'Đại thụ' ngành xuất bản tiếp tục truyền lửa nghề

Nhân 74 năm Ngày truyền thống của ngành Xuất bản, In và Phát hành sách Việt Nam, Câu lạc bộ Giám đốc Xuất bản mới có buổi gặp mặt để cập nhật, thảo luận về những định hướng mới của ngành.

Trước bối cảnh ngành xuất bản bước vào giai đoạn chuyển mình, Chủ nhiệm Câu lạc bộ (CLB) Giám đốc Xuất bản Trịnh Thúc Huỳnh đã có những chia sẻ về sứ mệnh truyền lửa nghề, định hướng phát triển văn hóa đọc của CLB thời gian tới.

Chủ nhiệm Câu lạc bộ Giám đốc Xuất bản Trịnh Thúc Huỳnh trong buổi gặp mặt các thành viên CLB nhân ngày truyền thống ngành. Ảnh: Trần Hiền.

Tiếp tục truyền ngọn lửa đam mê với nghề xuất bản

- Thưa ông, nhân dịp kỷ niệm Ngày truyền thống của ngành, ông có thể chia sẻ cảm xúc của mình khi nhìn lại chặng đường vừa qua của Câu lạc bộ Giám đốc Xuất bản?

- Nhìn lại chặng đường đã qua, tôi thực sự xúc động. CLB được thành lập với sứ mệnh là mái nhà chung cho những người làm công tác quản lý xuất bản. Chúng tôi không chỉ gặp gỡ, trao đổi nghiệp vụ, mà còn cùng nhau thắp lên ngọn lửa đam mê với nghề.

Cuốn sách Nghề làm sách - Những câu chuyện khó quên là một trong các dự án sách được tổ chức bởi CLB Giám đốc Xuất bản. Ảnh: NXB Đại học Sư phạm TP.HCM.

Những cuộc gặp mặt, những hoạt động như thế này là rất đáng quý, đặc biệt trong bối cảnh ngành xuất bản đang bước vào giai đoạn chuyển mình mạnh mẽ dưới sự định hướng của Chỉ thị 04-CT/TW và Luật Xuất bản sửa đổi.

Điều quan trọng nhất là chúng tôi đã khích lệ được tinh thần, truyền lại ngọn lửa nghề nghiệp cho thế hệ tiếp nối.

- Với vai trò Chủ nhiệm CLB, ông đánh giá thế nào về những đóng góp nổi bật của các thành viên trong thời gian qua?

- Các thành viên của CLB là những người đã và đang tham gia công tác quản lý xuất bản, luôn mong muốn tiếp tục đóng góp cho ngành và phát triển nền văn hóa. Chúng tôi đã cùng nhau xây dựng bản thảo sách, đọc, góp ý bản thảo, hỗ trợ các đối tác trong nước để xuất bản các ấn phẩm.

Mỗi thành viên, bằng kinh nghiệm và tâm huyết của mình, đã góp phần tạo nên sức lan tỏa cho CLB, từng bước tạo ảnh hưởng tốt tới cộng đồng văn hóa đọc cả nước. Đó là những đóng góp thầm lặng nhưng vô cùng quý giá.

- Thưa ông, trong bối cảnh ngành xuất bản đang có nhiều thay đổi, đâu là những nhiệm vụ trọng tâm trước mắt mà CLB cần tập trung thực hiện?

- Trước mắt, chúng tôi xác định cần tập trung vào việc thúc đẩy vai trò của Hội Xuất bản Việt Nam, đặc biệt là trong việc phối hợp tổ chức Giải thưởng Sách Quốc gia và đưa sản phẩm xuất bản Việt Nam ra thế giới bằng các chương trình hợp tác quốc tế. Bên cạnh đó, CLB sẽ chú trọng vào các hoạt động thiết thực để đóng góp cho văn hóa đọc, cũng như đào tạo, truyền nghề cho lớp trẻ trước thách thức của AI và mạng xã hội.

- Ông có thể chia sẻ cụ thể hơn về các hoạt động mà CLB dự kiến triển khai để thúc đẩy văn hóa đọc?

- Chúng tôi nhận thấy rằng chỉ tặng sách thôi thì chưa đủ để tạo thói quen đọc. Vì vậy, Tủ sách "Giám đốc Xuất bản đồng hành cùng thư viện trường học" sẽ không chỉ tặng sách, mà mỗi đợt tặng sẽ kèm theo một buổi trò chuyện online/offline với một thành viên CLB về câu chuyện đằng sau cuốn sách đó.

Đặc biệt, chúng tôi sẽ gửi kèm "bảng hướng dẫn đọc" do chính các giám đốc biên soạn, giúp các em học sinh, sinh viên tiếp cận sách theo chủ đề và phát triển tư duy phản biện.

- Bên cạnh đó, CLB còn có kế hoạch gì để đưa văn hóa đọc vào nhịp sống học đường một cách tự nhiên, thưa ông?

- Chúng tôi sẽ triển khai chương trình "Giờ ra chơi cùng sách" phối hợp với các trường THPT và đại học. CLB sẽ thiết kế các hoạt động ngắn 15-20 phút để giới thiệu một cuốn sách hay, kết hợp với những cuộc tranh luận nhỏ, phù hợp với giờ ra chơi. Đây là cách đưa văn hóa đọc vào nhịp sống học đường một cách tự nhiên, không gượng ép.

