Bộ phim The Karate Kid mang đến nhiều điều đáng suy ngẫm cho những người đang ở cương vị lãnh đạo hoặc gánh vác trọng trách lớn. Ảnh minh họa: Một cảnh trong phim The Karate Kid (1984).

Trong bộ phim The Karate Kid năm 1984, một lão cao thủ karate người Nhật tên là Miyagi đứng ra bảo vệ cho một thiếu niên hay bị bắt nạt tên Daniel. Sau khi Miyagi hỏi Daniel có muốn học karate hay không, cậu bé đã đáp với một câu trả lời nước đôi: “Cháu đoán là có”. Miyagi bảo Daniel ngồi xuống.

“Cậu Daniel, chúng ta phải nói chuyện”, ông nói với giọng nghiêm khắc, với vốn tiếng Anh bập bõm. “Đi bộ trên đường. Đi bên phải, an toàn. Đi bên trái, an toàn. Nhưng nếu đi vào giữa, sớm hay muộn cậu cũng bị nghiền nát giống như quả nho. Karate cũng thế.

Học hoặc không. Nếu bảo rằng ‘cháu đoán là có’, thì sớm hay muộn cậu cũng sẽ bị nghiền nát giống như quả nho thôi. Hiểu không?”

Lời cảnh báo của tôi đối với các nhà lãnh đạo cũng giống thế. “Hoặc anh lãnh đạo, hoặc không. Nếu anh ‘đoán là mình đang lãnh đạo’, thì sớm hay muộn anh cũng sẽ bị nghiền nát giống như quả nho thôi”.

Khi mọi người lần đầu theo gót một nhà lãnh đạo, họ sẽ nóng lòng muốn tin tưởng người đó và do tin tưởng, họ sẽ cho phép nhà lãnh đạo ấy tiến vào tận sâu bên trong thánh địa tâm hồn họ. Họ trao cho nhà lãnh đạo thứ quyền lực gây ảnh hưởng sâu sắc đến cách suy nghĩ, cảm nhận và hành động của bản thân.

Họ làm thế vì họ muốn nhà lãnh đạo nắm quyền lực một cách công bằng và bao dung. Họ tin rằng nhà lãnh đạo sẽ cho phép họ đáp ứng nhu cầu cơ bản nhất của mình ở các khía cạnh “Nó”, “Chúng tôi” và “Tôi”.

Điều đó nghĩa là không gì gây phẫn nộ bằng việc khiến một người đi theo mình bị vỡ mộng. Nếu mọi người nghi ngờ nhà lãnh đạo đã phản bội lòng tin của mình, thì họ sẽ báo thù tàn bạo lên nhà lãnh đạo ấy và tổ chức, bất chấp sự nghi ngờ của họ có căn cứ hay không.

Các nhà lãnh đạo muốn truyền cảm hứng cho các công ty của họ thông qua tầm nhìn và giá trị thì buộc phải chấp nhận một ván cược tất tay. Nếu họ thành công, mọi người sẽ gắn bó trọn vẹn và tổ chức sẽ vươn tầm. Nhưng nếu họ thất bại, mọi người sẽ chủ động thiếu gắn bó và tổ chức sẽ chìm sâu xuống đáy.

Sự vỡ mộng giống như một lỗ đen. Nó có lực hấp dẫn khổng lồ. Hầu hết mọi nỗ lực lãnh đạo, bất kể có ý nghĩa đến đâu, chắc chắn đều sẽ rơi vào vùng chân trời sự kiện của lỗ đen. Nếu bạn không hội đủ năng lượng để thoát ra, lỗ đen này sẽ nuốt chửng cả bạn lẫn tổ chức của bạn.