Hôn nhân hạnh phúc cho chúng ta cảm giác bình yên và kích thích cơ thể tiết ra endorphin. Ảnh minh họa: E.V.

Endorphin là một hormone nội sinh, có tác dụng giảm đau như morphin. Nó có thể giúp con người cảm thấy thỏa mãn và bình yên.

Endorphin có thể nâng cao thành tích học tập, giảm cảm giác đau đớn hay trầm cảm, cải thiện giấc ngủ, điều hòa tâm trạng, làm tinh thần phấn chấn, nâng cao khả năng miễn dịch, thậm chí giúp tăng cường khả năng sáng tạo… Do đó, endorphin còn được gọi là "hormone hạnh phúc" hay "hormone tuổi trẻ".

Vậy khác biệt giữa dopamine và endorphin là gì?

Ví dụ về tình yêu dưới đây sẽ giúp bạn thấy tác dụng khác nhau của dopamine và endorphin.

Có thể chia khoảng thời gian khi đang yêu thành hai giai đoạn. Ở giai đoạn đầu, dopamine khiến hai người hưng phấn và yêu nhau ngay từ cái nhìn đầu tiên. Nhưng khi ngọn lửa nồng cháy tàn lụi thì endorphin sẽ phát huy tác dụng.

Endorphin giúp mọi người cảm nhận được sự ấm áp, yên bình và bền vững.

Có thể nói tình yêu dựa vào dopamine, hôn nhân dựa vào endorphin.

Sự bền vững của hôn nhân phụ thuộc vào việc vợ chồng có thể kích thích đối phương tiết ra endorphin không. Vì chỉ có endorphin mới tạo ra cảm giác hạnh phúc, yên bình và ngọt ngào.

Vậy làm thế nào để sản sinh ra endorphin?

Roger Gilman [1] phát hiện trên cơ thể, nơi sản xuất nhiều endorphin và tập trung nhiều thụ thể endorphin nhất là phần liên quan đến học tập và vận động.

Các nhà khoa học đã khám phá ra việc sản sinh dopamine phụ thuộc vào cơ chế kích thích và khen thưởng, nghĩa là được quyết định bởi yếu tố bên ngoài. Còn việc sản sinh endorphin phụ thuộc vào máu và mồ hôi, nghĩa là chịu ảnh hưởng bởi các yếu tố bên trong.

Các hoạt động như học hành, tập thể dục và thử thách bản thân sẽ thúc đẩy quá trình tiết endorphin trong cơ thể con người. Ví dụ, tập thể dục trên 30 phút sẽ kích thích quá trình tiết endorphin. Trong quá trình chạy cũng có một "cột mốc" rất kỳ diệu. Trước khi đến "cột mốc" này, con người sẽ cảm thấy mệt mỏi, nhưng sau khi vượt qua, cơ thể lại tràn đầy sức sống. Nguyên nhân là sau một khoảng thời gian nhất định, endorphin sẽ được giải phóng, giúp con người cảm thấy thoải mái.

Những bộ môn thể thao đòi hỏi sự bền bỉ và kiên trì như chạy bộ, leo núi… rất dễ giải phóng endorphin. Ngoài ra, tập thiền, yoga… cũng giúp cơ thể tiết ra endorphin.

Sự tồn tại của dopamine khiến chúng ta hiểu ra một điều: Bất cứ thứ gì khiến bạn cảm thấy vui sướng chắc chắn cũng sẽ làm bạn đau khổ.

Việc sản sinh endorphin cũng khiến chúng ta hiểu rằng: Bất cứ thứ gì khiến bạn đau khổ cuối cùng cũng sẽ làm bạn hạnh phúc.

Thứ khiến bạn cảm thấy đau khổ ở hiện tại có thể giúp bạn tiến bộ vượt bậc trong tương lai, chẳng hạn như tập thể dục buổi sáng, đọc sách, tập gym, yoga… Có thể bạn sẽ thấy rất mệt mỏi, khổ sở vì phải dậy sớm, chán nản khi phải cố gắng, khó chịu khi lắng nghe sự thật, nhưng chính những điều khiến bạn không vui cuối cùng lại giúp bạn trở nên hoàn hảo hơn.

Đau khổ là cách nhanh nhất để con người tỉnh ngộ. Bằng cách liên tục bắt tâm hồn chịu khổ, bạn có thể ngộ ra nhiều điều, đây chính là tác dụng của endorphin.

Endorphin là kết quả của nỗ lực cả về thể chất lẫn tinh thần, thứ chúng mang lại là cảm giác hạnh phúc rất quý giá và hiếm có.

[1] Một nhà thần kinh học người Mỹ gốc Pháp.