Sáng 5/11, nhiều phụ huynh tại trường Mầm non Phương Liệt (phường Phương Liệt, Hà Nội) phản ánh trong quá trình giám sát việc giao nhận thực phẩm tại trường, họ phát hiện một số miếng thịt lợn có biểu hiện bất thường. Khi dùng tay ấn mạnh, thịt có cảm giác bở, nát, không giữ được độ săn chắc của thịt tươi.
Bề mặt miếng thịt cũng có màu sắc nhợt nhạt, khiến những người chứng kiến đặt nghi vấn về chất lượng thực phẩm ôi thiu, không đảm bảo.
Phụ huynh mong muốn các cơ quan chức năng sớm kiểm tra, xác minh nguồn gốc, chất lượng số thịt lợn nói trên, đồng thời làm rõ trách nhiệm của các đơn vị liên quan nhằm bảo đảm an toàn thực phẩm và sức khỏe cho trẻ.
Thịt hỏng tiềm ẩn nguy cơ ngộ độc
Trao đổi với Tri Thức - Znews, PGS.TS Nguyễn Duy Thịnh, chuyên gia Công nghệ thực phẩm, nguyên giảng viên Viện Công nghệ Sinh học và Thực phẩm, Đại học Bách khoa Hà Nội, nhận định miếng thịt xuất hiện trong clip do phụ huynh cung cấp đã bị hỏng.
Theo chuyên gia, thịt có dấu hiệu nhũn, mất màu đỏ tươi, xuất hiện những mảng lớn màu trắng, cho thấy chất lượng đã biến đổi do bảo quản không tốt. Phần thịt nạc vốn giàu protein, khi bị phân hủy có thể tạo điều kiện cho vi khuẩn phát triển và tích tụ độc tố.
"Đáng chú ý, độc tố trong thịt hỏng không bị tiêu diệt hoàn toàn ngay cả khi đã nấu chín ở nhiệt độ cao, người ăn vào vẫn đối mặt với nguy cơ ngộ độc. Do đó, việc các phụ huynh kịp thời phát hiện và ngăn chặn đưa số thịt này vào chế biến là một sự may mắn lớn, giúp hàng loạt học sinh tránh được nguy cơ ngộ độc nghiêm trọng", ông Thịnh nhấn mạnh.
 |
| Hình ảnh thịt có dấu hiệu bất thường do phụ huynh ghi nhận. Ảnh: Cắt từ clip. |
Từ sự việc này, chuyên gia cho rằng cơ quan chức năng cần sớm vào cuộc xác minh, làm rõ trách nhiệm của các bên liên quan, bao gồm cả đơn vị cung ứng và nơi thu mua thực phẩm nếu có sai phạm trong khâu bảo quản. Những vi phạm cần được xử lý nghiêm, thậm chí truy cứu trách nhiệm trước pháp luật.
Ông Thịnh cũng cảnh báo thịt và cá khi ôi thiu có thể sản sinh nhiều độc tố, tiềm ẩn nguy cơ đối với sức khỏe người sử dụng.
Lợn bị stress có khiến thịt nhũn, nhão và mùi bất thường?
PGS.TS Nguyễn Duy Thịnh, chuyên gia Công nghệ thực phẩm, nguyên giảng viên Viện Công nghệ Sinh học và Thực phẩm, Đại học Bách khoa Hà Nội, cho rằng nhận định thịt lợn bị mềm, nhũn là do con vật bị stress trước khi giết mổ chưa có cơ sở thuyết phục.
Theo ông, lợn có thể bị stress do hoảng loạn trong quá trình vận chuyển hoặc khi chứng kiến những con cùng đàn bị giết mổ. Tuy nhiên, phản ứng này không đồng nghĩa thịt sau giết mổ sẽ trở nên mềm nhũn.
"Khi động vật vùng vẫy trước lúc chết, cơ thể có thể xảy ra những phản ứng sinh hóa, tạo ra axit lactic khiến thịt có vị chua. Hiện tượng này được ghi nhận rõ hơn ở một số loài cá, điển hình là cá ngừ. Tuy nhiên, không thể lấy cơ chế đó để lý giải tình trạng thịt lợn nhũn, nhão và có mùi bất thường", PGS Thịnh nhấn mạnh.
Ông Thịnh cho rằng thịt có biểu hiện như vậy cần được xem xét theo hướng hư hỏng, trong đó nguyên nhân có thể nằm ở khâu bảo quản không đảm bảo. Ngay cả thịt từ con lợn từng bị stress trước khi giết mổ vẫn có thể sử dụng bình thường nếu quá trình giết mổ, bảo quản đáp ứng yêu cầu an toàn thực phẩm.
