|
|
Tổng thống Mỹ Donald Trump tại Nhà Trắng ngày 31/3. Ảnh: Reuters. |
Trong cuộc trao đổi với Daily Telegraph, ông Trump mô tả NATO là một “con hổ giấy” và khẳng định việc Mỹ rời khỏi liên minh quân sự này “không còn là điều có thể xem xét lại”. Nhà lãnh đạo Mỹ cũng cho biết ông từ lâu đã hoài nghi về độ tin cậy của NATO.
“Khi được hỏi liệu tôi có cân nhắc lại tư cách thành viên hay không, câu trả lời là: không còn gì để cân nhắc nữa”, ông nói. “Tôi chưa bao giờ thực sự tin vào NATO. Tôi luôn biết đó là một ‘con hổ giấy’, và ông Putin cũng biết điều đó”.
Tuyên bố của ông Trump được đưa ra trong bối cảnh căng thẳng giữa Mỹ và các đồng minh châu Âu gia tăng, xoay quanh cuộc chiến tại Iran và vai trò của NATO.
Nhà Trắng được cho là không hài lòng khi các nước châu Âu từ chối triển khai tàu chiến hỗ trợ mở lại eo biển Hormuz - tuyến hàng hải chiến lược vận chuyển dầu khí toàn cầu đang bị Iran kiểm soát chặt chẽ. Đồng thời, một số quốc gia cũng không cho phép Mỹ sử dụng căn cứ quân sự trên lãnh thổ để tiến hành các cuộc tấn công nhằm vào Tehran.
Ở chiều ngược lại, các lãnh đạo châu Âu đánh giá việc can thiệp quân sự để “mở khóa” eo Hormuz là cực kỳ rủi ro, trong bối cảnh Iran gia tăng tấn công các tàu chở dầu bị coi là không “thân thiện”. Nhiều quan chức cũng cho rằng chiến dịch quân sự của Mỹ là lựa chọn đơn phương và không có sự tham vấn trước với đồng minh.
Ngoài ra, châu Âu tỏ ra dè dặt trước nguy cơ sa lầy vào một cuộc “chiến tranh bất tận” mới tại Trung Đông, tương tự Iraq hay Afghanistan.
Tổng thống Mỹ cho rằng sự do dự của các đồng minh là biểu hiện của việc NATO “phản bội” Washington, nhất là khi Mỹ đã hỗ trợ Ukraine trong suốt cuộc xung đột kéo dài với Nga.
Ông tiết lộ từng kỳ vọng các nước NATO sẽ tự động đáp ứng đề nghị hỗ trợ của Mỹ tại Iran. “Không chỉ là họ không tham gia, mà điều đó thực sự khó tin. Tôi thậm chí không gây áp lực nhiều, tôi nghĩ đó phải là điều hiển nhiên”, ông nói.
“Chúng tôi luôn có mặt khi cần, kể cả với Ukraine - dù đó không phải vấn đề của Mỹ. Nhưng khi chúng tôi cần, họ lại không ở đó”.
 |
| Thủ tướng Anh Keir Starmer khẳng định London sẽ không thay đổi lập trường về cuộc chiến tại Iran, bất chấp sức ép từ Washington. Ảnh: Reuters. |
Tuy nhiên, các ý kiến phản biện cho rằng NATO được xây dựng dựa trên nguyên tắc phòng thủ tập thể, không phải để hỗ trợ các chiến dịch tấn công quân sự đơn phương.
Căng thẳng tiếp tục leo thang khi ông Trump công khai chỉ trích các đồng minh chủ chốt như Anh và Pháp. Trên mạng xã hội Truth Social, ông cáo buộc Pháp từ chối cho phép máy bay chở thiết bị quân sự bay qua không phận nước này để hỗ trợ Israel.
Ông Trump cũng công kích năng lực hải quân Anh, cho rằng nước này “không còn đủ sức mạnh trên biển” và sở hữu các tàu sân bay “không hoạt động hiệu quả”.
Không chỉ ông Trump, một số quan chức cấp cao Mỹ cũng để ngỏ khả năng Washington sẽ xem xét lại vai trò trong NATO sau khi chiến sự Iran kết thúc.
Ngoại trưởng Marco Rubio cho rằng nếu NATO chỉ yêu cầu Mỹ bảo vệ châu Âu nhưng lại từ chối hỗ trợ khi Washington cần, thì mối quan hệ này “cần được đánh giá lại một cách nghiêm túc”.
“Nếu chúng ta không được sử dụng căn cứ khi cần thiết, thì đây không phải là một thỏa thuận tốt cho Mỹ”, ông nói.
Đọc để hiểu rõ hơn lịch sử nước Mỹ
Mục Thế giới giới thiệu cuốn sách "Lẽ thường" - cuốn sách của tác giả Thomas Paine được xuất bản lần đầu vào năm 1776 và đã có vai trò quan trọng trong thời kỳ lập quốc của Mỹ. Cho đến hôm nay, cuốn sách vẫn còn nguyên giá trị lịch sử đối với những ai quan tâm đến lịch sử nước Mỹ.
