|
|
NHNN dự kiến ban hành quy định tăng thêm hạn mức cho vay không cần chứng minh mục đích sử dụng vốn. Ảnh: Nam Khánh. |
Theo quy định hiện hành, các khoản vay dưới 100 triệu đồng không bắt buộc phải chứng minh mục đích sử dụng vốn. Tuy nhiên, Ngân hàng Nhà nước (NHNN) đang lấy ý kiến cá nhân, tổ chức về Dự thảo Thông tư sửa đổi, bổ sung Thông tư số 39/2016/TT-NHNN ngày 30/12/2016 của Thống đốc NHNN quy định về hoạt động cho vay của tổ chức tín dụng, chi nhánh ngân hàng nước ngoài đối với khách hàng (Thông tư 39).
Đề xuất nâng trần khoản vay nhỏ lên gấp 4 lần
Theo NHNN, để tiếp tục hoàn thiện khuôn khổ pháp lý trong hoạt động cho vay của tổ chức tín dụng đối với khách hàng an toàn, hiệu quả, phù hợp với xu thế phát triển của công nghệ, yêu cầu thực tiễn và mục tiêu quản lý của NHNN, việc sửa đổi, bổ sung một số điều của Thông tư 39 là cần thiết và cần sớm được ban hành. Dự thảo Thông tư gồm 10 điều, với nhiều nội dung sửa đổi đáng chú ý.
Theo dự thảo, một trong những điểm mới đáng chú ý là sửa đổi khoản 13 Điều 2 về "khoản cho vay có mức giá trị nhỏ". Theo đó, mức cho vay nhỏ được nâng từ 100 triệu đồng lên tối đa 400 triệu đồng tại các tổ chức tín dụng (trừ Quỹ tín dụng nhân dân) và 200 triệu đồng tại Quỹ tín dụng nhân dân, căn cứ theo quy định tại khoản 2 Điều 102 Luật Các tổ chức tín dụng.
Lý giải điều này, NHNN nêu rõ trong bối cảnh nền kinh tế hiện nay, chi phí sinh hoạt và mua sắm hàng hóa, dịch vụ có xu hướng tăng, dẫn đến nhu cầu vay vốn của khách hàng thường xuyên vượt quá mức 100 triệu đồng.
Việc giới hạn mức 100 triệu đồng chưa đáp ứng được nhu cầu vốn của khách hàng cũng như sự phát triển của công nghệ tài chính (fintech). Việc mở rộng dịch vụ cho vay bằng phương tiện điện tử là xu hướng tất yếu trong chiến lược chuyển đổi số của ngành ngân hàng.
Cú hích cho tín dụng tiêu dùng và vay online
Chia sẻ với Tri Thức - Znews, ông Nguyễn Quang Huy, CEO Khoa Tài chính - Ngân hàng, Trường Đại học Nguyễn Trãi (NTU) đánh giá việc điều chỉnh quy định đối với các khoản vay nhỏ là bước đi phù hợp với bối cảnh kinh tế hiện nay.
Trong nhiều năm qua, mặt bằng giá cả, chi phí sản xuất - kinh doanh và nhu cầu vốn của người dân đã có sự thay đổi đáng kể. Vì vậy, mức trần 100 triệu đồng đối với các khoản vay nhỏ đã không còn phù hợp với thực tiễn.
Theo ông Huy, thực tế nhu cầu vay vốn của người dân và hộ kinh doanh cá thể đã vượt xa ngưỡng 100 triệu đồng. Một hộ kinh doanh nhỏ trong lĩnh vực dịch vụ, bán lẻ hoặc sản xuất thủ công có thể cần vài trăm triệu đồng để nhập hàng, đầu tư thiết bị hoặc duy trì hoạt động.
Trong khi đó, nếu những khoản vay ở mức vài trăm triệu đồng vẫn phải trải qua quy trình hồ sơ phức tạp tương tự các khoản vay lớn, thời gian tiếp cận vốn sẽ kéo dài, làm giảm tính linh hoạt của nguồn vốn.
