Khi mọi người bất đồng quan điểm về chính trị, tôn giáo, và văn hóa trong thế giới phức tạp của chúng ta, nguyên nhân rất đơn giản, dù không có cách giải quyết. Tất cả chúng ta đều có những kho tri thức khác nhau.

Chúng ta có những giá trị khác nhau, những ưu tiên khác nhau, và những hiểu biết khác nhau về mọi thứ diễn ra quanh mình. Chúng ta nhìn thế giới theo cách khác nhau, và bằng cách đó, chúng ta xây dựng các bộ lạc dựa trên những ai giống mình, những ai cầu khẩn cùng các vị thần như mình, và những ai chia sẻ cùng quy tắc đạo đức với mình.

Với sự tách biệt nhóm kéo dài thời kỳ Đồ Đá Cũ trong chính loài người, có lẽ chúng ta không nên ngạc nhiên về những gì quá trình tiến hóa đã mang lại. Tư duy nhóm, ngay cả khi nó thách thức sự phân tích lý trí, có thể đã mang lại lợi thế sinh tồn cho tổ tiên của chúng ta.

Tiến vào không gian là cách loài người có cái nhìn rộng lớn hơn về trái đất. Ảnh: SlashGear.

Nếu thay vào đó, chúng ta tránh xa mọi thứ chia rẽ chúng ta, bạn có thể sẽ tìm thấy những góc nhìn chung, thống nhất về thế giới. Nếu vậy, hãy chú ý nơi bạn đặt chân. Viễn cảnh mới đó không nằm ở phía bắc, hay nam, đông, hay tây của nơi bạn đang đứng. Thực ra, nơi đó không tồn tại ở bất kỳ hướng nào trên la bàn. Người ta phải bay lên từ bề mặt Trái đất để đến đó - để nhìn Trái đất, cùng mọi người trên đó, theo cách khiến bạn miễn nhiễm với những lời giải thích tầm thường về thế giới.

Chúng ta gọi sự biến đổi này là “hiệu ứng tổng quan,” thường được các phi hành gia từng bay quanh Trái đất trải nghiệm. Thêm vào đó là những khám phá của vật lý thiên văn hiện đại cũng như toán học, khoa học, và công nghệ đã khai sinh hoạt động thám hiểm không gian, và đúng vậy, một góc nhìn vũ trụ thực sự vượt trên tất cả.

Hầu như mọi suy nghĩ, ý kiến, và quan điểm của tôi về các vấn đề trên thế giới đều bị ảnh hưởng - được cung cấp thông tin và khai sáng - bởi kiến thức về vị trí của chúng ta trên Trái đất và trong vũ trụ. Hoàn toàn không phải là hoạt động lạnh lùng, vô cảm, có lẽ không gì nhân văn hơn các phương pháp, công cụ, và khám phá của khoa học.

Chúng định hình nền văn minh hiện đại. Nền văn minh là gì, nếu không phải là thứ mà con người đã xây dựng cho chính mình như một phương tiện để vượt qua những thôi thúc nguyên thủy và như một bối cảnh để sống, làm việc, và vui chơi.

Vậy những bất đồng chung dai dẳng của chúng ta thì sao? Tất cả những gì tôi có thể hứa là dù bạn đang giữ quan điểm nào, một sự kết hợp giữa khoa học và tư duy lý trí có thể khiến chúng trở nên sâu sắc và sáng suốt hơn bao giờ hết. Hành trình này cũng có thể phơi bày bất kỳ quan điểm vô căn cứ hoặc cảm xúc phi lý nào mà bạn có thể mang theo.

Không thể kỳ vọng mọi người tranh luận theo cách mà các nhà khoa học tranh luận với nhau. Đó là vì các nhà khoa học không tìm kiếm ý kiến của nhau. Chúng tôi tìm kiếm dữ liệu của nhau. Ngay cả khi tranh luận về các ý kiến, bạn có thể ngạc nhiên trước sức thuyết phục mạnh mẽ của một quan điểm hợp lý.

Khi được soi sáng bởi nó, bạn nhanh chóng phát hiện ra rằng Trái đất không nuôi dưỡng nhiều bộ tộc, mà chỉ một - bộ tộc loài người. Đó là lúc nhiều bất đồng dịu đi, trong khi những bất đồng khác đơn giản là biến mất, khiến bạn không còn gì để tranh luận ngay từ đầu.