chi phí rất lớn.
Thứ hai, các vấn đề như ô nhiễm không khí, rác thải, tiếng ồn, thiếu không gian xanh đều mang tính hệ thống. Giãn dân ra các đô thị vệ tinh là giải pháp giúp giảm mật độ tập trung và tạo điều kiện thiết kế môi trường sống tốt hơn ngay từ đầu.
Thứ ba là sự thay đổi trong cấu trúc kinh tế. Trước đây, mọi hoạt động tập trung vào khu vực trung tâm, nhưng hiện nay, với sự phát triển của công nghệ và logistics, nhiều ngành không còn phụ thuộc vào vị trí lõi, qua đó giảm nhu cầu di chuyển vào trung tâm.
 |
| Đô thị lõi Hà Nội đang quá tải kép từ hạ tầng và môi trường. |
Thứ tư, hạ tầng giao thông vùng cho phép phát triển theo mô hình đa cực. Khi Hà Nội hoàn thiện các tuyến vành đai, trục hướng tâm cao tốc, đường sắt đô thị liên vùng, khoảng cách vật lý sẽ không còn là rào cản lớn.
Thứ năm, các đô thị lớn trên thế giới như Tokyo, Seoul, Paris, London đã chuyển sang mô hình vùng đô thị với các đô thị vệ tinh từ lâu. Nếu không chuyển đổi, Hà Nội có nguy cơ rơi vào vòng lặp tắc nghẽn, ô nhiễm, chi phí sống cao trong khi chất lượng sống suy giảm.
Thứ sáu, yêu cầu về chất lượng sống và năng lực cạnh tranh đô thị ngày càng cao. Người dân không chỉ cần nơi ở mà còn cần môi trường sống chất lượng và hệ tiện ích đầy đủ.
Thực tế, Hà Nội đã nhiều lần đặt ra định hướng phát triển đô thị vệ tinh, song việc triển khai còn hạn chế do cả nguyên nhân chủ quan và khách quan. Đây cũng là lý do Vinhomes Global Gate Hạ Long được kỳ vọng góp phần giải quyết thách thức của quá trình đô thị hóa.
Đô thị vệ tinh “sống động, độc lập” cho vùng thủ đô
- Đâu là những yếu tố giúp siêu đô thị này có thể trở thành đô thị vệ tinh “sống động, độc lập”, thay vì chỉ là “đô thị ngủ” hoặc điểm đến du lịch, thưa ông?
- Cân bằng giữa nhà ở - dịch vụ - việc làm là điểm mạnh của Vinhomes trong nhiều dự án trước đây. Với quy hoạch “all-in-one”, dự án không chỉ là nơi ở mà còn tích hợp đầy đủ chức năng kinh tế - tài chính - thương mại và tạo việc làm đa dạng. Điều này giúp giải quyết bài toán “đô thị ngủ”.
Thứ nhất, dự án được quy hoạch với khu trung tâm tài chính (CBD) quy mô lớn, gồm các tòa văn phòng cao 30-45 tầng, tổng diện tích sàn gần 2 triệu m2. Khu CBD này có khả năng thu hút doanh nghiệp lớn trong và ngoài nước, tạo ra nhiều việc làm chất lượng cao trong các lĩnh vực như đổi mới sáng tạo, khởi nghiệp và chuyển đổi số.
Thứ hai, hệ sinh thái du lịch - giải trí - nghỉ dưỡng quy mô lớn với khách sạn, resort 5 sao, casino, bến du thuyền, 12 sân golf. Với định hướng trở thành “thành phố kỳ quan”, dự án tạo ra nhu cầu lao động lớn trong ngành du lịch và dịch vụ.
Bên cạnh đó là trung tâm outlet hàng hiệu, hai trung tâm thương mại Vincom và các khu ẩm thực chuyên biệt, vừa thu hút du khách, vừa tạo thêm nhiều cơ hội việc làm.
Thứ ba, hệ thống hạ tầng xã hội được đầu tư đồng bộ, bao gồm giáo dục và y tế tiêu chuẩn quốc tế và khu vực, góp phần tạo nguồn việc làm ổn định và nâng cao chất lượng sống.
 |
| Vinhomes Global Gate Hạ Long có đầy đủ tiềm năng trở thành đô thị vệ tinh “sống động, độc lập” của cả vùng thủ đô. |
- Ngoài các yếu tố nội tại, đâu là những động lực bên ngoài của dự án?
- Một yếu tố quan trọng đối với đô thị vệ tinh “sống động, độc lập” là động lực kinh tế. Dự án nằm trên trục kinh tế - đô thị Hà Nội - Hải Phòng - Quảng Ninh, một trong những hành lang phát triển năng động bậc nhất vùng đồng bằng sông Hồng. Khu vực này kết nối đồng bộ giữa sân bay, cảng biển, công nghiệp, du lịch và dịch vụ, tạo nền tảng thuận lợi cho phát triển bền vững.
- Mô hình “sống hai trung tâm” - sống ở Hạ Long, làm việc tại Hà Nội - liệu có khả thi?
- Tôi cho rằng mô hình này hoàn toàn khả thi nếu có sự hỗ trợ của hạ tầng kết nối. Với tuyến đường sắt tốc độ cao Hà Nội - Quảng Ninh, tốc độ thiết kế 350 km/h, thời gian di chuyển từ Cổ Loa đến Hạ Long theo tính toán chỉ khoảng 23 phút. Khi tuyến này đi vào vận hành, khoảng cách hơn 150 km sẽ không còn là rào cản đáng kể.
Bên cạnh đó, chất lượng sống và môi trường tại Vinhomes Global Gate Hạ Long cũng là lợi thế. Nếu giữ vững định hướng quy hoạch, dự án có thể vượt trội so với nhiều khu vực hiện hữu tại Hà Nội về không gian sống, cảnh quan và mức độ quá tải hạ tầng. Đây sẽ là yếu tố thu hút cư dân từ Hà Nội và các địa phương khác đến sinh sống, làm việc và học tập.