Ngoài ra, chúng tôi cũng sẽ phối hợp với Tạp chí Tri thức - Znews để lan tỏa văn hóa đọc, nghề làm sách đến giới trẻ.

- Vậy còn các hoạt động đào tạo, truyền nghề cho thế hệ trẻ, đặc biệt là trước sự phát triển của AI, thưa ông?

- Trước thách thức của AI và mạng xã hội, nghề làm sách cần được truyền lại như một "bí quyết truyền thống" kết hợp với công nghệ. CLB sẽ phối hợp với Khoa Xuất bản, Học viện Báo chí & Tuyên truyền tổ chức "Lớp học ngược" - mời sinh viên đến dự họp duyệt bản thảo thực tế, sau đó các giám đốc sẽ giải thích lý do nhận, từ chối hay sửa bản thảo.

Chúng tôi cũng sẽ xây dựng "Bộ nguyên lý nghề nghiệp cốt lõi cho giám đốc xuất bản thời AI" và triển khai chương trình "Mentor một kèm một" để hướng dẫn sinh viên năm cuối hoặc người mới vào nghề.

Các thành viên trong CLB Giám đốc Xuất bản vẫn tiếp tục đóng góp cho ngành thông qua các hoạt động truyền nghề, xuất bản sách, tọa đàm ngành xuất bản. Ảnh: Trần Hiền.

Ba hoạt động trọng tâm để truyền nghề làm sách

- Nhân nói về truyền nghề, gần đây có những vụ việc đáng tiếc xảy ra trong ngành. Ông có lời nhắn nhủ gì tới những người làm nghề trẻ khi bước vào ngành?

- Đây là một vấn đề đáng suy ngẫm. Trong bất kỳ ngành nghề nào, đặc biệt là xuất bản - một lĩnh vực liên quan trực tiếp đến văn hóa và tư tưởng, người làm nghề cần giữ vững bản lĩnh và đạo đức nghề nghiệp. Các vụ việc có thể đến từ nhiều nguyên nhân, nhưng bài học lớn nhất là chúng ta phải luôn tỉnh táo, tuân thủ pháp luật và quy định của ngành.

Mỗi tác phẩm ra đời là một đóng góp cho dòng chảy văn hóa - lịch sử của dân tộc, vì vậy không được vì lợi ích trước mắt mà đánh mất đi giá trị cốt lõi. Tôi mong các bạn trẻ hãy lấy đó làm bài học, luôn giữ vững bản lĩnh.

- Để hiện thực hóa những định hướng này, theo ông, CLB cần có những chiến lược gì?

- Chúng tôi sẽ tập trung vào một số hoạt động trọng tâm, không dàn trải. Ví dụ, trong năm đầu tiên, CLB có thể chọn 3 hoạt động chính như podcast, lớp học ngược và Ngày hội truyền nghề để làm thật tốt rồi mới nhân rộng.

Chúng tôi cũng sẽ tận dụng lợi thế hai nhánh Hà Nội - TP.HCM để tổ chức các hoạt động luân phiên, đảm bảo không ai cảm thấy "xa trung tâm quá". Đặc biệt, chúng tôi sẽ chú trọng đo lường tác động của từng hoạt động để không ngừng cải thiện chất lượng.

- Ông có kỳ vọng gì vào sự phát triển của CLB Giám đốc Xuất bản trong thời gian tới, đặc biệt là trong việc đóng góp cho ngành công nghiệp văn hóa?

- Tôi kỳ vọng, được sự quan tâm của Hội Xuất bản, sự ủng hộ của các nhà xuất bản, các cơ sở đào tạo nghề xuất bản, sự quan tâm của các tầng lớp bạn đọc yêu sách, CLB sẽ ngày càng phát huy vai trò lớn trong việc phối hợp tổ chức các hoạt động chuyên môn, cũng như là nơi đưa sản phẩm xuất bản Việt Nam ra thế giới.

Với sự tham gia của hơn 60 thành viên và sự hỗ trợ của Hội Xuất bản Việt Nam, chúng tôi tin rằng CLB sẽ là cầu nối vững chắc giữa những người làm sách và độc giả, góp phần xây dựng một nền công nghiệp văn hóa phát triển bền vững.

Tôi cũng mong rằng, qua những hoạt động thiết thực, CLB sẽ truyền được ngọn lửa đam mê nghề nghiệp cho thế hệ tiếp nối, để cùng nhau vượt qua khó khăn và tiếp tục đóng góp cho văn hóa đọc nước nhà.

- Xin cảm ơn ông về những chia sẻ tâm huyết này!

Được thành lập trực thuộc Hội Xuất bản Việt Nam, Câu lạc bộ Giám đốc Xuất bản là tổ chức nghề nghiệp quy tụ hơn 60 thành viên là những người đã và đang đảm nhiệm vai trò quản lý, lãnh đạo tại các nhà xuất bản, công ty sách trên cả nước. CLB là môi trường để các đồng nghiệp gặp gỡ, trao đổi kinh nghiệm, học tập nghiệp vụ, cùng nhau xây dựng bản thảo và hợp tác với các đối tác trong và ngoài nước để cho ra đời những ấn phẩm chất lượng.