Máy phóng tình dục

– Ben Taylor

Máy phóng: Chúng thật tuyệt vời! Năng lượng dự trữ được giải phóng nhanh chóng dưới dạng chuyển động về phía trước để phóng tên lửa, ném bóng rổ, dưa hấu và thậm chí cả ôtô bay trong không trung. Chúng ta biết về chúng, chúng ta xây dựng nên chúng, chúng ta yêu mến chúng.

Nhưng loài người không hề đơn độc trong chuyện yêu thích cỗ máy kỳ lạ này, vì mặc dù thiên nhiên có thể ghét chân không nhưng lại yêu thích một chiếc máy phóng thô tục. Và thiên nhiên đặt máy phóng ở một nơi đặc biệt thú vị, cụ thể là cơ thể của động vật chân đốt.

Chuyện 'giường chiếu' của loài nhện khiến các nhà khoa học tốn nhiều giấy mực. Ảnh: Julia Stoess.

Động vật chân đốt, từ tiếng Hy Lạp nghĩa là “chân có khớp,” là nhóm động vật gồm côn trùng, động vật giáp xác, nhện và nhiều loài bò sát đáng sợ khác trên hành tinh. Các chi có khớp bên trong bộ xương ngoài bằng chitin cứng của động vật chân đốt đóng vai trò là vị trí lý tưởng cho lò xo, khóa và cơ chế thủy lực, giải phóng năng lượng dự trữ gần như ngay lập tức khi được kích hoạt. Động vật chân đốt là các sinh vật phóng.

Lấy ví dụ, sự giải phóng cực độ năng lượng dự trữ trong vết cắn của kiến bẫy hàm. Hàng trăm loài kiến khác nhau đã phát triển một cơ chế bên trong miệng tương tự như cung tên, giúp chúng mở miệng khi chờ đợi con mồi hoặc chuẩn bị chạy trốn khỏi mối đe dọa.

Khi được kích hoạt, hàm dưới sẽ đóng lại với tốc độ nhanh hơn 2.300 lần so với cái chớp mắt của con người. Điều này cho phép kiến tóm được thức ăn ngay lập tức, hoặc trong một số trường hợp là một động tác lẩn trốn, trong đó con kiến bật hàm xuống đất để phóng chính mình lên không trung và tránh xa nguy hiểm.

Hầu hết các khả năng phóng ở động vật chân đốt, được gọi là phương thức truyền động, đã phát triển như một phương tiện vừa săn mồi vừa phòng vệ. Nhưng vào tháng tư năm 2022, một bài báo đăng trên tạp chí Current Biology đã thay đổi mọi thứ. Các nhà khoa học tại Đại học Hubei, Trung Quốc, khi viết về nhện thợ dệt đực, đã mô tả hành vi sử dụng rất nhiều lực phóng để sex. Tại sao nhện thợ dệt đực lại cần đến lực phóng khi sex?

Để bắt đầu, nhện thợ dệt cái lớn hơn nhện đực rất nhiều - lớn gấp chín lần. Như thể điều đó chưa đủ khiến chuyện sex trở nên đáng sợ, nhện thợ dệt cái còn ăn vặt sau khi giao phối, chủ yếu là ăn bạn tình của mình.

Hành vi ăn thịt đồng loại sau khi giao phối kiểu George Costanza này được quan sát thấy trong nhiều cặp đôi có sự chênh lệch kích thước, có lẽ nổi tiếng nhất là bọ ngựa cầu nguyện (với bọ ngựa cầu nguyện, con đực luôn dâng đầu lên), và là một cách cực kỳ hiệu quả để có thêm protein cho việc sản xuất trứng.

Đó không phải là chuyện lý tưởng đối với con đực nếu nó mong muốn được sống và tiếp tục kết đôi trong tương lai. Vì vậy, nhện thợ dệt đã phát triển một máy phóng rất đặc biệt, trên một bộ phận rất đặc biệt của cơ thể. Và chúng ta không nói về chuyện cương cứng. Chúng ta đang nhắc tới thủy lực, một khía cạnh khác gần gũi với máy phóng trên cơ thể kỳ lạ và xinh đẹp của động vật chân đốt.

Thay vì các tĩnh mạch và mao mạch thường thấy, động vật chân đốt đẩy máu và chất dịch trong cơ thể chúng bằng cách sử dụng quả tim hình ống lớn kéo dài suốt chiều dài cơ thể. Hãy tưởng tượng bạn đang bóp một chiếc bao cao su chứa đầy máu.

Tiếp tục nào. Hãy tưởng tượng nó. Khi bạn bóp chiếc bao cao su cực lớn chứa đầy máu đỏ đó, bạn buộc chất lỏng phóng tới các phần của chiếc bao cao su bên ngoài vùng bạn bóp. Bạn buộc những phần đó phải nhanh chóng giãn ra dưới tác dụng của áp suất thủy lực đột ngột khi bóp. Bạn đã tạo ra một loại máy phóng chất lỏng, và đây là cách thiên nhiên làm điều đó với những con nhện thợ dệt đực.

Chiếc máy phóng này nằm trên hai chân trước gầy gò của nhện, mỗi chiếc mỏng hơn một sợi tóc người. Trong quá trình giao phối, nhện đực uốn cong các chân có khớp của nó tỳ lên nhện cái, như thể đang chuẩn bị một bài chống đẩy nhẹ nhàng trên cô nàng.

Khi quá trình giao phối kết thúc và giờ ăn bắt đầu đối với nhện cái, các cơ mạnh mẽ ở ngực của nhện đực dồn chất dịch cơ thể vào chi trước gấp khúc của nó, và thủy lực sinh ra sẽ đẩy nó ra khỏi nhện cái với tốc độ lên tới một met mỗi giây. Con đực sống sót để kết đôi vào một ngày khác, và các nhà khoa học thậm chí còn quan sát thấy một con đực phóng ra khỏi giường sáu lần trong tám giờ. Không tệ đâu, anh chàng nhện bé nhỏ ạ.

Và đó là vẻ đẹp của động vật chân đốt. Tất cả năng lượng thủy lực tiềm tàng đó, vốn chỉ trôi nổi xung quanh: cũng có thể đẩy nó vào chi trước để bạn thoát ra khỏi giường mà không cần phải trở thành người “phục vụ phòng” sau khi sex.