Nhiều trường ở TP.HCM đã cho học sinh đăng ký mượn SGK

Phụ huynh mua SGK tại điểm bán của NXB Giáo dục tại TP.HCM. Ảnh: Duy Hiệu.

Thực hiện chính sách miễn phí SGK theo hình thức mượn - trả, trong năm học 2026-2027, nhiều trường học tại TP.HCM triển khai cho học sinh mượn sách theo nhu cầu, đồng thời khẳng định không thu tiền đặt cọc, phí bảo quản hay các khoản phí bắt buộc liên quan việc mượn sách.

Học sinh không cần đặt cọc SGK

Theo thông báo của trường THPT Hiệp Bình (phường Hiệp Bình), nhà trường đang triển khai việc mua và mượn SGK năm học 2026-2027 theo Kế hoạch số 446 của UBND TP.HCM về triển khai chính sách miễn phí SGK giáo dục phổ thông.

Nhà trường cho biết đối với khối 11 và 12, học sinh đăng ký mua SGK thông qua trường cơ bản đã được cung ứng đầy đủ. Riêng khối 10, trường đã tiếp nhận 310 bộ sách nhưng một số học sinh đăng ký mua vẫn còn thiếu một số đầu sách.

Nhà trường đang tiếp tục phối hợp với đơn vị cung ứng để bổ sung số sách còn thiếu. Nguồn cung SGK trên địa bàn TP.HCM đang được NXB Giáo dục Việt Nam tiếp tục được bổ sung và số sách còn lại sẽ được cung ứng nhằm bảo đảm học sinh có SGK trước ngày khai giảng 5/9.

Về việc đăng ký mượn SGK, nếu có nhu cầu chuyển sang hình thức mượn, phụ huynh có thể đăng ký với phòng tài vụ của trường. Việc mượn SGK được thực hiện căn cứ nhu cầu thực tế và số lượng sách nhà trường có thể bố trí.

Đáng chú ý, trường THPT Hiệp Bình khẳng định nhà trường không thu phí đặt cọc, phí bảo quản hoặc các khoản phí dịch vụ liên quan đến việc mượn sách trái quy định.

Tại trường THPT Phú Hòa (phường Phú Hòa Đông), nhà trường cũng tổ chức rà soát nhu cầu của học sinh ngay trong ngày tựu trường để xác định cụ thể những em đã tự mua SGK, những em đăng ký nhờ trường mua và những em có nhu cầu mượn.

Đối với học sinh đăng ký mượn, nhà trường đã tổng hợp danh sách, số lượng và kinh phí gửi Sở GD&ĐT. Sau đó, SGK được chuyển về trường để phát cho học sinh sử dụng.

Trong thời gian mượn, học sinh phải thực hiện đúng quy định về sử dụng và bảo quản sách. Cuối năm học, sách được trả lại cho nhà trường.

Cùng thời gian này, trường THPT Trần Văn Giàu (phường Bình Lợi Trung) yêu cầu học sinh có nhu cầu đăng ký trực tiếp tại trường để nhà trường kịp lập dự toán, đặt sách và chuẩn bị đầy đủ cho năm học mới.

Theo thông báo, học sinh phải hoàn trả đầy đủ bộ SGK đã mượn cho thư viện trong thời hạn không quá 15 ngày làm việc kể từ ngày kết thúc năm học. Trường hợp chuyển trường hoặc thôi học, học sinh phải trả sách cho thư viện trường cũ trước khi hoàn tất các thủ tục hành chính liên quan.

Nhà trường cũng lưu ý trường hợp học sinh cần tiếp tục sử dụng sách để ôn tập, kiểm tra lại hoặc hoàn thành chương trình học tập thì thực hiện theo hướng dẫn của nhà trường và quy định hiện hành.

Không chỉ các trường THPT, nhiều trường THCS cũng triển khai chính sách này. Trường THCS Vĩnh Tân (phường Vĩnh Tân) áp dụng hình thức mượn - trả đối với học sinh từ lớp 6 đến lớp 9 có nhu cầu. Nhà trường ưu tiên sử dụng những cuốn sách còn tốt tại thư viện và chỉ xác định nhu cầu bổ sung khi nguồn sách hiện có không đủ.

Trường THCS Vĩnh Tân khẳng định không thu tiền đặt cọc, phí bảo quản hoặc các khoản phí bắt buộc liên quan đến việc mượn SGK. Nhà trường khảo sát nhu cầu thông qua giáo viên chủ nhiệm, tiếp nhận đăng ký và tổng hợp theo từng lớp.