Cùng quan điểm, trao đổi với Tri Thức - Znews, TS Nguyễn Văn Trọng, nguyên Phó cục trưởng Cục Chăn nuôi, cho biết có nhiều nguyên nhân khiến lợn bị stress, trong đó có việc bị đánh đập hoặc hoảng loạn trong quá trình vận chuyển. Tuy nhiên, chưa có căn cứ khoa học để khẳng định stress là nguyên nhân trực tiếp khiến thịt lợn trở nên mềm, nhũn.
"Có rất nhiều nguyên nhân dẫn đến miếng thịt mềm, nhũn. Có thể do bảo quản, chẳng hạn miếng thịt đang để đông lạnh rồi đưa ra ngoài ở nhiệt độ cao, hoặc do lợn bị ốm trước khi giết mổ", ông Trọng nói.
Nguyên Phó cục trưởng Cục Chăn nuôi nhấn mạnh khi chưa xác định được bằng chứng cụ thể và chưa làm rõ vấn đề nằm ở khâu nào trong chuỗi sản xuất, lưu thông, phân phối và tiêu dùng, không nên vội vàng kết luận nguyên nhân. Mọi nhận định cần dựa trên căn cứ khoa học, tránh thông tin cảm tính, chung chung khiến người tiêu dùng hiểu sai và ảnh hưởng đến hoạt động sản xuất, chăn nuôi.
Theo ông Trọng, mục tiêu cuối cùng là bảo đảm an toàn thực phẩm, bảo vệ sức khỏe cộng đồng. Muốn vậy, cần kiểm soát chất lượng từ đầu vào đến đầu ra, đồng thời đặc biệt chú trọng khả năng truy xuất nguồn gốc sản phẩm.
Liên quan vụ việc, ngày 5/11, UBND phường Phương Liệt cho biết đã chỉ đạo Đoàn kiểm tra liên ngành về an toàn thực phẩm trực tiếp xác minh, xử lý. Chính quyền địa phương khẳng định sẽ công khai thông tin tới phụ huynh, bảo đảm sức khỏe cho học sinh.
Theo thông tin từ UBND phường, khoảng 7h30 ngày 4/11, trong quá trình giao nhận thực phẩm theo thực đơn hàng ngày, Tổ tự giám sát an toàn thực phẩm của Trường Mầm non Phương Liệt phát hiện thịt lợn do Công ty Ngôi Sao Xanh cung cấp có biểu hiện bất thường qua quan sát trực quan.
Tổ tự giám sát gồm đại diện Ban giám hiệu, giáo viên, nhân viên và cha mẹ học sinh. Ngay sau khi phát hiện sự việc, tổ đã báo cáo hiệu trưởng, lập biên bản tại chỗ, tạm dừng tiếp nhận lô hàng và yêu cầu đơn vị cung cấp giao thực phẩm thay thế bảo đảm chất lượng theo quy định.
Toàn bộ số thịt lợn nghi ngờ được niêm phong, lưu giữ nguyên trạng để phục vụ công tác kiểm tra. Ban giám hiệu nhà trường đồng thời báo cáo UBND phường cùng các phòng, ngành chuyên môn.
Ngay sau khi tiếp nhận thông tin, UBND phường Phương Liệt chỉ đạo Đoàn kiểm tra liên ngành về an toàn thực phẩm xuống làm việc. Buổi kiểm tra có sự tham gia của Ban giám hiệu nhà trường, đại diện Công ty Ngôi Sao Xanh và đại diện cha mẹ học sinh nhằm xác minh sự việc, thống nhất phương án xử lý.
Qua kiểm tra thực tế, đoàn ghi nhận nhà trường đã thực hiện quy trình kiểm thực ba bước, lưu mẫu thức ăn đầy đủ. Nhà trường cũng xuất trình hồ sơ pháp lý, hợp đồng và chứng từ chứng minh nguồn gốc thực phẩm theo quy định.
Trong cuốn sách Sống khỏe mạnh không phụ thuộc vào thuốc, giáo sư Ryoko Chiba cho rằng nguyên tắc cơ bản khi sử dụng thuốc trong cuộc sống thường ngày chính là “ngắn và cụ thể”. Khi nào bị bệnh thì uống thuốc. Hết bệnh thì nhanh chóng ngừng thuốc. Tuy nhiên, nếu chỉ thay đổi mỗi cách sử dụng thuốc thì chúng ta không thể khỏe mạnh lên. Để thật sự khỏe mạnh, mỗi chúng ta cũng cần thay đổi cả thói quen sống và cách suy nghĩ của mình.
