Một điều kỳ diệu đến vậy không thể giấu kín lâu. Những điều lạ thường xảy ra trong lòng khu ổ chuột San Lorenzo bắt đầu được truyền tai nhau. Một “Ngôi nhà trẻ thơ” thứ hai được thành lập trong một tòa nhà chung cư khác; và tại đó, những điều kỳ diệu tương tự cũng dần tự hé lộ.
Chẳng bao lâu sau, đủ mọi tầng lớp khách viếng thăm bắt đầu tìm đến những con phố xám xịt của San Lorenzo để tận mắt chứng kiến những đứa trẻ lạ lùng ấy, rồi rời đi trong kinh ngạc và kể lại những điều họ đã chứng kiến cho bạn bè.
Không chỉ giáo viên và những người làm trong ngành giáo dục đến thăm mà đủ mọi tầng lớp và địa vị trong xã hội - từ hoàng gia trở xuống - đều tìm đến. Nữ hoàng Margherita xứ Savoy là một trong những người đầu tiên thể hiện sự quan tâm và đã dành nhiều giờ quan sát các em nhỏ.
Đáng lưu ý là ngay từ đầu, những người tinh tường đã nhận ra trong thí nghiệm của bà Montessori tiềm ẩn một sự kiện có ý nghĩa to lớn. Nữ hoàng Margherita từng nói: “Tôi tiên đoán một triết lý sống mới sẽ nảy sinh trong những điều chúng ta đang học được từ những đứa trẻ nhỏ bé này.” Người đứng đầu một dòng tu sau khi đến thăm các trường học đã thốt lên, “Đây là một phát kiến còn quan trọng hơn cả phát minh của Marconi.” [1]
|
| Các phương pháp giáo dục của Maria Montessori gây được tiếng vang ở nhiều nơi. Ảnh minh họa: Một cảnh trong phim Maria Montessori. |
Những lời nhận xét như vậy có vẻ cường điệu; tuy nhiên, không thể phủ nhận rằng đa số người đến thăm các trường học ấy dường như không thể diễn đạt những gì họ đã chứng kiến và cảm nhận ngoài cách nói đầy cảm xúc như vậy. Và điều kỳ diệu ấy không hề phai nhạt theo thời gian. Thật thú vị khi biết rằng cả những người tiếp cận với phong trào này ở giai đoạn sau cũng cảm thấy thôi thúc phải dùng những lời lẽ cao siêu để diễn tả, như câu chuyện sau đây.
Năm 1918, Ủy ban Giáo dục của Hội đồng Hạt London (L.C.C.), sau khi nghe đôi điều về phong trào giáo dục mới mẻ ở Italy, đã quyết định cử một giáo viên sang tìm hiểu thêm. Vì vậy, bà Hutchinson, hiệu trưởng một trường thuộc L.C.C., được cử đến Rome để theo học một khóa đào tạo của bà Montessori, tham quan các trường học, sau đó gửi báo cáo về.
Đến lúc bản báo cáo của bà Hutchinson được đọc xong trước Ủy ban Giáo dục của L.C.C., một trong số những người tham dự - có lẽ là Ngài Edward Garnett [2] - đứng dậy phát biểu hài hước: “Thưa các quý ngài, đây không phải là báo cáo, mà là một bản thán ca!”
Nhưng bà Hutchinson không dừng lại ở việc ca ngợi. Bỏ ra rất nhiều công sức lẫn tiền túi, bà đã tự trang bị một lớp học theo phương pháp Montessori tại chính ngôi trường của mình ở đường Hornsey. Và rồi, điều kỳ diệu cũng đã xuất hiện tại London. Những quý ông đứng tuổi trong Ủy ban giờ đây không thể phủ nhận điều đó, cũng không thể cười nhạo nó.
