FBI cảnh báo về bộ phát Wi-Fi

FBI khuyến cáo người dùng thay thế các router đã hết vòng đời hỗ trợ để giảm nguy cơ bị tin tặc khai thác lỗ hổng bảo mật. Ảnh: iStock.

Nhiều người chỉ nghĩ đến việc thay router khi thiết bị hỏng hoặc Wi-Fi liên tục mất kết nối. Tuy nhiên, theo khuyến nghị của Cơ quan An ninh mạng và Hạ tầng Mỹ (CISA) cùng FBI, một router vẫn hoạt động bình thường chưa chắc đã an toàn. Nếu nhà sản xuất đã ngừng phát hành bản cập nhật firmware, thiết bị có thể dần trở thành "điểm yếu" của cả hệ thống mạng.

Firmware là phần mềm điều khiển hoạt động của router, tương tự hệ điều hành trên điện thoại hay máy tính. Mỗi bản cập nhật không chỉ bổ sung tính năng mới mà còn vá các lỗ hổng bảo mật được phát hiện sau khi sản phẩm bán ra thị trường. Khi vòng đời hỗ trợ kết thúc, router sẽ không còn nhận được các bản vá này, dù những lỗ hổng mới vẫn liên tục được phát hiện.

Phần lớn router dân dụng chỉ được hỗ trợ firmware trong khoảng 3-7 năm. Điều đó đồng nghĩa một router mua cách đây hơn nửa thập kỷ có thể vẫn phát Wi-Fi bình thường, nhưng đã không còn được bảo vệ trước các kỹ thuật tấn công mới.

Đây cũng là lý do FBI nhiều lần cảnh báo về nguy cơ từ các router đã hết vòng đời hỗ trợ (End of Life - EOL). Cơ quan này cho biết tin tặc thường tìm kiếm các thiết bị không còn được cập nhật để khai thác lỗ hổng, từ đó chiếm quyền điều khiển hoặc xâm nhập vào mạng nội bộ.

Một router bị xâm nhập có thể gây ra nhiều hậu quả hơn người dùng tưởng tượng. Tin tặc có thể thay đổi cài đặt DNS để chuyển hướng người dùng sang các website giả mạo nhằm đánh cắp tài khoản ngân hàng hoặc thông tin đăng nhập. Trong một số trường hợp, router còn trở thành "cửa ngõ" để tấn công các thiết bị khác trong cùng mạng như máy tính, camera an ninh, TV thông minh hay các thiết bị nhà thông minh.

Việc phát hiện router đã bị tấn công cũng ngày càng khó khăn. Theo FBI, nhiều nhóm tấn công hiện sử dụng các kỹ thuật duy trì quyền kiểm soát ngay cả khi người dùng đã khởi động lại thiết bị hoặc vá một số lỗ hổng. Vì vậy, phòng ngừa vẫn là giải pháp hiệu quả hơn so với xử lý sau khi sự cố xảy ra.

Nếu router đã hết thời gian hỗ trợ, người dùng nên thay thế bằng mẫu mới thay vì tiếp tục sử dụng trong thời gian dài. Ngoài việc nhận các bản vá bảo mật, router đời mới còn hỗ trợ những chuẩn mã hóa hiện đại, tương thích tốt hơn với Wi-Fi 6 hoặc Wi-Fi 7 và có thể cải thiện tốc độ cũng như độ ổn định khi nhiều thiết bị kết nối cùng lúc.

Trong trường hợp chưa thể nâng cấp ngay, người dùng nên giảm thiểu rủi ro bằng cách đổi tài khoản quản trị mặc định, tắt tính năng quản lý từ xa nếu không cần thiết và luôn cài đặt phiên bản firmware mới nhất còn được nhà sản xuất cung cấp. Với một số mẫu router, việc cài firmware mã nguồn mở như OpenWrt cũng là giải pháp kéo dài thời gian hỗ trợ, dù không phải thiết bị nào cũng tương thích.