![]() |
Công trình đập Stung Atay tại Campuchia do Trung Quốc xây dựng. Ảnh: Chinadialogue |
Khi du nhập và phát triển theo hoàn cảnh Campuchia, "Guanxi" khiến tình trạng tham nhũng và sức ảnh hưởng của doanh nghiệp đằng sau chính phủ tại Campuchia gia tăng; tác động lên quan hệ quốc tế của đất nước; cản trở sự phát triển của pháp quyền; tạo nên những bất công xã hội; sự bất ổn định của đất nước… và về lâu dài đe dọa chính cộng đồng doanh nghiệp địa phương.
Dù những nhà tài trợ phương Tây đã liên tục tác động trong hơn 20 năm qua, nhưng biến tướng mà "Guanxi" tạo ra (hoặc góp phần làm nên) vẫn không thể giải quyết dứt điểm. Một số quan chức địa phương không muốn thay đổi tình trạng này vì nó giới hạn quyền lực và lợi ích mà họ thu được.
![]() |
Trẻ em Campuchia chơi đùa bên một công trình do Trung Quốc tài trợ vốn xây dựng. Ảnh: Reuters |
Chính quyền địa phương tỏ ra không mặn mà với phần lớn gói tài trợ từ phương Tây, vốn luôn đi kèm các điều kiện ràng buộc. Họ chuộng những khoản viện trợ từ các nước không đòi hỏi điều cụ thể nào, chủ yếu là từ Trung Quốc, và có những hành động đền đáp như: trục xuất người tị nạn Duy Ngô Nhĩ, đề xuất nhượng đất kinh tế, cấp giấy phép khai thác tài nguyên, bảo đảm hoạt động cho các doanh nghiệp Trung Quốc.
Do tất cả những hệ quả trên, PhnomPenh Post kết luận, “mối quan hệ” kiểu Trung Quốc kết hợp đặc điểm địa phương gây biến dạng chức năng của nền kinh tế thị trường tại Campuchia vốn dựa trên cạnh tranh, đòi hỏi sự ổn định, tin cậy, chắc chắn, bảo đảm an toàn tài sản và các hợp đồng công bằng, minh bạch và bình đẳng trước pháp luật.