Đảm bảo nguồn dưỡng khí trước khi xuống vùng nước sâu hơn là điều người tham gia lặn biển cần tuân thủ. Ảnh minh họa: I.V.

Niềm say sưa của tôi trước con cá nhám voi đã bị phá vỡ khi tôi nhận ra mình hít không khí ngày càng khó khăn hơn trong từng nhịp thở. Tôi tự hỏi có điều gì không ổn. Tôi mới chỉ ở dưới nước chưa đầy 30 phút, thế nên tôi nghĩ mình còn rất nhiều dưỡng khí.

Tôi kiểm tra thiết bị đo áp suất oxy của mình. Những gì trông thấy khiến tôi kinh hoàng: Tôi chỉ còn lại khoảng 100 PSI trong bình dưỡng khí, nghĩa là thực chất bình dưỡng khí của tôi đã cạn. Máy tính lặn của tôi đánh dấu mốc 17,5m. Tệ nhất là tôi phát hiện ra mình hoàn toàn đơn độc; không có bạn lặn nào khác bên cạnh để chia sẻ dưỡng khí cho tôi.

Tôi hút mạnh từng hơi cuối cùng trong bình của mình, cảm giác như đang bóp một tuýp kem đánh răng từ bên trong. “Thư giãn nào”, tôi tự nhủ, “mày có đủ khí để ngoi lên mà”.

Trong bộ môn lặn giải trí, nếu lặn với thời gian và độ sâu giới hạn, bạn có thể ngoi lên mặt nước liên tục để “đẩy” lượng ni-tơ tích lũy trong các mô ra ngoài. Nếu bạn vượt quá các giới hạn ấy và không dừng lại để giảm áp, thì ni-tơ ngưng tụ trong cơ thể của bạn do hít thở dưới độ sâu có thể tạo bong bóng trong máu, theo đúng nghĩa đen.

Điều này có thể gây ra những hậu quả xấu, từ đau nhức các khớp xương cho đến tử vong. Ngay cả khi còn trong giới hạn, các thợ lặn giải trí vẫn phải có những điểm dừng an toàn cách mỗi ba phút, dưới độ sâu giữa khoảng 3,5-5m để cho khí ni-tơ thoát khỏi cơ thể như một biện pháp đề phòng thêm.

Biện pháp điểm dừng an toàn này thường được khuyến khích nhưng không phải yêu cầu bắt buộc. “Phải xem xem điểm dừng an toàn này có thực phù hợp hay không”, tôi nghĩ vậy và lao lên nhanh nhất có thể, bỏ qua những tiếng bíp giận dữ của máy tính bảo tôi phải chậm lại và dừng tại một điểm an toàn.

Cuối cùng, tôi đã ngoi lên trên mặt nước, ngấu nghiến hít vào một hơi không khí ngon lành và đeo ống thở vào. (Những cơn sóng to khiến tôi khó mà thở nếu không có ống thở).

Tôi nhìn quanh và thấy rằng dòng hải lưu đã kéo tôi ra xa khỏi thuyền và cả nhóm. Tôi hoàn toàn chỉ có một mình, trôi nổi vô định theo hướng mà chỉ có Chúa mới biết, giữa những con sóng khiến tôi không thể nhìn thấy gì hoặc không ai có thể nhìn thấy tôi.

Tôi với tay lấy thiết bị BCD (thiết bị kiểm soát sức, một loại áo phao bơm hơi) và bật tín hiệu radio mà tôi đã được cung cấp để sử dụng trong trường hợp khẩn cấp. Tôi cũng thổi phồng chiếc “phao xúc xích” của tôi, một quả bóng lớn thuôn dài màu cam dài khoảng 1m, và hy vọng đội cứu hộ sẽ tìm thấy tôi. Sau khoảng 10 phút có thể xem là dài nhất trong cuộc đời mình, tôi nghe thấy tiếng động cơ thuyền. Hai thuyền viên đã giúp tôi leo lên. Chúng tôi quay trở lại tàu mẹ.

Chuyên gia dạy lặn đang đợi tôi trên boong. “Tôi đã nói gì với anh trong buổi hướng dẫn lặn?”, anh ta nghiêm khắc hỏi. “Phải thật cẩn thận”, tôi rụt rè trả lời. “Và tôi đã cẩn thận. Tôi đã chú ý kỹ những con cá mập đầu búa và không thấy con nào trong số chúng có động thái hung hăng hay muốn tấn công”.

“Anh không cần phải dè chừng những con cá mập đầu búa, đồ ngốc!”, anh ta mắng tôi. “Chúng không nguy hiểm. Tai nạn xảy ra khi mọi người tập trung vào những con cá mập mà không để ý đến dưỡng khí, độ sâu, địa điểm, bạn đồng hành và nhóm của họ. Anh sẽ là một tấm gương xấu cho cách lặn không an toàn!”.

Tôi đã học được một bài học nhớ đời vào ngày hôm ấy. Tôi đã quá bám riết lấy những con cá mập đầu búa và cá nhám voi mà không chú ý đến những thông tin sống còn quan trọng nhất. Tôi đã bị hút theo những rủi ro và cơ hội phi thường mà quên đi những biện pháp đề phòng thông thường cùng những hậu quả có thể gây chết người.

Có một câu châm ngôn như sau: “Những điều bạn không biết sẽ không giết chết bạn, mà là những điều bạn đã biết chắc chắn nhưng chúng lại không hề đúng”. Tôi “biết chắc chắn” rằng tôi có đủ khí oxy trong bình vì dành chưa đến nửa giờ đồng hồ dưới nước.

Nhưng điều tôi nghĩ mình biết đó lại không đúng. Trong niềm phấn khích khi nhìn thấy con cá nhám voi và đuổi theo sau nó, tôi đã tiêu thụ không khí trong bình nhanh gấp hai lần tốc độ bình thường.