"Phần lớn các khoản vay ở phân khúc này có mục đích khá rõ ràng, thường phục vụ nhu cầu tiêu dùng hợp pháp hoặc bổ sung vốn lưu động cho các hộ kinh doanh quy mô nhỏ. Nếu vẫn yêu cầu trình bày phương án sử dụng vốn chi tiết như với các khoản vay lớn thì quy trình sẽ rườm rà và không cần thiết", ông Huy phân tích.
 |
| Ông Nguyễn Quang Huy, CEO Khoa Tài chính - Ngân hàng, Trường Đại học Nguyễn Trãi (NTU). Ảnh: NVCC. |
Theo vị chuyên gia, khi yêu cầu phải trình bày phương án sử dụng vốn đối với các khoản vay nhỏ được bãi bỏ, quy trình tiếp cận vốn của người dân sẽ trở nên nhanh gọn và thuận tiện, đặc biệt đối với các nhu cầu tiêu dùng chính đáng cũng như hoạt động của các hộ kinh doanh quy mô nhỏ, khu vực đang đóng góp quan trọng vào sự năng động của nền kinh tế.
Một lợi ích đáng chú ý khác của chính sách này là hạn chế sự phát triển của tín dụng phi chính thức. Trong nhiều trường hợp, người dân tìm đến các nguồn vay ngoài hệ thống ngân hàng không phải vì thiếu nhu cầu vay hợp pháp, mà vì thủ tục vay vốn tại ngân hàng còn phức tạp hoặc mất nhiều thời gian.
Bên cạnh đó, việc nâng hạn mức khoản vay nhỏ cũng mở ra dư địa đáng kể cho sự phát triển của cho vay trực tuyến (vay online). Bởi các khoản vay dưới 400 triệu thuộc nhu cầu vốn phát sinh nhanh và cần được giải ngân kịp thời. Nếu quy trình xét duyệt rườm rà, việc triển khai các mô hình cho vay online sẽ gặp trở ngại.
"Khi quy định được điều chỉnh, các tổ chức tín dụng có thể thiết kế sản phẩm vay nhanh với quy trình phê duyệt tự động, dựa trên dữ liệu khách hàng, lịch sử tín dụng và các mô hình chấm điểm tín dụng, rút ngắn đáng kể thời gian xử lý hồ sơ và nâng cao trải nghiệm của người vay", ông Huy đánh giá.
Trên thực tế, nhiều ngân hàng Việt hiện đầu tư mạnh vào hạ tầng dữ liệu, trí tuệ nhân tạo và công nghệ phân tích hành vi khách hàng nhằm xây dựng các hệ thống chấm điểm tín dụng tự động.
Những công cụ này cho phép ngân hàng đánh giá nhanh mức độ rủi ro của từng khách hàng, từ đó đưa ra quyết định cho vay trong thời gian rất ngắn, thậm chí chỉ trong vài phút đối với một số sản phẩm tín dụng số.
Tuy nhiên, theo ông Huy, việc đơn giản hóa thủ tục cho vay cần đi kèm các biện pháp quản trị rủi ro chặt chẽ. Khi quy trình cho vay được rút gọn và các kênh vay online phát triển, nguy cơ gian lận hoặc lợi dụng chính sách có thể gia tăng.
Ngoài ra, ông Huy cũng khuyến nghị người dân cần tính toán kỹ lưỡng nhu cầu vay, khả năng trả nợ cũng như hiệu quả sử dụng vốn trước khi quyết định vay.
"So với nhiều loại hình tín dụng khác, vay tiêu dùng thường có mức lãi suất cao hơn do đặc thù rủi ro của phân khúc này. Vì vậy, người vay cần cân nhắc thận trọng để bảo đảm khoản vay thực sự phục vụ mục tiêu tài chính hợp lý và không tạo áp lực trả nợ trong tương lai", ông khuyến nghị.
Tri Thức - Znews giới thiệu độc giả Tủ sách kiến thức kinh tế với đa dạng cuốn sách, câu chuyện trong lĩnh vực kinh doanh, kinh tế. Là nguồn tư liệu cho những người quan tâm và muốn nâng cao kiến thức trong lĩnh vực kinh tế. Những cuốn sách, câu chuyện trong Tủ sách không chỉ đơn thuần là những tác phẩm của tri thức mà còn chứa đựng bí quyết, kinh nghiệm quý báu từ các tác giả, nhà quản lý có uy tín và kinh nghiệm lâu năm trong ngành.
Đọc sách không chỉ giúp người đọc tiếp cận những kiến thức mới mà còn giúp mở rộng tầm nhìn và phát triển bản thân. Tủ sách kiến thức kinh tế mong muốn lan tỏa tri thức trong lĩnh vực kinh doanh, đồng thời phát triển văn hóa đọc cho người Việt.