Còn tại trường THCS Tân Bình (phường Tân Sơn Nhất), đối tượng thực hiện chính sách là học sinh lớp 6-9 có nhu cầu mượn SGK trong năm học 2026-2027. Nhà trường xác định việc khảo sát phải sát với nhu cầu thực tế, không cấp sách theo số lượng học sinh một cách máy móc.

Các trường khẳng định sẽ cung cấp đủ số SGK theo nhu cầu mượn của học sinh. Ảnh minh họa: Duy Hiệu.

Mất, hỏng sách do chủ quan phải bồi hoàn

Trong kế hoạch của các trường, điểm chung được nêu là SGK cho mượn được xem là nguồn tài sản cần được quản lý, sử dụng và tái sử dụng qua nhiều năm học. Vì vậy, bên cạnh việc không cần đặt cọc, học sinh vẫn phải chịu trách nhiệm đối với sách được giao.

Tại trường THCS Tân Bình, nhà trường yêu cầu thư viện kiểm kê theo từng khối lớp, từng đầu sách và tình trạng sử dụng. Sách được phân loại thành sách còn sử dụng được, sách cần sửa chữa và sách không còn khả năng phục vụ. Chỉ sau khi trừ số sách còn dùng được trong thư viện, trường mới xác định số lượng cần mua bổ sung dựa trên nhu cầu mượn thực tế.

Sau khi mua bổ sung, thư viện kiểm đếm, đối chiếu chứng từ, cập nhật sổ hoặc phần mềm quản lý và ghi nhận tình trạng ban đầu của sách trước khi giao cho học sinh. Khi nhận sách, học sinh hoặc cha mẹ, người giám hộ ký nhận, trong đó ghi rõ số lượng và tình trạng sách.

Nhà trường yêu cầu học sinh giữ sách sạch, khô, nguyên vẹn, không viết, vẽ bằng bút mực hoặc bút dạ, không xé trang hay làm biến dạng sách. Khi sách có dấu hiệu bung gáy, rách hoặc ẩm mốc, học sinh cần báo giáo viên chủ nhiệm hoặc thư viện để được xử lý, tránh tự sửa theo cách khiến sách hư hỏng thêm.

Trường dự kiến thu hồi sách theo từng lớp từ ngày 15/5 đến 31/5/2027. Nếu lịch kết thúc năm học thay đổi, nhà trường sẽ thông báo thời gian cụ thể, bảo đảm việc thu hồi đúng quy định. Cùng với đó, trường sẽ phân loại tình trạng sách, cập nhật số lượng còn sử dụng được và đề xuất sửa chữa hoặc xử lý theo quy định. Số liệu sau kiểm kê là cơ sở để nhà trường dự báo nhu cầu SGK cho năm học tiếp theo.

Tương tự, trường THCS Vĩnh Tân yêu cầu học sinh giữ sách sạch, nguyên vẹn, không viết vẽ, xé hoặc làm hư hỏng sách và trả đúng thời gian được hướng dẫn.

Tại trường THPT Trần Văn Giàu, trường hợp học sinh làm mất hoặc hư hỏng SGK do nguyên nhân chủ quan, học sinh hoặc cha mẹ, người giám hộ có trách nhiệm bồi hoàn. Hình thức bồi hoàn được ưu tiên bằng hiện vật, cụ thể là SGK cùng loại, đúng danh mục và quy chuẩn kỹ thuật.

Nếu bồi hoàn bằng tiền, mức bồi hoàn được xác định dựa trên giá thực tế mua sắm tại thời điểm gần nhất và giá trị sử dụng còn lại của sách, theo quy định tại Nghị định số 271/2026/NĐ-CP ngày 3/7/2026 của Chính phủ.

Trong trường hợp sách bị mất hoặc hư hỏng do nguyên nhân khách quan như thiên tai, hỏa hoạn hoặc những trường hợp bất khả kháng khác theo quy định, học sinh không phải bồi hoàn chi phí.

Trường THPT Hiệp Bình cũng quy định SGK cho mượn được nhà trường quản lý thông qua thư viện. Học sinh có trách nhiệm giữ gìn, bảo quản và hoàn trả sách sau khi kết thúc năm học. Nếu làm mất hoặc hư hỏng sách do nguyên nhân chủ quan, học sinh thực hiện trách nhiệm bồi hoàn theo quy định.

Với trường THPT Phú Hòa, học sinh mượn sách cũng phải thực hiện đúng quy định về sử dụng và mượn SGK, đồng thời trả sách cho trường sau khi kết thúc năm học.