Theo thời gian, họ bị thuyết phục và chuyển sang ủng hộ phương pháp này; đến nỗi khi bà Montessori đến London, chính Ngài John Gilbert - Chủ tịch L.C.C - đã công khai phát biểu trước sự hiện diện của nữ bác sĩ (Dottoressa): “Tôi mong muốn gửi lời cảm ơn của London đến Bác sĩ Montessori vì ảnh hưởng sâu rộng mà bà đã tạo ra thông qua các lớp mẫu giáo đối với toàn bộ hệ thống giáo dục của London.”
Tuy nhiên, chúng ta đang đi trước câu chuyện. Hãy quay lại với những Case dei Bambini đầu tiên tại Rome. Báo chí chẳng mấy chốc phát hiện ẩn mình trong khu ổ chuột San Lorenzo đang diễn ra một điều gì đó thực sự là “tin nóng.”
Chẳng bao lâu sau, tin tức về những đứa trẻ tuyệt vời này được báo chí chắp cánh và tung bay, trước tiên là khắp nước Italy và rồi khắp thế giới. Các bài viết về “Ngôi nhà trẻ thơ” xuất hiện trên các tạp chí nổi tiếng ở nhiều quốc gia khác nhau - như The World’s Work và The Fortnightly Review ở Anh, và McClure’s Magazine ở Mỹ. Quan tâm dâng cao đến mức hai trong số các tạp chí này phải in thêm số phụ, một sự kiện gần như chưa từng xảy ra trong ngành báo chí.
Kết quả từ những bài báo lan truyền rộng rãi này là khách bắt đầu đổ về, không chỉ từ những vùng khác của nước Italy mà thực sự là “một đoàn người đông đảo từ bên kia đại dương.” Từ bốn phương trời, họ tìm đến để tận mắt quan sát những đứa trẻ phi thường này - “rất vô tư, tự do, và có thể viết chữ từ năm bốn tuổi mà không cần ép buộc hay cảm thấy mệt mỏi”.
Nhiều “người hành hương” trong số này bị ấn tượng mạnh đến mức cuộc đời họ rẽ sang một hướng hoàn toàn mới. Chẳng hạn, một người Anh tên là Bertram Hawker ghé qua Rome khi đang trên đường đến Australia để thăm các điền trang của mình. Tình cờ nghe nói về những “Ngôi nhà trẻ thơ”, ông đã đến thăm một nơi như thế.
Những gì được chứng kiến làm ông ấn tượng đến mức hoãn chuyến tàu của mình để có cơ hội trò chuyện trực tiếp với bác sĩ Montessori. Lần hoãn thứ hai xảy đến vì càng tìm hiểu, ông càng thấy còn quá nhiều điều cần học hỏi. Cuối cùng, ông hủy bỏ chuyến đi Australia để quay trở lại Anh và truyền bá các tư tưởng của bà Montessori. Chính ông là người góp phần thành lập Hội Montessori tại Anh; và lớp học Montessori đầu tiên ở Anh được mở ngay trong nhà ông.
Tương tự, hai chị em là giáo viên ở Australia sau khi đọc về phương pháp giáo dục mới này đã trào dâng nhiệt huyết và bán cả nhà lẫn đồ đạc để có tiền đến Rome học hỏi.
Hệ quả gián tiếp của hành động đầy niềm tin ấy là nhiều năm sau, chính quyền bang New South Wales đã gửi thư cho bác sĩ Montessori, thông báo rằng họ đã chuyển đổi toàn bộ hệ thống mẫu giáo của mình thành các lớp học Montessori và đính kèm một album ảnh ghi lại cảnh các trường học “trước và sau khi thay đổi”. Trong số những người “hành hương” đến Rome để tận mắt nhìn thấy các lớp học này còn có con gái của Tolstoy.
[1] Guglielmo Marconi (1874-1937) là một nhà phát minh người Italy, đã phát triển hệ thống truyền tín hiệu điện qua sóng vô tuyến đầu tiên trên thế giới. Ông nhận được Giải Nobel Vật lý năm 1909, cùng với Karl Ferdinand Braun.
[2] Sir Edward Garnett (1868-1937) là một biên tập viên, nhà văn, nhà phê bình văn học và cố vấn biên tập người Anh.